Tin nóng trong ngày
Tin Tức ngày 20 tháng 10 -2026
************
TIN TỔNG HỢP - RFI
o
(AFP) - Bộ Ngoại Giao Philippines triệu đại sứ Trung Quốc lên để phản đối những lời đe dọa. Ngày 19/10/2026, ngoại trưởng Philippines Maria Theresa đã cho triệu mời đại sứ Trung Quốc tại Manila, Tỉnh Tuyền (Jing Quan) để bày tỏ « mối quan ngại nghiêm trọng và phản đối mạnh mẽ đối với tuyên bố công khai của ông hôm 15/10/2026, trong đó truyền tải lời đe dọa sử dụng vũ lực ». Hôm 15/10, ông Tỉnh Tuyền phát biểu rằng Trung Quốc sẽ « dễ dàng thắng » nếu xảy ra xung đột giữa hai nước.
(Reuters) - Hãng Alstom của Pháp trúng thầu đơn đặt hàng trị 800 triệu euro tại Việt Nam. Theo thông báo của Alstom ngày 19/10/2026, hãng sẽ cung cấp các đoàn tàu Metropolis, trong khuôn khổ thỏa thuận đạt được giữa tập đoàn Pháp với Vingroup. Nhà sản xuất tầu cao tốc TGV cho biết những đoàn tàu này dành cho các dự án giao thông đô thị tại Hà Nội, sẽ được sản xuất tại nhà máy Valenciennes, Pháp, của Alstom.
(VOV/HRW) - Tổng bí thư, chủ tịch nước Tô Lâm công du châu Âu. Chuyến thăm cấp nhà nước của ông Tô Lâm tới Đan Mạch, Bỉ và làm việc với Liên Hiệp Châu Âu bắt đầu từ hôm nay, 19/10/2026 đến 24/10, nhằm củng cố lòng tin chính trị và xác định các ưu tiên hợp tác trong các lĩnh vực thương mại, đầu tư, công nghệ và tăng trưởng bền vững. Nhân dịp này, tổ chức Human Rights Watch bày tỏ quan ngại về tình hình nhân quyền ngày càng xấu đi tại Việt Nam, đồng thời kêu gọi Hà Nội chấm dứt các hành động đàn áp xuyên quốc gia, bảo đảm việc tố tụng và xét xử công bằng.
(Reuters) - Brazil : Hai ứng viên tổng thống công kích cá nhân lẫn nhau trong cuộc tranh luận truyền hình đầu tiên. Cuộc tranh luận diễn ra vào tối qua, 18/10/2026, giữa tổng thống mãn nhiệm Lula da Silva và thượng nghị sĩ Flavio Bolsonaro. Ông Lula công kích rằng « bịa đặt là sở trường của gia đình Bolsonaro ». Ông Bolsonaro đáp trả là ông Lula có gene « tham nhũng ». Cả hai liên tục nhắc tới gia đình của nhau. Ông Lula tập trung công kích ông Jair Bolsonaro, bố của Flavio, người đang thụ án 27 năm tù vì âm mưu đảo chính. Còn ông Flavio Bolsonaro công kích con trai của ông Lula vì liên quan đến cáo buộc tham nhũng.
(AFP) - Ngoại trưởng Nga đến Iran, lần đầu kể từ khi cuộc chiến ở Trung Đông bùng nổ. Chuyến thăm bắt đầu từ hôm nay, 19/10/2026. Ông Sergei Lavrov gặp tổng thống Iran Masoud Pezeshkian và người đồng cấp Abbas Araghchi, nhằm « ngăn chặn nguy cơ chiến tranh quy mô lớn tái diễn ». Nga mong muốn đóng vai trò trung gian hòa giải khi mà cuộc đàm phán giữa Iran và Mỹ đang bế tắc.
