Tin nóng trong ngày

Cỡ chữ

Tin Tức ngày 16 tháng 01 -2026 :

xxx

**********

TIN TỔNG HỢP - RFI

RFI

(Bangkok Post) - Tân đại sứ Mỹ tại Việt Nam có lập trường cứng rắn hơn về thương mại. Ngày 13/01/2026, Nhà Trắng đã đề cử bà Jennifer Wicks McNamara làm tân đại sứ Mỹ tại Việt Nam. Nếu được Thượng Viện chấp nhận, bà sẽ là phụ nữ đầu tiên làm đại sứ Mỹ tại Việt Nam và có thể sẽ có đường lối cứng rắn về giao thương với Hà Nội. Trong phiên điều trần trước các nghị sĩ Mỹ vào tháng 12/2025, bà khẳng định « quan hệ thương mại hiện nay (với Việt Nam) đang mất cân bằng », nếu được phê chuẩn làm đại sứ, bà sẽ thúc đẩy việc tiếp cận công bằng cho hàng hóa và dịch vụ của Mỹ vào Việt Nam và khuyến khích đầu tư của Việt Nam vào Hoa Kỳ. Năm 2025, Việt Nam lập kỷ lục về trị giá xuất khẩu sang Mỹ, đạt gần 152 tỷ đô la.

(Straits Times) - Indonesia buộc phải mua drone Mỹ để giám sát các vùng biển gần Biển Đông. Theo thông tin từ một tài liệu của chính phủ Indonesia mà trang The Straits Times của Singapore tham khảo được và đăng ngày 15/01/2026, đây là một trong những đòi hỏi của Washington để giảm thuế đối ứng cho Indonesia từ 32% xuống còn 19%.

(The Straits Times) - Mỹ đang chuẩn bị thêm các thương vụ bán vũ khí cho Đài Loan. Một quan chức Đài Bắc hôm nay 15/01/2026 cho biết hiện còn 4 thỏa thuận vẫn đang chờ được chính quyền Donald Trump trình lên Quốc Hội. Thương vụ gần đây nhất đã được Quốc Hội thông qua hồi tháng 12/2025, trị giá 11 tỷ đô la Mỹ, lớn nhất trong số các thương vụ bán vũ khí cho Đài Bắc từ trước tới nay. Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ đã không trả lời ngay lập tức yêu cầu bình luận.

(Reuters) - Đài Loan : Có thể sớm đạt được thỏa thuận thuế quan với Mỹ. Nhóm công tác về thương mại Đài Loan - Mỹ thuộc nội các Đài Loan hôm nay 15/01/2026 cho biết Phó thủ tướng Thành Lệ Chí và đặc phái viên thương mại Dương Nhân Ni đã lên đường sang Hoa Kỳ vào tối qua để tham gia vòng tham vấn trực tiếp lần thứ 6. Đài Loan, cường quốc sản xuất chất bán dẫn, đã và đang đàm phán với Hoa Kỳ để giảm thuế suất đối với hàng xuất khẩu của mình từ 20% xuống 15%.

(AFP) - Mỹ ngừng cấp thị thực thường trú đối với công dân 75 nước. Trong số này có Somalia, Nga, Thái Lan, Iran, Afghanistan, Nigeria, Brazil... Quyết định sẽ bắt đầu từ ngày 21/01/2026 và không rõ ngày hết hiệu lực. Ngày 14/01, Washington giải thích biện pháp được ban hành để chống « sự lạm dụng » hệ thống nhập cư Mỹ, trong đó có các khoản trợ cấp xã hội. Tháng 12/2025, bộ An Ninh Nội Địa Mỹ cho biết chính quyền đã trục xuất hơn 605.000 người và khoảng 2,5 triệu người đã tự nguyện rời Mỹ.

(RFI) - Ấn Độ lùng bắt con voi đã khiến 22 người chết chỉ trong vài ngày. Vụ việc xảy ra ở bang Jharkhand, miền đông Ấn Độ. Từ 01/01, con voi này tấn công nhiều gia đình vào ban đêm, trong phạm vi 100 km, làm bị thương nhiều người, thậm chí có trường hợp nhiều người trong cùng gia đình bị voi quật chết. Khoảng 100 nhân viên kiểm lâm và cảnh sát đã được huy động nhưng chưa xác định được vị trí của con voi hung dữ này. Tình trạng bùng nổ dân số, phát triển cơ sở hạ tầng và nạn phá rừng ở Ấn Độ khiến các cuộc chạm trán giữa các loài vật và con người gia tăng. Theo Trung tâm Khoa học và Môi trường, từ năm 2021 đến năm 2024, 2.243 người đã thiệt mạng do bị voi tấn công ở Ấn Độ. Hàng trăm con voi cũng đã chết, chủ yếu là do bị điện giật.

***********

Chủ tịch Ủy Ban Châu Âu Ursula von der Leyen, hôm 14/01/2026 thông báo Kiev sẽ có thể sử dụng 60 tỷ euro trong số 90 tỷ euro mà Liên Hiệp Châu Âu cho vay để tăng cường năng lực quân sự của Ukraina trong 2 năm 2026 - 2027. Một quan chức Đức cho rằng, với 60 tỷ euro viện trợ quân sự này, Ukraina vừa có thể đối phó với Nga, vừa có thể hội nhập chặt chẽ hơn vào công nghiệp quốc phòng châu Âu.

Ủy Ban Châu Âu hôm qua đã trình bày khung pháp lý cho phép sử dụng khoản vay này. Từ Bruxelles, thông tín viên Pierre Benazet giải thích:

« Ủy Ban Châu Âu hy vọng đề xuất của mình sẽ nhanh chóng được 24 quốc gia tham gia khoản cho vay thông qua và việc giải ngân có thể bắt đầu vào tháng 04/2026, khi Ukraina ước tính những nhu cầu ngân sách đầu tiên. Số tiền 30 tỷ euro, tương đương 1/3 khoản Liên Âu cho vay, có thể được sử dụng để hỗ trợ ngân sách, với điều kiện Ukraina thi hành các biện pháp chống tham nhũng và tôn trọng Nhà nước pháp quyền.

