Sức khỏe và đời sống

Tìm Hiểu Về Tế Bào Gốc - BS. Hồ Ngọc Minh

Định nghĩa một cách đơn sơ, tế bào gốc (stem cells) là những tế bào “nguồn gốc” mà từ đó sẽ sanh sản và biến đổi ra những loại tế bào khác, nhằm mục đích phát triển hay bảo trì cơ thể.

Tìm Hiểu Về Tế Bào Gốc - BS. Hồ Ngọc Minh

Tế bào gốc được quan sát trên máy vi tính ở Trung tâm nghiên cứu Tế bào Gốc của trường Đại Học Connecticut. (Hình: Spencer Platt/Getty Images)

Gần đây chúng ta nghe nói khá nhiều về tế bào gốc và những áp dụng có vẻ huyền diệu của chúng. Thật sự ra, thì những áp dụng ấy, theo đúng danh nghĩa, hãy còn xa vời lắm, có thể vài thập niên nữa là ít.
Định nghĩa một cách đơn sơ, tế bào gốc (stem cells) là những tế bào “nguồn gốc” mà từ đó sẽ sanh sản và biến đổi ra những loại tế bào khác, nhằm mục đích phát triển hay bảo trì cơ thể.

Ở loài động vật, trong đó có con người, có hai loại tế bào gốc, một là tế bào gốc từ phôi vào khoảng 5-6 ngày tuổi gọi là embryonnic stem cells,và loại bào gốc trưởng thành gọi là adult stem cells. Loại tế bào gốc từ phôi có thể biến đổi thành tất cả các cơ phận trong cơ thể như tim, óc, phổi…phèo. Ngược lại tế bào gốc trưởng thành chỉ có tác dụng tương đối giới hạn, sản xuất ra những tế bào riêng biệt của cơ phận để bảo trì cơ phận đó.

Hai chữ “trưởng thành” ở đây không nhất thiết là chỉ có ở người lớn mà để dùng phân biệt với loại tế bào gốc phôi. Hiện nay có 3 tiểu loại tế bào gốc trưởng thành có thể sử dụng được, đó là tủy sống (bone marow), tế bào mỡ (adipose tissue), và tế bào máu. Máu được lấy từ cuống nhau của em bé mới sanh, umbilical cord blood, thuộc thể loại thứ ba. Tất cả những loại tế bào gốc này, nếu sử dụng cho chính đương sự, thí dụ như tế bào gốc từ cuống nhau dùng cho chính em bé đó khi cần, sẽ ít bị nguy hiểm hơn là dùng cho người khác.

Sử dụng tế bào gốc từ phôi hiện nay bị ngăn cấm ở nhiều nước, vì phải hủy diệt phôi thai, trên nguyên tắc là hủy diệt nguồn sống. Nếu được phép, chỉ trong vòng nghiên cứu khi lấy từ những phôi được hiến tặng cho khoa học. Do đó, chỉ có tế bào gốc trưởng thành được cho phép sử dụng, và, công dụng chính được công nhận, là, để chữa trị ung thư máu và các bệnh về máu.

Một nhân viên phòng thí nghiệm đang cầm một khay đựng các tế bào gốc ở Trung tâm nghiên cứu Tế bào Gốc của trường Đại Học Connecticut. (Hình: Spencer Platt/Getty Images)

Thu hoạch và cấy tế bào gốc từ tủy sống, và tế bào mỡ thì đau đớn và bất tiện, do vậy, tế bào gốc cấy từ máu của cuống nhau trở thành thông dụng hơn. Về cơ bản, thì các loại tế bào nầy chỉ sử dụng cho chính thân chủ, và có thể cho anh em, nhưng gần đây một số phương pháp chế biến có thể dùng cho nhiều người khác. Tuy nhiên, “sự cố,” vẫn có thể xảy ra khi dùng.

Loại tế bào gốc về máu này, gọi là hematopoietic stem cells, gồm những tế bào có thể sanh sản ra hồng huyết cầu, bạch huyết cầu, và tiểu cầu vì chúng chính là những tế bào máu còn non. Vì thế, dùng tế bào gốc vê huyết nầy để chữa trị các bệnh ung thư máu, liệt kháng rất hiệu nghiệm.

Tuy nhiên, một số nghiên cứu gia, cho rằng, các loại tế bào máu nầy có thể áp dụng để chữa trị các bệnh khác như về thần kinh, thoái vị thần kinh, và kể cả bệnh tự kỷ! Cho đến nay, không có một nghiên cứu nào có tính cách đại quy mô, chứng minh các giả thuyết nầy cả.