(RFI) - Canada: Người dân Alberta được tham vấn về khả năng tổ chức trưng cầu dân ý về độc lập cho tỉnh (bang). Cuộc tham vấn diễn ra vào hôm nay, 19/10/2026, với chín câu hỏi liên quan đến tương lai của tỉnh. Câu hỏi quan trọng nhất là có nên tổ chức một cuộc trưng cầu dân ý về độc lập của tỉnh hay không. Alberta có nguồn khí đốt và dầu mỏ dồi dào. Một bộ phận dân chúng Alberta không đồng tình với chính sách thuế của Nhà nước và cho rằng họ cần được hưởng lợi nhiều hơn từ tiền thu từ dầu mỏ.
********
Ukraine phóng hơn 1.000 UAV tấn công, nhiều cơ sở dầu khí Nga bốc cháy
Một số cơ sở dầu khí của Nga đã bốc cháy và ít nhất 6 người thương vong sau khi Ukraine phóng hơn 1.000 máy bay không người lái (UAV) tấn công, đánh dấu một trong những đợt không kích quy mô lớn nhất của Kiev kể từ đầu xung đột.
Hãng tin Al Jazeera dẫn lời Alexander Beglov, Thống đốc St. Petersburg cho biết lực lượng cứu hỏa đang nỗ lực dập tắt các đám cháy bùng phát sau những vụ tập kích bằng UAV của Ukraine nhắm vào trạm dầu khí St. Petersburg, kho dầu Ruchi và các nhà kho công nghiệp tại quận Kolpinsky ở phía nam thành phố lớn thứ 2 của Nga hôm 18/10.
Dàn UAV của Ukraine tấn công dữ dội vào thành phố St. Petersbur của Nga. Video: Al Jazeera
Theo Thống đốc Beglov, cuộc tấn công "quy mô lớn" trên đã khiến ít nhất một người thiệt mạng, 5 người bị thương, đồng thời làm hư hại một số tòa chung cư và 2 ngôi nhà riêng lẻ. Ông Beglov cho biết thêm vụ tấn công đã gây gián đoạn các chuyến bay tại sân bay chính của St. Petersburg, một trong những sân bay bận rộn nhất nước Nga, buộc phi trường này phải hạn chế hoạt động "vì lý do an toàn".
Công ty thương mại điện tử Ozon của Nga cũng thông báo xảy ra hỏa hoạn tại trung tâm hậu cần của họ ở St. Petersburg.
Tại vùng Leningrad, Thống đốc Aleksandr Drozdenko cho biết hai trạm biến áp điện đã bị UAV bắn phá, khiến khoảng 20.000 cư dân rơi vào cảnh mất điện. Theo quan chức này, lực lượng phòng không địa phương đã bắn hạ 145 UAV thù địch.
Công ty internet VK cho hay các UAV đã tấn công trung tâm dữ liệu của họ tại khu vực Leningrad, nhưng khẳng định các dịch vụ vẫn hoạt động bình thường đối với người dùng.
Bộ Quốc phòng Nga thống kê 1.015 UAV của Ukraine đã bị vô hiệu hóa trong đêm tại 15 vùng của Nga, bán đảo Crưm và khu vực Biển Đen.
Các cuộc tấn công diễn ra trong bối cảnh Nga và Ukraine nối lại việc nhắm mục tiêu vào các cơ sở hạ tầng năng lượng của nhau, bất chấp việc Tổng thống Mỹ Donald Trump liên tục yêu cầu chấm dứt các hành động thù địch khiến giá nhiên liệu tăng cao.
Các vụ tấn công cũng xảy ra chỉ vài ngày sau khi Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky tuyên bố ông đã ra lệnh cho quân đội khôi phục tập kích vào các nhà máy lọc dầu của Nga, sau một khoảng thời gian tạm dừng theo thỏa thuận ngừng bắn về năng lượng do ông Trump công bố ngày 11/10.
Theo ông Zelensky, trong tuần qua, các lực lượng Nga đã triển khai gần 2.700 UAV, 1.700 quả bom trên không và 66 tên lửa nhắm vào Ukraine. Trong thông điệp đăng tải trên mạng xã hội X hôm 18/10, nhà lãnh đạo Ukraine viết kể từ khi ông Trump công bố thỏa thuận ngừng bắn, các lực lượng Moscow đã thực hiện ít nhất 76 vụ tấn công vào các cơ sở năng lượng, dầu khí của nước này, khiến hàng chục nghìn hộ gia đình bị mất điện.