Chủ tịch Ursula von der Leyen nói thêm rằng Ủy Ban Châu Âu vẫn chưa hoàn toàn loại trừ ý định sử dụng tài sản của Nga đang bị Liên Âu phong tỏa. Bà nói : ''Đề xuất của chúng tôi về việc dùng tài sản của Nga để cho Ukraina vay, như khoản Nga bồi thường, vẫn đang được thảo luận. Đây là cách gửi đi một thông điệp rõ ràng tới Nga để nhắc nhở họ rằng chúng tôi đang nắm quyền sử dụng các tài sản bị phong tỏa của Nga. Những tài sản này sẽ vẫn bị phong tỏa cho đến khi chiến tranh kết thúc và cho đến khi Nga thanh toán khoản đền bù chiến tranh cho Ukraina. Ukraina sẽ không phải hoàn trả khoản vay cho đến khi Nga thanh toán khoản bồi thường''.

Ngân sách 60 tỷ euro, tức là 2/3 khoản tiền vay của Liên Âu, sẽ được dùng để mua sắm trang thiết bị quân sự sản xuất tại Ukraina và trên lục địa châu Âu, nhưng Bruxelles có thể chấp nhận những giao dịch ngoại lệ giữa châu Âu và Mỹ, chẳng hạn như mua các hệ thống phòng không mà châu Âu không có sẵn ».

Tổng thống Volodymyr Zelensky hôm qua 14/01 thông báo sẽ ban hành « tình trạng khẩn cấp » về lĩnh vực năng lượng của Ukraina do tác động của các đợt oanh tạc dồn dập của Nga vào lúc thời tiết ngày càng giá lạnh.

Theo Le Monde, Cơ quan An ninh Ukraina (SBU) hôm nay nhận định các cuộc tấn công của Nga vào cơ sở hạ tầng năng lượng của Ukraina « thể hiện chính sách có hệ thống của điện Kremlin nhằm tiêu diệt người dân Ukraina và có thể cấu thành tội ác chống nhân loại ». Tổng cộng, từ đầu mùa đông đến nay, Nga đã tiến hành 265 vụ không kích vào cơ sở hạ tầng năng lượng và các hệ thống sưởi của Ukraina.

********

Trung Quốc đang trong thế đi dây, vừa sợ mất Iran, một « đối tác chiến lược toàn diện » ở Trung Đông, nguồn cung cấp 15 % dầu hỏa tiêu thụ nội địa, vừa muốn tránh một cuộc đối đầu với Mỹ nếu đứng về phía Teheran. Hoa Kỳ ủng hộ người biểu tình, để ngỏ khả năng can thiệp quân sự và áp thuế 25 % đối với các khách hàng mua dầu hỏa Iran. Chế độ của giáo chủ Khamenei bị lật đổ sẽ là « kịch bản tệ hại nhất » đối với Bắc Kinh.

Hơn một năm sau khi « đánh mất » điểm tựa vững chắc là Syria trong tay tổng thống Bachar Al Assad, đảng Cộng sản Trung Quốc đang lo mất thêm một cánh cửa quan trọng ở Trung Đông là Iran. Năm 2021 Bắc Kinh và Teheran đã ký kết một « thỏa thuận chiến lược toàn diện » và Trung Quốc dự trù đầu tư 400 tỷ đô la trong 25 năm để đổi lấy dầu hỏa của Iran. Thỏa thuận dầu lửa đó rất quan trọng đối với cả đôi bên do Trung Quốc là khách hàng mua vào từ 80 đến 90 % dầu hỏa xuất khẩu của Iran và quốc gia này là nguồn cung cấp 15 % dầu hỏa cho « công xưởng của thế giới ». Vấn đề Iran nổi lên vào lúc mà một nguồn cung cấp dầu hỏa quan trọng khác cho các nhà máy tại Hoa Lục là Venezuela chưa chắc đã giữ được những cam kết và hợp đồng với Bắc Kinh, mất đi thêm nguồn dầu của Iran vào thời điểm này thực sự là một tai họa.

Theo giáo sư Mã Tiểu Lâm, đại học Hàng Châu được báo Le Figaro trích dẫn, « nguồn nhập khẩu dầu Iran bị gián đoạn sẽ làm gia tăng chi phí kinh tế cho Trung Quốc », cho nên Bắc Kinh « luôn mong muốn tuyến năng lượng qua Vịnh Ba Tư được an toàn và ổn định ». Đây là ưu tiên địa chiến lược hàng đầu của ông Tập Cận Bình và yếu tố dầu hỏa này còn quan trọng hơn cả tính toán chiến lược của Trung Quốc ở Trung Đông, hơn cả việc cân nhắc « mức độ gần gũi về ý thức hệ với giáo chủ Iran Ali Khamenei ».

Vấn đề thứ nhì khiến Bắc Kinh lo ngại là việc tổng thống Trump hôm đầu tuần thông báo « lập tức » và một cách » vĩnh viễn » đánh thuế 25 % tất cả những khách hàng mua dầu hỏa của Iran. Ai cũng biết Trung Quốc là mục tiêu đầu tiên Hoa Kỳ nhắm đến, như thể giai đoạn tan băng giữa Washington với Bắc Kinh mở ra sau thượng đỉnh Donald Trump -Tập Cận Bình cuối tháng 10/2025 đã chóng kết thúc.