Một loại tế bào gốc khác có nguồn gốc về xương và sụn gọi là mesenchymal stem cell, có triển vọng dùng chữa các bệnh về xương và khớp xương, bệnh bắp thịt, bệnh da. Tuy nhiên kết quả nghiên cứu còn hạn chế. Tuyệt nhiên, không có nghiên cứu nào chứng minh rằng, tế bào gốc về máu có thể dùng để chữa bệnh về khớp xương cả.

Trên thị trường, hiện nay có nhiều công ty quảng cáo dùng tế bào gốc về máu để chữa trị bá bệnh, như cải lão hoàn đồng, các bệnh thoái hóa về xương sụn, và kể cả bệnh hiếm muộn, tạo ra trứng cho phụ nữ đã nghỉ kinh!

Chuyện đương nhiên sẽ đến. Sẽ có một ngày, với những đột phá mới, người ta có thể sử dụng tế bào gốc để chữa trị mọi loại bệnh. Hiện nay người ta đang tìm cách để biến đổi các tế bào gốc loại trưởng thành trở về có khả năng như loại tế bào gốc từ phôi. Ví dụ, những tin tức về khả năng dùng tế bào gốc để chữa trị bệnh tim mạch, bệnh mù vì hư hại võng mạc, bệnh liệt vì chấn thương cột sống… hay tạo ra trứng và tinh trùng từ tế bào gốc mỡ, là có thực, nhưng vẫn còn trong vòng thí nghiệm.

Trong khi chờ đợi, các chuyên gia khuyến cáo, nên cẩn trọng về ý tưởng dùng tế bào gốc bán trên thị trường, nhất là loại tế bào gốc đến từ máu để chữa bá bệnh. Nếu cần, nên tìm hiểu kỹ lưỡng nguồn gốc và cơ sở của việc chữa trị với tế bào gốc trước khi quyết định.

BS. Hồ Ngọc Minh

Bàn ra tán vào (0)

Comment




  • Input symbols

Tìm Hiểu Về Tế Bào Gốc - BS. Hồ Ngọc Minh

Định nghĩa một cách đơn sơ, tế bào gốc (stem cells) là những tế bào “nguồn gốc” mà từ đó sẽ sanh sản và biến đổi ra những loại tế bào khác, nhằm mục đích phát triển hay bảo trì cơ thể.

Tìm Hiểu Về Tế Bào Gốc - BS. Hồ Ngọc Minh

Tế bào gốc được quan sát trên máy vi tính ở Trung tâm nghiên cứu Tế bào Gốc của trường Đại Học Connecticut. (Hình: Spencer Platt/Getty Images)

Gần đây chúng ta nghe nói khá nhiều về tế bào gốc và những áp dụng có vẻ huyền diệu của chúng. Thật sự ra, thì những áp dụng ấy, theo đúng danh nghĩa, hãy còn xa vời lắm, có thể vài thập niên nữa là ít.
Định nghĩa một cách đơn sơ, tế bào gốc (stem cells) là những tế bào “nguồn gốc” mà từ đó sẽ sanh sản và biến đổi ra những loại tế bào khác, nhằm mục đích phát triển hay bảo trì cơ thể.

Ở loài động vật, trong đó có con người, có hai loại tế bào gốc, một là tế bào gốc từ phôi vào khoảng 5-6 ngày tuổi gọi là embryonnic stem cells,và loại bào gốc trưởng thành gọi là adult stem cells. Loại tế bào gốc từ phôi có thể biến đổi thành tất cả các cơ phận trong cơ thể như tim, óc, phổi…phèo. Ngược lại tế bào gốc trưởng thành chỉ có tác dụng tương đối giới hạn, sản xuất ra những tế bào riêng biệt của cơ phận để bảo trì cơ phận đó.

Hai chữ “trưởng thành” ở đây không nhất thiết là chỉ có ở người lớn mà để dùng phân biệt với loại tế bào gốc phôi. Hiện nay có 3 tiểu loại tế bào gốc trưởng thành có thể sử dụng được, đó là tủy sống (bone marow), tế bào mỡ (adipose tissue), và tế bào máu. Máu được lấy từ cuống nhau của em bé mới sanh, umbilical cord blood, thuộc thể loại thứ ba. Tất cả những loại tế bào gốc này, nếu sử dụng cho chính đương sự, thí dụ như tế bào gốc từ cuống nhau dùng cho chính em bé đó khi cần, sẽ ít bị nguy hiểm hơn là dùng cho người khác.