*********
Gần 56.000 binh sĩ Nhật Bản và Mỹ tập trận quân sự quy mô lớn
Nhật Bản và Mỹ hôm nay (19/10) khởi động cuộc tập trận quân sự chung quy mô lớn, với khoảng 56.000 quân nhân tham gia. Trong đó, tên lửa chống hạm tầm xa mới của Nhật Bản lần đầu tiên tham gia tập trận.
Theo thông báo đăng trên DVIDS, nền tảng truyền thông và phân phối thông tin chính thức của quân đội Mỹ, cuộc tập trận "Thanh kiếm sắc bén 27" kéo dài 11 ngày, bắt đầu bằng lễ khai mạc trên đảo Ishigaki của Nhật Bản và dự kiến kết thúc vào ngày 29/10.
Khoảng 45.000 binh sĩ thuộc Lực lượng Phòng vệ Nhật Bản và 11.000 quân nhân Mỹ tham gia tập trận cùng lực lượng của Australia, Canada, Pháp, Đức, Hà Lan, New Zealand và Philippines. Hàn Quốc và Anh cử quan sát viên tới cuộc tập trận.
Được tổ chức 2 năm một lần, cuộc tập trận "Thanh kiếm sắc bén" lần này là kỳ tập trận thứ 18. Các nội dung diễn tập bao gồm phòng không và phòng thủ tên lửa, bảo vệ cơ sở hạ tầng, hậu cần, sơ tán thương binh và các hoạt động trên biển.
Đô đốc Tawara Tateki, Tư lệnh Bộ chỉ huy Tác chiến Liên quân Nhật Bản ngày 19/10 cho biết: “Hôm nay, chúng tôi rất vinh dự và nhận thấy ý nghĩa to lớn khi khởi động cuộc tập trận "Thanh kiếm sắc bén" tại Ishigaki, điểm cực tây của Nhật Bản.
Báo Yomiuri Shimbun của Nhật Bản đưa tin tên lửa dẫn đường chống hạm phóng từ mặt đất Type 25 của nước này lần đầu tiên tham gia tập trận. Tên lửa được cho có tầm bắn khoảng 1.000km, sẽ được sử dụng trong các hoạt động mô phỏng, không khai hỏa đạn thật.
Trong khi đó, lực lượng Thủy quân lục chiến Mỹ triển khai các hệ thống tên lửa chống hạm NMESIS và thiết bị phòng không MADIS trên các đảo phía tây nam Nhật Bản.
**********
Một tuần ông Zelensky đối đầu ông Trump
Bị dồn vào thế tiến thoái lưỡng nan, Tổng thống Ukraine quyết định công khai đối đầu ông Trump dù biết có thể mất đi những hỗ trợ sống còn từ Mỹ.
Đêm 13/10, khi đoàn tàu chở Tổng thống Volodymyr Zelensky cùng các cố vấn lăn bánh từ Kiev hướng về Ba Lan, một tin tức khiến bầu không khí lập tức trở nên căng thẳng. Tên lửa Nga vừa trút xuống thủ đô Kiev ngày thứ hai liên tiếp, nhưng điều đáng lo ngại nhất là phòng không Ukraine không nhận được cảnh báo sớm nào từ Mỹ, các nguồn tin có mặt trên chuyến tàu tiết lộ.
Điều này gây lo ngại, bởi Tổng thống Donald Trump những ngày trước đó đã cho thấy xu hướng xích lại gần Nga, dành lời khen tặng Tổng thống Vladimir Putin, dồn ép Ukraine, thậm chí công khai kêu gọi thay thế ông Zelensky.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky tại Brussels, Bỉ, ngày 16/10. Ảnh: AP
18 tháng kể từ cuộc đấu khẩu tại Nhà Trắng hồi đầu nhiệm kỳ của ông Trump, ông Zelensky đã nhiều lần kiên trì tìm cách lấy lòng lãnh đạo Mỹ. Nhưng giờ đây, ông quyết định đã đến lúc nói thẳng.