Trung Quốc có thêm một lý do thứ ba để lo ngại đó là, bên cạnh những được thua về mặt thương mại và năng lượng, trên bàn cờ địa chính trị, Iran là một đối tác vô cùng quan trọng đối với Trung Quốc. Trong mắt nhà nghiên cứu Emilie Tran, Đại Học Metropolitan Hồng Kông, do Teheran là « đòn bẩy chiến lược để kềm tỏa ảnh hưởng của phương Tây » tại Trung Đông. Bắc Kinh cần Iran để làm đối trọng với Mỹ tại nơi mà 60 % nhu cầu tiêu thụ dầu khí của Trung Quốc phải đi qua, trong lúc mà Ả Rập Xê Út được coi là cánh tay nối dài của Mỹ trong vùng.

Sau cùng, vẫn theo bà Emilie Tran, Trung Quốc lo ngại trước viễn cảnh Iran thay đổi chế độ là bởi vì « về mặt ý thức hệ, Bắc Kinh luôn xem mọi sự thay đổi chế độ là một tiền lệ nguy hiểm ».

Câu hỏi kế tiếp là Bắc Kinh có thể làm được gì để tránh kịch bản « xấu nhất » đó xảy ra. Trước mắt giới quan sát cho rằng khả năng can thiệp của ông Tập Cận Bình trên hồ sơ này là « có giới hạn ». Trung Quốc không thể làm gì nhiều ngoài việc giúp Teheran « chọc mù » hệ thống vệ tinh Starlink và « xây một bức tường lửa internet kiên cố » hòng chặn người biểu tình và kiểm duyệt, hay đưa ra những tuyên bố ngoại giao « rất bài bản » phản đối mọi hình thức can thiệp của nước ngoài vào công việc nội bộ của một quốc gia có chủ quyền.

Bài toán của Trung Quốc thêm nan giải khi mà chính Hoa Kỳ, đối tác kinh tế và cũng là đối thủ số một của Bắc Kinh, là bên can thiệp trực tiếp vào hồ sơ Iran.

*********

Vụ việc xảy ra trước thềm cuộc gặp giữa ông Trump và lãnh đạo phe đối lập Venezuela Maria Corina Machado tại Nhà Trắng.

Ngày 15-1, Bộ Tư lệnh miền Nam của Mỹ xác nhận lực lượng thủy quân lục chiến và hải quân nước này xuất kích từ tàu sân bay USS Gerald R. Ford đã bắt giữ thêm một tàu chở dầu ở vùng biển Caribe. Đây là tàu chở dầu thứ sáu bị bắt giữ trong những tuần gần đây.

Bộ tư lệnh này cho biết cuộc đột kích diễn ra vào rạng sáng và không xảy ra sự cố nào, đồng thời đăng kèm hình ảnh các binh sĩ Mỹ đu dây từ trực thăng xuống tàu chở dầu.

"Chỉ có dầu được vận chuyển từ Venezuela một cách hợp pháp và có sự điều phối đúng đắn mới được phép", Hãng tin AFP dẫn tuyên bố của lực lượng này.

Trong khi đó, Bộ trưởng An ninh nội địa Mỹ Kristi Noem cho biết tàu chở dầu bị bắt giữ, tên Veronica, đã đi qua vùng biển Venezuela và hoạt động bất chấp lệnh phong tỏa của Tổng thống Donald Trump.

Bà Noem nói rằng chiến dịch có sự phối hợp chặt chẽ với quân đội cũng như Bộ Ngoại giao và Bộ Tư pháp Mỹ.

Veronica là tàu chở dầu thứ sáu bị lực lượng Mỹ bắt giữ như một phần nỗ lực của chính quyền ông Trump nhằm kiểm soát việc sản xuất, lọc dầu và phân phối toàn cầu các sản phẩm dầu mỏ của Venezuela, và là tàu thứ tư kể từ khi Mỹ tập kích và bắt Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro gần hai tuần trước.

Vụ việc xảy ra trước thềm cuộc gặp giữa ông Trump và lãnh đạo phe đối lập Venezuela Maria Corina Machado tại Nhà Trắng.

Bà Machado, người đã vận động suốt nhiều năm để phản đối chính quyền ông Maduro, dự kiến sẽ nói việc thay đổi chế độ ở Venezuela.

Tuy nhiên, Mỹ coi trọng các vấn đề kinh tế tại Venezuela hơn, đặc biệt là việc tiếp cận dầu mỏ của Venezuela.

Ngày 14-1, ông Trump đã dùng những lời lẽ tốt đẹp để mô tả cuộc điện đàm đầu tiên được biết đến giữa ông và Tổng thống lâm thời Venezuela, bà Delcy Rodriguez, gọi bà là một "người tuyệt vời" và ca ngợi "tiến bộ tuyệt vời" đạt được kể từ khi ông Maduro bị bắt.

"Nhiều chủ đề đã được thảo luận, bao gồm dầu mỏ, khoáng sản, thương mại và tất nhiên, an ninh quốc gia", ông Trump viết trên mạng xã hội.

**********

Động thái diễn ra trong bối cảnh Tehran dường như đã đưa ra những tuyên bố hòa giải nhằm xoa dịu tình hình sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump cảnh báo sẽ có hành động ngăn chặn việc bạo lực gây thương vong cho người biểu tình ở Iran.

hop HDBA LHQ EPA.jpg — Một cuộc họp của HĐBA tại trụ sở Liên Hợp Quốc ở New York, Mỹ. Ảnh: EPA

Theo báo Guardian, Tổng thống Trump vẫn chưa nói rõ ông sẽ có hành động gì đối với Iran. Tuy nhiên, ông Trump ít nhất đã tạm thời rút lại lời đe dọa tấn công quốc gia Hồi giáo, bất chấp những đồn đoán về việc Mỹ sắp can thiệp quân sự.