Sử dụng tế bào gốc từ phôi hiện nay bị ngăn cấm ở nhiều nước, vì phải hủy diệt phôi thai, trên nguyên tắc là hủy diệt nguồn sống. Nếu được phép, chỉ trong vòng nghiên cứu khi lấy từ những phôi được hiến tặng cho khoa học. Do đó, chỉ có tế bào gốc trưởng thành được cho phép sử dụng, và, công dụng chính được công nhận, là, để chữa trị ung thư máu và các bệnh về máu.

Một nhân viên phòng thí nghiệm đang cầm một khay đựng các tế bào gốc ở Trung tâm nghiên cứu Tế bào Gốc của trường Đại Học Connecticut. (Hình: Spencer Platt/Getty Images)

Thu hoạch và cấy tế bào gốc từ tủy sống, và tế bào mỡ thì đau đớn và bất tiện, do vậy, tế bào gốc cấy từ máu của cuống nhau trở thành thông dụng hơn. Về cơ bản, thì các loại tế bào nầy chỉ sử dụng cho chính thân chủ, và có thể cho anh em, nhưng gần đây một số phương pháp chế biến có thể dùng cho nhiều người khác. Tuy nhiên, “sự cố,” vẫn có thể xảy ra khi dùng.

Loại tế bào gốc về máu này, gọi là hematopoietic stem cells, gồm những tế bào có thể sanh sản ra hồng huyết cầu, bạch huyết cầu, và tiểu cầu vì chúng chính là những tế bào máu còn non. Vì thế, dùng tế bào gốc vê huyết nầy để chữa trị các bệnh ung thư máu, liệt kháng rất hiệu nghiệm.

Tuy nhiên, một số nghiên cứu gia, cho rằng, các loại tế bào máu nầy có thể áp dụng để chữa trị các bệnh khác như về thần kinh, thoái vị thần kinh, và kể cả bệnh tự kỷ! Cho đến nay, không có một nghiên cứu nào có tính cách đại quy mô, chứng minh các giả thuyết nầy cả.

Một loại tế bào gốc khác có nguồn gốc về xương và sụn gọi là mesenchymal stem cell, có triển vọng dùng chữa các bệnh về xương và khớp xương, bệnh bắp thịt, bệnh da. Tuy nhiên kết quả nghiên cứu còn hạn chế. Tuyệt nhiên, không có nghiên cứu nào chứng minh rằng, tế bào gốc về máu có thể dùng để chữa bệnh về khớp xương cả.

Trên thị trường, hiện nay có nhiều công ty quảng cáo dùng tế bào gốc về máu để chữa trị bá bệnh, như cải lão hoàn đồng, các bệnh thoái hóa về xương sụn, và kể cả bệnh hiếm muộn, tạo ra trứng cho phụ nữ đã nghỉ kinh!

Chuyện đương nhiên sẽ đến. Sẽ có một ngày, với những đột phá mới, người ta có thể sử dụng tế bào gốc để chữa trị mọi loại bệnh. Hiện nay người ta đang tìm cách để biến đổi các tế bào gốc loại trưởng thành trở về có khả năng như loại tế bào gốc từ phôi. Ví dụ, những tin tức về khả năng dùng tế bào gốc để chữa trị bệnh tim mạch, bệnh mù vì hư hại võng mạc, bệnh liệt vì chấn thương cột sống… hay tạo ra trứng và tinh trùng từ tế bào gốc mỡ, là có thực, nhưng vẫn còn trong vòng thí nghiệm.

Trong khi chờ đợi, các chuyên gia khuyến cáo, nên cẩn trọng về ý tưởng dùng tế bào gốc bán trên thị trường, nhất là loại tế bào gốc đến từ máu để chữa bá bệnh. Nếu cần, nên tìm hiểu kỹ lưỡng nguồn gốc và cơ sở của việc chữa trị với tế bào gốc trước khi quyết định.