Trên hành trình tới London và Brussels gặp các đồng minh châu Âu, Tổng thống Zelensky quyết định công khai chỉ trích chiến lược của Nhà Trắng, bất chấp nguy cơ khiến người đồng cấp Mỹ nổi giận hơn nữa. Ông muốn gửi một thông điệp đanh thép tới công chúng Mỹ và châu Âu rằng Ukraine sẽ tự vệ bằng mọi giá và không phải bên gây ra cuộc khủng hoảng nhiên liệu toàn cầu.
Giọt nước tràn ly
Trong các cuộc phỏng vấn với truyền thông Anh hôm 14/10, lãnh đạo Ukraine đã tận dụng cơ hội để chĩa mũi nhọn vào việc Tổng thống Trump công khai hòa hoãn với Nga. Trong khi đó, ở bên kia đại dương, ông Trump tuyên bố: "Tôi thấy làm việc với ông Zelensky khó khăn hơn nhiều so với ông Putin".
"Làm sao ông Trump có thể kết bạn với ông Putin được? Tôi cho rằng đó là một lựa chọn sai lầm, hết lần này đến lần khác", ông Zelensky tuyên bố. "Người Mỹ luôn đứng về phía chúng tôi. Tôi biết đa số công chúng Mỹ đều ủng hộ Ukraine".
Bằng việc thay đổi lập trường từ mềm mỏng sang đối đầu trực tiếp, Tổng thống Zelensky hiểu rằng ông gần như chắc chắn sẽ phải hứng chịu thêm lời lẽ công kích từ người đồng cấp Mỹ và cái giá mà Ukraine phải trả là đặc biệt lớn.
Ukraine hiện nhận được hỗ trợ tối quan trọng từ Mỹ trên ba lĩnh vực, gồm chia sẻ thông tin tình báo, kết nối vệ tinh Starlink và việc Washington bán vũ khí cho châu Âu để chuyển giao cho Kiev.
Ông Trump đã cắt gần như toàn bộ các khoản viện trợ cho Ukraine vào đầu năm ngoái. Từ đó, châu Âu cung cấp phần lớn viện trợ quân sự và tài chính cho Ukraine, nhưng cũng chỉ có thể bù đắp phần nào năng lực vệ tinh và tình báo của Mỹ. Washington cũng là mắt xích sống còn trong hệ thống trừng phạt nhằm duy trì áp lực kinh tế lên Moskva.
Nhưng chính sách trừng phạt này đang có nguy cơ rạn nứt. Tháng qua, ông Trump đã công bố thỏa thuận mua dầu diesel từ Nga nhằm hạ giá nhiên liệu. Đến ngày 16/10, ông tiếp tục thông báo miễn hầu hết các biện pháp trừng phạt Nga được thông qua trong Đạo luật Lindsey Graham hồi tháng trước.
Những động thái trên vấp phải chỉ trích từ lưỡng đảng vì làm suy yếu áp lực kinh tế lên Moskva. Giới chuyên gia năng lượng nhận định lượng diesel mua được từ Nga theo thỏa thuận của ông Trump không thể tạo ra khác biệt đáng kể, trong khi xung đột Mỹ - Iran mới là nguyên nhân chính khiến giá nhiên liệu toàn cầu leo thang.
Hôm 9/10, ngay trước khi ông Trump công bố thỏa thuận diesel, tại Kiev, ông Zelensky đã thảo luận với nhóm nghị sĩ Mỹ ủng hộ Ukraine do nghị sĩ Roger Wicker, chủ tịch Ủy ban Quân vụ Thượng viện, dẫn đầu.
Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Wasilla, bang Alaska, ngày 13/10. Ảnh: AFP
Các nghị sĩ Cộng hòa trong đoàn nêu đề xuất rằng Mỹ có thể mở quyền truy cập Starlink cho Ukraine vào sâu hơn 300 km bên trong lãnh thổ Nga, giúp máy bay không người lái (UAV) săn tìm các bệ phóng tên lửa đạn đạo của đối phương. Đổi lại, Ukraine phải ngừng tập kích nhà máy lọc dầu Nga.