Phát biểu trước các phóng viên tại Nhà Trắng tối 14/1, Tổng thống Mỹ Trump nói: “Chúng tôi được thông báo rằng việc gây tổn hại cho người dân ở Iran đã và đang dừng lại. Và họ hiện không có kế hoạch hành quyết hay tiến hành vụ xử tử nào. Tôi biết điều đó từ nguồn tin đáng tin cậy”.

Trong những ngày gần đây, ông Trump đã nhiều lần nói về việc giúp đỡ người dân Iran, khẳng định Mỹ “sẵn sàng hành động” nếu Tehran bắt đầu bắn vào người biểu tình.

Theo giới quan sát, lãnh đạo Nhà Trắng đã xem xét mọi giải pháp để ứng phó với Iran nhưng không tin bất kỳ hành động đơn lẻ nào sẽ dẫn đến sự thay đổi mang tính quyết định.

Tổng thống Trump được cho từng đánh lạc hướng Tehran, chẳng hạn như hồi tháng 6/2025, khi ông thông báo các quan chức Mỹ đang tích cực đàm phán với phía Iran về chương trình hạt nhân, nhưng ông đồng thời cho phép các lực lượng Washington không kích Iran trong cuộc xung đột 12 ngày hồi mùa hè năm ngoái.

***********

Theo Khmer Times hôm 15-1, MFAIC gửi công hàm phản đối tới Đại sứ quán Hoàng gia Thái Lan tại Phnom Penh về vụ việc Hải quân Hoàng gia Thái Lan bắt giữ một tàu cá và 4 ngư dân Campuchia tại vùng biển ngoài khơi tỉnh Koh Kong vào đầu tháng này.

Campuchia phản đối Thái Lan bắt tàu cá - Ảnh 1.

Bộ Ngoại giao và Hợp tác Quốc tế Campuchia (MFAIC) đã gửi công hàm phản đối Thái Lan về vụ bắt giữ tàu cá đầu tháng này. Ảnh: Khmer Times

Theo công hàm, Bộ Ngoại giao Campuchia cho biết vụ việc xảy ra vào khoảng 11 giờ 30 phút hôm 6-1 tại tọa độ 11 độ 33’30″ vĩ độ Bắc và 102 độ 51’39″ kinh độ Đông. Campuchia khẳng định vị trí này nằm hoàn toàn trong lãnh hải của mình.

Tuy ghi nhận và đánh giá cao việc phía Thái Lan đã thả 4 ngư dân Campuchia vào ngày 11-1, Bộ Ngoại giao Campuchia vẫn chính thức yêu cầu phía Thái trao trả chiếc tàu cá bị tịch thu cùng toàn bộ thiết bị liên quan.

MFAIC cũng phản đối mạnh mẽ điều mà họ gọi là hành vi bắt giữ trái phép tàu và công dân Campuchia ngay trong vùng biển của Campuchia, cũng như sự hiện diện và các hoạt động thực thi pháp luật không được phép do các tàu Hải quân Hoàng gia Thái Lan thực hiện tại khu vực này.

Theo nội dung công hàm, những hành động như vậy "cấu thành sự vi phạm rõ ràng đối với chủ quyền và quyền tài phán của Campuchia".

Bộ Ngoại giao Campuchia cũng yêu cầu Thái Lan chấm dứt mọi hoạt động thực thi pháp luật trong tương lai tại lãnh hải Campuchia, đồng thời đề nghị các lực lượng hải quân và hàng hải Thái Lan tôn trọng đầy đủ chủ quyền và quyền tài phán riêng biệt của Campuchia.

Trước đó, theo trang Thai Rath, tỉnh Trat đã thả 4 ngư dân Campuchia tại cửa khẩu biên giới Ban Hat Lek sau khi họ bị Hải quân bắt giữ vì đánh bắt cá trái phép trong vùng biển Thái Lan hôm 6-1. Bốn người này đã được bàn giao tại cửa khẩu biên giới Ban Hat Lek, sau đó các quan chức tỉnh Koh Kong đã tiếp nhận để giúp họ đoàn tụ với gia đình.

Trước đó, vụ chặn bắt được thực hiện bởi tàu chiến HTMS Thepha trong một cuộc tuần tra hàng hải thường lệ. Người phát ngôn Hải quân Thái Lan, Chuẩn đô đốc Parat Rattanachaiphan, cho biết con tàu đã được kiểm tra tại tọa độ được xác nhận nằm trong vùng biển Thái Lan. Tàu không treo cờ hay có số hiệu đăng ký và trên tàu có 4 công dân Campuchia.

Theo Cục Quan hệ Công chúng Chính phủ Thái Lan (PRD), trong quá trình kiểm tra, thuyền trưởng thừa nhận đã đưa tàu vào vùng biển Thái Lan để đánh bắt cá trái phép và khai rằng tàu này đi cùng nhóm với 3 tàu cá Campuchia khác. Hải quân Hoàng gia Thái Lan tuyên bố sẽ tăng cường các hoạt động tuần tra nhằm bảo vệ chủ quyền quốc gia và lãnh hải.

*********

Báo The Hill dẫn số liệu khảo sát do Đại học Quinnipiac công bố ngày 14/1 cho thấy có đến 86% người dân Mỹ được hỏi nói họ phản đối việc Washington sử dụng sức mạnh quân sự để thâu tóm hòn đảo tự trị Greenland của Đan Mạch. Chỉ 9% người tham gia khảo sát bày tỏ đồng tình về khả năng này.

Một khu vực ở đảo Greenland của Đan Mạch. Ảnh: National Geographic

Khi được hỏi về khả năng Mỹ mua lại Greenland, 55% người tham gia khảo sát đã phản đối trong khi 37% lên tiếng ủng hộ.

Theo The Hill, Đại học Quinnipiac đã thực hiện cuộc khảo sát trên trong khoảng thời gian từ ngày 8 - 12/1.