BS. Hồ Ngọc Minh

BẢN TIN MỚI NHẤT

CHIỀU MÂY. - CAO MỴ NHÂN

(HNPD) Khiến bài chú vô nghĩa Làm chuông mõ điêu linh

Xem Thêm

CÁM ƠN SƯ PHỤ

Vợ chồng ông X. sắp đi du lịch xa, lo lắng nhà mình bị kẻ trộm viếng thăm, lật đồ, lục tủ tìm không thấy tiền mặt nên sẽ sinh bực tức phá hoại đồ dùng trong nhà

Xem Thêm

HAI NGƯỜI THÀY

Hôm qua thấy hình ảnh tay thày giáo trưởng phòng khảo thí của Sở Giáo dục Hòa Bình tay giơ dấu chữ V chiến thắng cười tươi bước ra khỏi pháp đình

Xem Thêm

Dưới chân tượng "bác" - Nguyễn Bá Chổi

(HNPD) Dưới chân tượng "bác" - Nguyễn Bá Chổi

Xem Thêm

Những lời nói để đời của cựu Tổng Thống Robert Mugabe - Trần Văn Giang

Thượng đế cho họ cho họ đủ bộ móng tay và móng chân; họ cắt sửa dũa lại rồi sơn vẽ đủ trò trên đó.

Xem Thêm

Nước đã bẩn… - Việt Nhân

(HNPĐ) Tấm ảnh minh họa cho câu chuyện hôm nay

Xem Thêm

BÀN RA TÁN VÀO

Đề bài :Sổ Tay Ký Thiệt kỳ 404 - Cuộc đảo chánh thầm lặng?

Qua cách hành xử của các chính trị gia Hoa Kỳ đối đầu với đương kim Tổng Thống Donald Trump-làm nhớ lại những nhân vật: Mộ Dung Cô Tô- Vô Ác Bất Tác Diệp Nhị Nương-và Vi Tiểu Bảo trong tiểu thuyết võ hiệp của Kim Dung.

Xem Thêm

Đề bài : TRUNG QUỐC NỔI ĐIÊN, MẤT KHÔN KHI BỊ TỨ BỀ THỌ ĐỊCH

Xin quý vị vui lòng viết tiếng việt có dấu để người khác đọc dể dàng hơn. Sau đây là link vào "VIẾT TIẾNG VIỆT" không cần dơnload: http://just.nicepeople.free.fr/Vietnamese-Typing.htm Viết vào với đủ kiểu Telex, VNI, VIQR...xong chỉ cần copy và paste vào chỗ nào quý vị muốn.

Xem Thêm

Đề bài :Khi quý ông nào vào phòng gym

Thiet la chan cac ong,khi khong mang hinh minh ra de qui co,qui ba chiem ngam.Tu ngay 30-04,khong phai chi la phong giai nhu hinh da dan giai,ma chay trui ca rau ria,chim co cung teo tut,rut tuot vao trong,moi lan khi huu su,tim kiem muon chot,mai moi mo thay no. Oi ! vc.Ong ma vo duoc may thi het con thuong hai ngu dot theo giac.Ma doi Xu nhu may da Xu voi bon ong...chet nghe con...

Xem Thêm

Đề bài : TRUNG QUỐC NỔI ĐIÊN, MẤT KHÔN KHI BỊ TỨ BỀ THỌ ĐỊCH

Y ho canh ten sang.ten tuoi no am vao nguoi,chap nhat lam gi cai bon vo hoc thuc nay ? Con cai mat thang tong bien tap chac la ba con voi tap xap xinh,thoi thi ca me mot lua cong san thang nao cung nhu thang nay,noi dau xa nhu bon ba dinh cung "xem xem "/

Xem Thêm

Đề bài :Sổ Tay Ký Thiệt kỳ 404 - Cuộc đảo chánh thầm lặng?

Nho bai hat dong giao xa xua : " con kien den,nam tren hon da den ma troi lai toi den,DCT cung thay…"

Xem Thêm

Đề bài : TRUNG QUỐC NỔI ĐIÊN, MẤT KHÔN KHI BỊ TỨ BỀ THỌ ĐỊCH

Toi so roi ! toi so roi ! nao ta sua soan khan goi cut ve co tho.Bon tau ngu.Biet bao cong dan tau dang du hoc-dang sinh song tam cu o Xu kanguru,nay lai sua soan ban do,ban thao bo cua chay lay nguoi .Dang doi bon da ca lan dua,bon lung doan kinh te va ky nghe va lam le thau tom dat Uc...

Xem Thêm

Đề bài :Coronavirus : Coronavirus…khóc hu hu khi thấy phụ nữ Việt Nam ăn mặc kiểu này- Lão Phan

Corona đã vô tình biến phụ nữ Vietnam thành những phụ nữ Hồi Giáo ngoan đạo nhât...VN còn đ̣ợi gì mà không kết bạn với con dân xứ Ả Rập...???