Theo thượng nghị sĩ Kevin Cramer, Tổng thống Zelensky đã nói đây là một ý tưởng hay.
Tuy nhiên, tại một cuộc họp với các quan chức Ukraine và châu Âu ở Miami cùng ngày, đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff và Jared Kushner đã gây sức ép buộc Kiev phải ngừng tấn công nhà máy lọc dầu của Moskva mà không đưa ra bất kỳ điều kiện trao đổi nào, theo các nguồn thạo tin.
Washington liên tục nhấn mạnh họ đang cung cấp thông tin tình báo giá trị cho Kiev, dường như ngầm phát đi cảnh báo rằng nguồn hỗ trợ này có thể bị cắt. Các quan chức Mỹ bác bỏ việc đã đưa ra bất kỳ lời đe dọa nào.
Theo các nguồn tin am hiểu vấn đề, ông Trump đã phàn nàn với ông Zelensky về những đợt tập kích vào nhà máy lọc dầu Nga suốt nhiều tuần qua. Tổng thống Mỹ cho rằng những vụ tấn công này là nguyên nhân khiến giá nhiên liệu tăng cao, gây bất lợi cho đảng Cộng hòa trong cuộc bầu cử giữa kỳ sắp tới.
Tổng thống Zelensky đáp lại rằng việc nhắm vào nguồn thu năng lượng của Nga là trụ cột then chốt trong chiến lược mà Ukraine theo đuổi nhằm buộc Tổng thống Putin phải kết thúc chiến sự.
Nhằm xoa dịu lãnh đạo Mỹ, ông đề xuất có thể dừng các đợt tập kích nhà máy lọc dầu nếu Nga ngừng ném bom hạ tầng năng lượng Ukraine hoặc nếu Mỹ cung cấp thêm tên lửa đánh chặn Patriot để bảo vệ Kiev.
Ông Putin đã bác bỏ đề xuất, còn Nhà Trắng không đồng ý cung cấp thêm gì ngoài một lượng rất nhỏ tên lửa Patriot, vốn đang khan hiếm kể từ khi cuộc chiến với Iran nổ ra. Trong lúc đó, ông Trump ngày càng tức giận khi Ukraine không chịu dừng tập kích.
"Tốt nhất ông ta nên ngừng lại ngay", Tổng thống Mỹ tuyên bố hôm 10/10, đề cập đến Tổng thống Zelensky.
Theo giới chức Ukraine, các lãnh đạo quân sự cấp cao Mỹ đã gọi điện cho họ và cảnh báo rằng hợp tác tình báo sẽ bị ảnh hưởng nếu những đợt tập kích nhà máy lọc dầu tiếp diễn. Giới chức Mỹ đến nay vẫn khẳng định việc chia sẻ thông tin tình báo hoàn toàn không bị gián đoạn và thời tiết xấu là nguyên nhân khiến họ không phát hiện kịp thời các cuộc không kích từ Nga.
Từ bỏ nhượng bộ
Khi ông Trump công bố "lệnh ngừng bắn năng lượng" vào ngày 11/10, gây bất ngờ cho cả Kiev lẫn Moskva, ông Zelensky đã ra lệnh dừng chiến dịch tập kích. Dù vậy, Nga vẫn tiếp tục tấn công các nhà máy điện Ukraine.
"Vậy là quá đủ rồi", Tổng thống Zelensky phát biểu với Financial Times khi Ukraine nối lại tập kích nhà máy lọc dầu Nga sau ba ngày tạm dừng. Ông phàn nàn về việc Tổng thống Trump đã không đưa ra bình luận nào về các đợt tấn công của Nga vào hạ tầng năng lượng Ukraine.
Ông Trump đáp trả trong cuộc phỏng vấn ngày 15/10. "Tổng thống Zelensky không phải người dễ làm việc cùng", ông nói. "Ông ấy nói muốn thỏa thuận nhưng thực tế lại không. Tôi không phải người yêu quý ông Zelensky".