Kể từ khi bắt đầu nhiệm kỳ lãnh đạo thứ 2 vào đầu năm ngoái, Tổng thống Mỹ Trump đã nhiều lần tuyên bố nước này cần Greenland vì lý do an ninh quốc gia. Thậm chí, ông Trump không loại trừ khả năng điều động quân đội để thâu tóm kiểm soát hòn đảo.

Các nhà lãnh đạo Đan Mạch cảnh báo nếu Mỹ quyết định tấn công quân sự vào Greenland, động thái đó đồng nghĩa với sự kết thúc của Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

********

Biểu tình Iran. Ảnh: EFE/EPA — Biểu tình ở Iran. Ảnh: EFE/EPA

Theo hãng thông tấn Al Jazeera, các cuộc biểu tình ở Iran đang thu hút sự chú ý của dư luận, trong đó chính phủ nước này và phe đối lập cáo buộc lẫn nhau về việc bạo lực leo thang. Tehran cũng cho rằng biểu tình đang diễn ra có sự can thiệp của nước ngoài.

Dưới đây là các cuộc khủng hoảng Iran đã phải đương đầu trong những năm qua.

2025

Tháng 6: Israel tấn công Iran, bắt đầu cuộc xung đột kéo dài 12 ngày giữa hai nước, làm ít nhất 610 người Iran thiệt mạng và 28 người Israel bị thương.

Cũng trong tháng 6, sau các cuộc tấn công của Israel, Mỹ đã không kích 3 cơ sở hạt nhân của Iran.

2024

Tháng 4: Israel đánh bom đại sứ quán Iran ở thủ đô Damascus của Syria làm 7 người tử vong, trong đó có 2 tướng thuộc lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran.

Tháng 5: Tổng thống Iran Ebrahim Raisi qua đời trong một vụ tai nạn trực thăng ở tỉnh Đông Azerbaijan của nước này.

Tháng 7: Thủ lĩnh Hamas Ismael Haniyeh bị ám sát ở thủ đô Tehran của Iran và Israel bị cáo buộc là chủ mưu.

2020

Tháng 1: Qassem Soleimani, lãnh đạo Lực lượng Quds thuộc Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC), bị ám sát trong một cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Mỹ tại Baghdad, Iraq.

2018

Tháng 5: Tổng thống Mỹ Donald Trump rút nước này khỏi thỏa thuận hạt nhân với Iran sau khi cáo buộc thỏa thuận hạt nhân giữa Iran và nhóm P5+1 (gồm Mỹ, Anh, Pháp, Nga, Trung Quốc và Đức) quá khoan dung với quốc gia Hồi giáo và cần được thay thế bằng một “thỏa thuận tốt hơn”.

2015

Tháng 7: Iran đạt thỏa thuận với Mỹ, Anh, Pháp, Nga, Trung Quốc và Liên minh châu Âu (EU) về việc hạn chế chương trình hạt nhân để đổi lấy việc dỡ bỏ các lệnh trừng phạt. Kế hoạch Hành động chung toàn diện (JCPOA) được gọi rộng rãi là thỏa thuận hạt nhân và thỏa thuận này dẫn đến những lễ kỷ niệm của người dân Iran với hy vọng chấm dứt sự cô lập của đất nước.

2012

Tháng 1: EU bắt đầu tẩy chay xuất khẩu dầu mỏ của Iran.

Tháng 9: Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA) tuyên bố bị cản trở trong việc thanh tra địa điểm quân sự Parchin của Iran. Trong khi đó, Iran tăng số lượng máy ly tâm hạt nhân để làm giàu uranium, làm dấy lên lo ngại rằng nước này đang tiến gần hơn đến việc sở hữu vũ khí hạt nhân.

Tháng 10: Đồng Rial của Iran giảm xuống mức thấp kỷ lục so với đồng USD của Mỹ, mất 80% giá trị kể từ năm 2011, chủ yếu do các lệnh trừng phạt quốc tế.

2010

Tháng 6: Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc áp đặt vòng trừng phạt thứ 4 đối với Iran do chương trình hạt nhân của nước này. Các biện pháp trừng phạt bao gồm mở rộng lệnh cấm vận vũ khí và các quy định tài chính nghiêm ngặt hơn.

Tháng 9: Tehran cáo buộc Israel và Mỹ dùng phần mềm độc hại tác động tới hệ thống nhà máy điện hạt nhân của Iran. Chính quyền Tehran tuyên bố như vậy sau khi phát hiện phần mềm độc hại trên các hệ thống do nhân viên trong lĩnh vực hạt nhân sử dụng.

2003

Tháng 3: Mỹ tấn công Iraq. Iran bắt đầu tài trợ và trợ giúp các lực lượng dân quân cũng như các nhóm chính trị người Shi'ite trên thực địa. Ảnh hưởng của nước này đối với các nhóm trên vẫn còn phổ biến cho đến ngày nay.

Tháng 11: Iran tuyên bố sẽ ngừng chương trình làm giàu uranium và cho phép Liên Hợp Quốc thanh tra kỹ lưỡng hơn các địa điểm hạt nhân. IAEA thông báo không có bằng chứng cho thấy Iran đang theo đuổi chương trình vũ khí hạt nhân. Sự cởi mở này là một thay đổi lớn sau khi các quan chức Iran đã ngăn chặn hoặc cản trở các cuộc thanh tra trước.

Tháng 12: Trận động đất Bam ở miền nam Iran đã khiến tới 40.000 người thiệt mạng

2002

Tháng 1: Tổng thống Mỹ thời điểm đó George W. Bush gọi Iran là một phần của “trục ma quỷ” cùng với Triều Tiên và Iraq, cáo buộc các nước này ủng hộ “chủ nghĩa khủng bố”.