Xem Thêm

Đề bài :Hải quân, Không quân Mỹ liên tiếp hành động để đẩy lùi Trung Quốc ở Biển Đông

Khong phai la de doa,khong phai bien dong dang song trong khong khi em ai va binh lang.Nhung dang song trong mot bau khi nong bong va san sang.Voi nhung con nguoi hieu sat va lat long.Su de phong tat yeu va san sang phan cong ngay lap tuc,da lam ke hieu chien gian ac phai suy nghi va chun chan.Sao tu nhien My lai dieu it nhat la 03 ham doi don toi bien dong ? Khong khi chien tranh da lap lo dau do.No khong danh thi bat no danh,truoc sau cung chi mot lan : xe xac va binh dia cac can cu dia cua quan trom cuop.Xin on tren phu ho cho nuoc My.

Xem Thêm

Đề bài :122 nước ủng hộ điều tra độc lập về đại dịch COVID-19 là những nước nào?

Châu Á có các nước Bangladesh, Bhutan, Ấn Độ, Nhật Bản, Hàn Quốc, Kazakhstan, Maldives, Jordan, Qatar, Saudi Arabia, Thổ Nhĩ Kỳ và hai nước Đông Nam Á là Indonesia và Malaysia. Sao không có đứa con hoang cộng sản Việt Nam hỏi thì hỏi vậy thôi chứ mọi người thừa hiểu làm sao đứa con hoang của tàu này dám chống lại bố nó Bố nó nổi giân lên cho ăn bạt tai .

Xem Thêm

TIN MỚI

Dưới chân tượng "bác" - Nguyễn Bá Chổi

(HNPD) Dưới chân tượng "bác" - Nguyễn Bá Chổi

Xem Thêm

Những lời nói để đời của cựu Tổng Thống Robert Mugabe - Trần Văn Giang

Thượng đế cho họ cho họ đủ bộ móng tay và móng chân; họ cắt sửa dũa lại rồi sơn vẽ đủ trò trên đó.

Xem Thêm

Nước đã bẩn… - Việt Nhân

(HNPĐ) Tấm ảnh minh họa cho câu chuyện hôm nay

Xem Thêm

Chữ nghĩa thời đại dịch! - Huy Phương.

Thời đại dịch này, người ta lo bệnh, lo chết, đâu có ai tào lao đi lo bàn chuyện chữ nghĩa, vì chữ nghĩa vốn không làm chết ai, cũng chẳng tổn thương ai.

Xem Thêm

MƯA VỀ CHỐN CŨ . - CAO MỴ NHÂN

(HNPD) Mùa mưa đến, hoa vàng thêm nỗi nhớ Khiến lòng mình ngơ ngác tiếng mưa van

Xem Thêm

:California ban hành hướng dẫn tái mở cửa nhà thờ, cơ sở thực hành tôn giáo - Lão Phan

(HNPD) Tiểu bang đề nghị, các nhà thờ được phép tổ chức lễ nhưng giới hạn dưới 100 giáo dân, và.....

Xem Thêm

Nhà sư nhận nuôi phật tử 13 tuổi, éᴘ qᴜᴀɴ ʜệ ᴛìɴʜ ᴅụᴄ nhiều lần trong chùa

Nhận nuôi cháu K. là phật tử rồi chiếm đời con gái, nhiều lần qu.an h.ệ với cháu K., bị gia đình phát hiện, sư Thích Thông Anh đã chi 200 triệu đồng để chạy tội.

Xem Thêm

MẸ TÔI KINH CUNG CHI ĐIỂU - Lỗ trí Thâm

Mẹ tôi qua đời đã được hơn ba năm, cụ mất ở tuổi thọ 93.

Xem Thêm

Tại sao Obama phải triệt hạ Tướng Michael Flynn ? Tôn Nữ Hoàng Hoa

Tin vừa được nghe là Thẩm Phán Emmet Sullivan, người chủ trì vụ án của Tướng Michael Flynn, đã từ chối việc tha bỗng Tướng Flynn.

Xem Thêm

Sao này Lú đã trao Tàu Còn gì đâu nữs bày trò A mê - Nguyễn Bá Chổi

(HNPD) Sao này Lú đã trao Tàu Còn gì đâu nữs bày trò A mê (

Xem Thêm