Lính cứu hỏa dập lửa giữa đống đổ nát sau một cuộc tập kích bằng UAV của Nga tại quận Darnytskyi thuộc Kiev, Ukraine, ngày 12/10. Ảnh: AFP
Trong một tuyên bố hôm 16/10 khi dự hội nghị thượng đỉnh với các lãnh đạo châu Âu ở Brussels, Bỉ, Tổng thống Zelensky nói rằng ông "không thể giữ im lặng" trước thỏa thuận diesel Mỹ - Nga. Ông cho rằng nếu Ukraine im lặng, ông Trump sẽ thực hiện một thỏa thuận khác về khí đốt, rồi tiến tới dỡ bỏ các đòn trừng phạt lên hoạt động kinh doanh khác của Nga.
Bên trong hội nghị, không ai trong số các lãnh đạo châu Âu yêu cầu Tổng thống Ukraine giảm tông chỉ trích người đồng cấp Mỹ.
Rạng sáng 17/10, sau một đợt tập kích dữ dội khác từ Nga, Tổng thống Zelensky viết trên mạng xã hội X rằng ông lấy làm tiếc trước quyết định "từ bỏ hoàn toàn Đạo luật Lindsey Graham, vốn được kỳ vọng sẽ tạo ra áp lực thực sự hiệu quả lên Nga".
"Đạo luật này lẽ ra đã trợ giúp được rất nhiều và hiện tại vẫn có thể làm điều đó", ông nói. Một ngày sau, ông cho biết Nga đã tập kích hạ tầng điện, dầu khí của Ukraine 76 lần kể từ khi Tổng thống Trump thông báo về lệnh ngừng bắn năng lượng.
Hôm sau, ông Trump công kích ông Zelensky với những lời lẽ gay gắt hơn, cáo buộc Tổng thống Ukraine "gây tổn hại nghiêm trọng" đến tình hình thị trường diesel toàn cầu, trong đó có Mỹ.
"Nói thẳng ra, với toàn bộ số tiền châu Âu đang viện trợ ông ấy, cùng khoản tiền Joe Biden 'gian dối' cung cấp trước đây, Zelensky không muốn chấm dứt cuộc chiến này và có lẽ chưa bao giờ muốn điều đó", lãnh đạo Mỹ cho hay.
Vũ Hoàng (Theo WSJ, AFP, Reuters)
*************
Pháp sẵn sàng ban bố tình trạng khẩn cấp đối phó biểu tình
Thủ tướng Pháp Lecornu yêu cầu các địa phương áp lệnh giới nghiêm cục bộ để ứng phó biểu tình, đồng thời sẵn sàng ban bố tình trạng khẩn cấp nếu cần thiết.
Phát biểu sau cuộc họp khẩn với nội các ngày 19/10, Thủ tướng Pháp Sebastien Lecornu thông báo ông đã yêu cầu chính quyền các thành phố áp dụng lệnh giới nghiêm cục bộ vào tối nay.
"Tôi quyết tâm khôi phục trật tự công cộng", ông tuyên bố. Thủ tướng Lecornu cho biết chính phủ Pháp sẵn sàng ban bố tình trạng khẩn cấp nếu cần thiết, nhưng lưu ý đây là biện pháp rất nghiêm trọng, cả về mức độ lẫn cách thức thực thi.
Thủ tướng Pháp Sebastien Lecornu phát biểu sau cuộc họp khẩn tại Bộ Nội vụ ở Paris ngày 19/10. Ảnh: AP
Khi một thành phố áp lệnh giới nghiêm, người dân không được phép di chuyển, tụ tập tại các khu vực công cộng trong khoảng thời gian nhất định. Nếu ban bố tình trạng khẩn cấp, chính phủ Pháp có quyền triển khai các biện pháp đặc biệt để ứng phó những mối đe dọa nghiêm trọng đối với trật tự công cộng hoặc an ninh quốc gia.