*********

Nga trục xuất nhân viên ngoại giao Anh bị nghi là gián điệp

Nga thông báo trục xuất một nhân viên ngoại giao Anh bị nghi làm điệp viên, London tuyên bố đây là "cáo buộc vô căn cứ".

Bộ Ngoại giao Nga hôm nay cho biết đã triệu tập đại biện Anh Danae Dholakia để trao công hàm phản đối mạnh mẽ, sau khi nhận được thông tin "một thành viên thuộc phái đoàn ngoại giao của họ có liên hệ với cơ quan tình báo Anh".

"Người này đã bị rút phép hoạt động và được yêu cầu rời khỏi Nga trong vòng hai tuần. Chúng tôi không chấp nhận các đặc vụ tình báo Anh hoạt động trên lãnh thổ Nga. Nếu Anh leo thang tình hình, Nga sẽ đáp trả", cơ quan này cho hay.

Gareth Samuel Davies. Ảnh: FSB — Gareth Samuel Davies. Ảnh: *FSB*

Cơ quan An ninh Liên bang Nga (FSB) cùng ngày cho biết nhân viên ngoại giao Anh bị nghi làm gián điệp là Gareth Samuel Davies, sinh năm 1980. "Người này được cử đến Nga hoạt động dưới vỏ bọc là bí thư thứ hai của ban hành chính và kinh tế thuộc đại sứ quán Anh ở Moskva", thông báo của FSB có đoạn.

Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Anh chỉ trích Nga đưa ra cáo buộc vô căn cứ nhằm vào nhân viên của họ. "Những hành động như vậy làm suy yếu điều kiện cơ bản cần thiết để phái đoàn ngoại giao có thể hoạt động. Chúng tôi đang cân nhắc thận trọng về phản ứng liên quan", người này nói.

Quan hệ Nga - Anh đã rơi xuống mức thấp nhất trong nhiều thập kỷ từ trước khi chiến sự Ukraine bùng phát, với hàng loạt cáo buộc liên quan đến hoạt động gián điệp. Hai nước từng trục xuất nhiều nhân viên ngoại giao của nhau trong những năm qua.

Anh cũng là một trong những quốc gia ủng hộ nhiều nhất cho Ukraine và đã cam kết viện trợ 29,4 tỷ USD. Hỗ trợ quân sự Anh dành cho Ukraine là khoảng 17,6 tỷ USD, trong đó có khoản vay hơn ba tỷ USD được đảm bảo bằng tài sản bị phong tỏa của Nga.

Anh và Pháp cũng dẫn đầu liên minh các quốc gia sẵn sàng hỗ trợ an ninh cho Ukraine, cam kết đưa quân đến nước này sau khi có thỏa thuận ngừng bắn.

Nguyễn Tiến (Theo AFP, RIA Novosti, TASS)

********

Nhóm 4 phi hành gia phải kết thúc sớm nhiệm vụ. (Ảnh: NASA)

Bốn phi hành gia của Mỹ, Nga và Nhật Bản được tàu của SpaceX đưa trở về, dự kiến đáp xuống Thái Bình Dương, ở khu vực gần San Diego, vào sáng sớm 15/1 (giờ Mỹ), kết thúc nhiệm vụ của họ sớm hơn 1 tháng so với bình thường.

“Thời điểm trở về lần này của chúng tôi là ngoài dự kiến. Nhưng điều không làm tôi ngạc nhiên là phi hành đoàn đã gắn kết với nhau như một gia đình, giúp đỡ và chăm sóc lẫn nhau”, phi hành gia NASA Zena Cardman phát biểu trước chuyến trở về.

Các quan chức từ chối tiết lộ danh tính của phi hành gia bị bệnh và cần trở về sớm.

Trong bài đăng trên mạng xã hội đầu tuần này, ông Mike Fincke – chỉ huy trạm vũ trụ, cho biết phi hành gia bị bệnh hiện vẫn “ổn định, an toàn và được chăm sóc tốt”.

“Đây là một quyết định chủ động để có thể tiến hành các đánh giá y tế cần thiết trên mặt đất, nơi có đầy đủ khả năng chẩn đoán”, ông nói thêm.

Bắt đầu nhiệm vụ từ tháng 8/2025, các phi hành gia gồm Cardman, Fincke của Nhật Bản, Kimiya Yui của Nga và Oleg Platonov của Nga đáng lẽ ở lại trạm vũ trụ đến cuối tháng 2. Nhưng hôm 7/1, NASA đột ngột hủy bỏ kế hoạch đi bộ ngoài không gian của Cardman và Fincke vào ngày hôm sau và sau đó thông báo phi hành đoàn sẽ trở về sớm hơn dự kiến.

Các quan chức cho biết, vấn đề sức khỏe không liên quan đến việc chuẩn bị cho chuyến đi bộ ngoài không gian hoặc các hoạt động khác của trạm, nhưng không cung cấp thêm chi tiết nào khác vì lý do bảo mật y tế. Họ nhấn mạnh đó không phải là tình huống khẩn cấp.

NASA cho biết họ sẽ tuân thủ quy trình hạ cánh và tiếp đất tương tự khi kết thúc chuyến bay, với đội ngũ chuyên gia y tế có mặt trên tàu cứu hộ ở Thái Bình Dương.

Hiện còn 1 phi hành gia người Mỹ và 2 phi hành gia người Nga trên trạm vũ trụ. NASA và SpaceX đang nỗ lực đẩy nhanh tiến độ đưa nhóm 4 người mới lên thay thế, dự kiến vào giữa tháng 2 tới.

**********

Nga quan ngại NATO điều thêm quân đến Greenland

Đại sứ quán Nga tại Bỉ bày tỏ quan ngại trước thông tin NATO điều thêm lực lượng đến Greenland, cho rằng động thái bắt nguồn từ "cái cớ sai lầm".

"Tình hình diễn ra tại khu vực vĩ độ cao là mối quan ngại nghiêm trọng đối với chúng tôi. NATO đang tăng cường hiện diện quân sự tại đó dưới cái cớ sai lầm về 'mối đe dọa ngày càng tăng từ Moskva và Bắc Kinh'", đại sứ quán Nga tại Bỉ, quốc gia đặt trụ sở NATO, cho biết hôm 14/1.

Đại sứ quán Nga cho rằng những tuyên bố của giới chức Mỹ về Greenland đang bị NATO "lợi dụng để thúc đẩy chương trình nghị sự chống Nga và Trung Quốc". Cơ quan này chỉ trích một số quốc gia Liên minh châu Âu (EU) đang thảo luận về một chiến dịch mới nhằm kiềm chế Nga, dựa theo mô hình các sứ mệnh quân sự tại khu vực Baltic và sườn đông NATO hiện nay.

Đây là phản ứng đầu tiên của Nga sau khi Phó thủ hiến Greenland Mute Egede tuyên bố NATO sẽ tăng cường binh sĩ và khí tài đến hòn đảo. Điện Kremlin và Bộ Ngoại giao Nga chưa lên tiếng về thông tin.

Một khu vực thuộc thủ phủ Nuuk của Greenland ngày 13/1. Ảnh: AFP — Một khu vực thuộc thủ phủ Nuuk của Greenland ngày 13/1. Ảnh: *AFP*

Đan Mạch, Thụy Điển, Na Uy, Đức và Pháp đều đã tuyên bố sẽ triển khai quân nhân tới thủ phủ Nuuk của Greenland để thực hiện nhiệm vụ trinh sát. Động thái diễn ra giữa lúc Tổng thống Mỹ Donald Trump nhiều lần tuyên bố muốn sở hữu Greenland để "răn đe Nga và Trung Quốc". Đan Mạch và các đồng minh châu Âu nhiều lần phản đối tham vọng này của ông Trump.

Những phát ngôn của ông Trump gây ra áp lực chưa từng có đối với NATO. Đại sứ quán Nga tại Bỉ cho rằng những bất đồng nội bộ trong khối về vấn đề Greenland đang khiến khả năng đạt được thỏa thuận của NATO trở nên "ngày càng khó lường".

NATO và Nga đều tăng cường hiện diện quân sự ở Bắc Cực những năm gần đây. Moskva không đưa ra tuyên bố chủ quyền nào đối với Greenland, nhưng từ lâu đã chú ý đến vai trò chiến lược của hòn đảo trong vấn đề an ninh Bắc Cực, do nó án ngữ tuyến hàng hải Bắc Đại Tây Dương và là nơi Mỹ đặt căn cứ quân sự cùng trạm giám sát không gian.

Điện Kremlin mô tả Bắc Cực là khu vực có lợi ích quốc gia và chiến lược của Nga.

Vị trí Mỹ, Nga và đảo Greenland. Đồ họa: Britannica — Vị trí Mỹ, Nga và đảo Greenland. Đồ họa: *Britannica*

Huyền Lê (Theo AFP, RIA Novosti)

***********

Bàn ra tán vào (0)

Comment

Name:

Title:
Email:

Mã Captcha:

Refresh
Input symbols
Contents

Các tin đã đăng

Tin Tức ngày 16 tháng 01 -2026 :

xxx

**********

TIN TỔNG HỢP - RFI

RFI

***********

Ủy Ban Châu Âu hôm qua đã trình bày khung pháp lý cho phép sử dụng khoản vay này. Từ Bruxelles, thông tín viên Pierre Benazet giải thích:

********

*********

Vụ việc xảy ra trước thềm cuộc gặp giữa ông Trump và lãnh đạo phe đối lập Venezuela Maria Corina Machado tại Nhà Trắng.

Bà Noem nói rằng chiến dịch có sự phối hợp chặt chẽ với quân đội cũng như Bộ Ngoại giao và Bộ Tư pháp Mỹ.

Vụ việc xảy ra trước thềm cuộc gặp giữa ông Trump và lãnh đạo phe đối lập Venezuela Maria Corina Machado tại Nhà Trắng.

Bà Machado, người đã vận động suốt nhiều năm để phản đối chính quyền ông Maduro, dự kiến sẽ nói việc thay đổi chế độ ở Venezuela.

Tuy nhiên, Mỹ coi trọng các vấn đề kinh tế tại Venezuela hơn, đặc biệt là việc tiếp cận dầu mỏ của Venezuela.

"Nhiều chủ đề đã được thảo luận, bao gồm dầu mỏ, khoáng sản, thương mại và tất nhiên, an ninh quốc gia", ông Trump viết trên mạng xã hội.

**********

***********

Campuchia phản đối Thái Lan bắt tàu cá - Ảnh 1.

Bộ Ngoại giao và Hợp tác Quốc tế Campuchia (MFAIC) đã gửi công hàm phản đối Thái Lan về vụ bắt giữ tàu cá đầu tháng này. Ảnh: Khmer Times

Theo nội dung công hàm, những hành động như vậy "cấu thành sự vi phạm rõ ràng đối với chủ quyền và quyền tài phán của Campuchia".

*********

Khi được hỏi về khả năng Mỹ mua lại Greenland, 55% người tham gia khảo sát đã phản đối trong khi 37% lên tiếng ủng hộ.

Theo The Hill, Đại học Quinnipiac đã thực hiện cuộc khảo sát trên trong khoảng thời gian từ ngày 8 - 12/1.

********

Dưới đây là các cuộc khủng hoảng Iran đã phải đương đầu trong những năm qua.

2025

Tháng 6: Israel tấn công Iran, bắt đầu cuộc xung đột kéo dài 12 ngày giữa hai nước, làm ít nhất 610 người Iran thiệt mạng và 28 người Israel bị thương.