Các biện pháp này có thể bao gồm áp đặt lệnh giới nghiêm, hạn chế đi lại và cấm biểu tình. "Tuy nhiên, áp lệnh giới nghiêm có vẻ phù hợp hơn với tình hình hiện tại", ông Lecornu tiếp tục.
Thủ tướng Pháp không nêu rõ những thành phố nào sẽ áp lệnh giới nghiêm hoặc biện pháp này được triển khai thế nào. Tuy nhiên, ông loại trừ khả năng áp đặt lệnh giới nghiêm trên khắp Paris.
Khói lửa bao trùm đường phố Paris ngày 17/10. Video: Reuters
AFP đưa tin giới chức Pháp dự kiến công bố bản đồ các khu vực áp dụng lệnh giới nghiêm vào cuối ngày hôm nay, sau khi chính phủ tham vấn các thị trưởng. Trước đó, thành phố Marseille, miền nam Pháp, đã cấm người dân "tụ tập và biểu tình" từ trưa đến 20h ngày 19/10.
"Qua truyền hình, người dân Pháp có cảm giác rằng hỗn loạn đang diễn ra khắp nơi. May mắn là thực tế không phải vậy", ông Lecornu nói. "Tình trạng mất trật tự chủ yếu tập trung tại các trung tâm đô thị".
Pháp ngày 17/10 rung chuyển khi khoảng 550.000-800.000 người tham gia các cuộc biểu tình trên toàn quốc, nhằm phản đối tình trạng chi phí sinh hoạt gia tăng và chất lượng dịch vụ công suy giảm. Phần lớn người biểu tình tuần hành ôn hòa trên đường phố, nhưng nhiều địa điểm đã mất kiểm soát và hóa thành bạo loạn.
Theo Bộ Nội vụ Pháp, hơn 2.500 người bị bắt, gần 1.000 cảnh sát và hiến binh bị thương, trong bối cảnh đụng độ giữa lực lượng an ninh và người biểu tình, các vụ cướp phá quy mô lớn và hỏa hoạn xảy ra trên khắp cả nước.
Cảnh sát Pháp ứng phó biểu tình tại một khu vực ở trung tâm Paris ngày 18/10. Ảnh: AFP
Theo Chủ tịch Phòng Thương mại Pháp Alain Di Crescenzo, tình trạng bạo lực đã ảnh hưởng hơn 2.000 cửa hàng trên cả nước, với thiệt hại lên tới "hàng trăm triệu euro".
Tổng thống Pháp Emmanuel Macron ngày 18/10 bày tỏ giận dữ và hổ thẹn trước tình trạng biểu tình bạo lực. Ông khẳng định sẽ xử lý những nghi phạm kích động bạo lực, cam kết không đánh đồng người biểu tình ôn hòa và có yêu cầu chính đáng với những nhóm gây rối, cướp phá.
Như Tâm (Theo AFP, Reuters)
******
Từ trại giam, thành viên Việt Tân khẳng định 'không tự vượt biên sang Việt Nam'
Nguồn hình ảnh, Việt Tân/Getty Images
Được đăng
Thời gian đọc: 9 phút
Một thành viên Việt Tân bị bắt khẳng định không tự về Việt Nam, đồng thời tiết lộ những khủng hoảng tinh thần sau vụ bắt giữ, theo thông tin từ lãnh sự Úc và Na Uy.
Lãnh sự hai nước Úc và Na Uy mới đây đã có cuộc gặp lần đầu tiên với ông Trần Hiệp và Nguyễn Đức Thuận kể từ khi họ bị công an Việt Nam bắt vào tháng Chín.
Trong cuộc gặp với đại diện lãnh sự Úc tại Trại tạm giam B34 của Bộ Công an hôm 15/10, ông Hiệp đã nhờ chuyển thông điệp sau tới gia đình:
"Chào cả nhà, mọi người vẫn khỏe chứ? Tôi muốn gia đình biết rằng tôi chưa bao giờ tự mình nhập cảnh vào Việt Nam. Tôi cũng chưa từng vượt biên giới. Hiện tại, tôi đang phải vật lộn về mặt tinh thần – tôi bị chấn thương tâm lý và vô cùng hoảng sợ trước tình cảnh này," bà Chloe Đặng, vợ ông Hiệp, thuật lại với BBC News Tiếng Việt hôm 17/10.