Cũng trong tháng 6, sau các cuộc tấn công của Israel, Mỹ đã không kích 3 cơ sở hạt nhân của Iran.

2024

Tháng 5: Tổng thống Iran Ebrahim Raisi qua đời trong một vụ tai nạn trực thăng ở tỉnh Đông Azerbaijan của nước này.

Tháng 7: Thủ lĩnh Hamas Ismael Haniyeh bị ám sát ở thủ đô Tehran của Iran và Israel bị cáo buộc là chủ mưu.

2020

2018

2015

2012

Tháng 1: EU bắt đầu tẩy chay xuất khẩu dầu mỏ của Iran.

2010

2003

Tháng 12: Trận động đất Bam ở miền nam Iran đã khiến tới 40.000 người thiệt mạng

2002

*********

Nga trục xuất nhân viên ngoại giao Anh bị nghi là gián điệp

Nga thông báo trục xuất một nhân viên ngoại giao Anh bị nghi làm điệp viên, London tuyên bố đây là "cáo buộc vô căn cứ".

Anh và Pháp cũng dẫn đầu liên minh các quốc gia sẵn sàng hỗ trợ an ninh cho Ukraine, cam kết đưa quân đến nước này sau khi có thỏa thuận ngừng bắn.

Nguyễn Tiến (Theo AFP, RIA Novosti, TASS)

********

Các quan chức từ chối tiết lộ danh tính của phi hành gia bị bệnh và cần trở về sớm.

**********

Nga quan ngại NATO điều thêm quân đến Greenland

Đại sứ quán Nga tại Bỉ bày tỏ quan ngại trước thông tin NATO điều thêm lực lượng đến Greenland, cho rằng động thái bắt nguồn từ "cái cớ sai lầm".

Điện Kremlin mô tả Bắc Cực là khu vực có lợi ích quốc gia và chiến lược của Nga.

Huyền Lê (Theo AFP, RIA Novosti)

***********

BẢN TIN MỚI NHẤT

Trang Lá Cải Ngày 16 Tháng 01 Năm 2026:

xxx

Xem Thêm

Tin Tức ngày 16 tháng 01 -2026 :

xxx

Xem Thêm

Nicolas Maduro - Hà Thượng Thủ

xxxx

Xem Thêm

Tin Tức ngày 15 tháng 01 -2026 :

xxx

Xem Thêm

Trang Lá Cải Ngày 15 Tháng 01 Năm 2026:

xxx

Xem Thêm

ĐỒNG LOÃ - CAO MỴ NHÂN

xxx

Xem Thêm

Video HNPD(Bấm để xem thêm)

Tin đài VOA(Bấm để xem thêm)

BÀN RA TÁN VÀO

Đề bài :Tin Tức ngày 07 tháng 03 -2025:

tờ bao nay co phải anh em voi SBTN ?

Xem Thêm

Đề bài :Tin Tức ngày 18 - 02 -2025:

tơ bào này toàn dich tin tưc tui liberal AU CHAU khong à chỉ đung 1/2tụi AU CHAU cư sưvoi nươc MY kong băng và dân AU CHAU lười biêng , tôi đả đi choi AU CHAU mừoi ngày ròi thừ bay chăng cò cửa tiệm mở ...dân AU CHAU lười như hủi .

Xem Thêm

Đề bài :Chuyện “Phố Vải” - by Phạm Thành Nhân / Trần Văn Giang (ghi lại).

Đây là một bài viết thú vị nêu bật tầm quan trọng của việc bảo tồn bản sắc văn hóa thông qua ngôn ngữ. Sự thay đổi về thuật ngữ có thể mang tính tích cực nếu chúng vẫn giữ được mối liên hệ với truyền thống và lịch sử địa phương. Văn bản này cũng gợi lên những cảm xúc và suy nghĩ tương tự như những gì bạn trải qua khi mua bất động sản. Quá trình này cũng tràn đầy sự phấn khích và niềm vui. Điều này đặc biệt đúng đối với các dự án mới của Al Sharq Investment https://dubai-new-developments.com/al-sharq-investment, cung cấp các lựa chọn nhà ở hiện đại và tiện lợi để giúp bạn tìm được ngôi nhà lý tưởng.

Xem Thêm

Đề bài :"Tiếng Việt, yêu & ghét" - Lê Hữu ( Trần Văn Giang ghi lại )

'vô hình trung' là nghĩa gì vậy, sao cứ thích dùng, hình như có nghĩa là 'vô tình'

Xem Thêm

Đề bài :TIN CHIẾN SỰ MỚI NHẤT[ CẬP NHẬT NGÀY 20 -5 - 2022 ]

Suu cao,thue nang,nhu yeu pham tang gia.Kinh te eo seo...Vay ma dang Lua van lay tien cua dan tro giup linh tinh.Mo cua bien gioi.Ung ho toi ac truc tiep khi sua luat cho phep trom cuop o muc do <1.000 dollars thi vo toi....Neu vao thoi diem Trump,bon Lua da ho hoan nhu the nao ??? Nhung nguoi bau ban vi chut tu loi ,nghi gi ve dat nuoc ??? Phai chang day khong phai la dat nuoc minh ??? bat qua,lai tro ve que huong cu...Neu vay,ban la thang cho chet ! mien ban !

Xem Thêm

Đề bài :Tin Mới Nhất Về Chiến Sư Ucraina [ CẬP NHẬT NGÀY 14-5-2022 ]

Chung nao moi vet nho cua ho nha Dan da duoc tay xoa trang boc,thi Uk moi co hy vong...ngung chien.Cung vay,ngay nao ma cac cong ty ,co goc gac tu cac dang bac nu luu-anh hao cua khoi tu do va ong chief police va dang Lua thi moi giai xong phuong trinh tau cong !

Xem Thêm