Theo thông tin Lãnh sự quán Úc gửi bà Chloe, họ đã chuyển tải nội dung thư của bà và lời nhắn của mẹ ông Hiệp tới ông.
Phía Việt Nam sau đó thông báo rằng Lãnh sự Úc không được phép chuyển lời chúc mừng sinh nhật ông Trần Hiệp (hôm 7/10) mà bà Chloe nêu trong thư.
Ông Hiệp đã được xem bức ảnh gia đình gửi, nhưng không được phép giữ lại bức ảnh.
Phía Việt Nam cũng chấp thuận cho chuyển đến ông một số quần áo nhưng không cho gửi loại có khóa kéo bằng kim loại.
Bà Chloe cho BBC biết thêm rằng bà có gửi thêm tiền để ông Trần Hiệp mua sắm thêm đồ dùng cá nhân hoặc đồ ăn, nhưng phía an ninh không đồng ý mà không nêu lý do.
Tại buổi thắp nến cầu nguyện cho hai ông do cộng đồng người Việt tại Sydney, Úc tổ chức chiều 17/10, bà Alison Batisson, luật sư của ông Trần Hiệp, nói rằng chỉ đến khi chính phủ Việt Nam thông báo về việc giam giữ hai ông thì gia đình cùng chính phủ Úc và Na Uy mới biết nên "đây không phải là một vụ việc lãnh sự thông thường."
Bà cũng nói rằng hai ông sẽ phải đối mặt tới hai năm bị giam giữ trước khi xét xử.
Bà kêu gọi Thủ tướng và Bộ trưởng Ngoại giao Úc khởi kiện Việt Nam ra Tòa án Công lý Quốc tế vì vi phạm Công ước Vienna về Quan hệ Lãnh sự, đồng thời áp các biện pháp trừng phạt với Bộ trưởng Bộ Công an, Tổng Bí thư và Chủ tịch nước Việt Nam.
Trong khi đó, hôm 12/10, Ngoại trưởng Úc Penny Wong xác nhận bà đã trực tiếp nêu vụ việc với phía liên quan nhưng cũng nói về sự khác biệt trong các thể chế chính trị.
"Chúng tôi biết rằng các chế độ chính trị khác nhau trong khu vực có cách tiếp cận rất khác đối với quyền tự do cá nhân và tự do chính trị so với Úc,"ABC News trích lời bà.
Trước đó, Thủ tướng Úc Anthony Albanese nói sẽ làm hết sức để hỗ trợ công dân của mình.
Thượng nghị sĩ liên bang Úc Tony Sheldon hôm 1/10 đã gửi thư cho Ngoại trưởng Penny Wong, nêu quan ngại về tình trạng sức khỏe và sự an toàn của ông Trần Hiệp.
Về phía ông Nguyễn Đức Thuận, Đại sứ quán Na Uy cũng đã gặp ông vào sáng 16/10, theo kênh truyền hình TV 2.
Khác với ông Trần Hiệp, Đại sứ quán Na Uy đã gửi được thêm tiền cho ông Thuận.
Quốc vụ khanh Bộ Ngoại giao Na Uy, bà Astrid Bergmål, đang có chuyến thăm Việt Nam và dự kiến sẽ ký kết một hiệp định thương mại tự do giữa Việt Nam và các quốc gia thuộc Hiệp hội Thương mại Tự do châu Âu (EFTA), đồng thời nêu vụ việc của ông Thuận trong các cuộc gặp cấp cao với Hà Nội.
"Chúng tôi đặc biệt coi trọng vấn đề này. Đây là nội dung được Bộ Ngoại giao ưu tiên hàng đầu," Bộ Ngoại giao Na Uy cho biết trong email gửi hãng thông tấn NTB.
Bộ này cũng cho biết phía Na Uy kỳ vọng đại sứ quán sẽ được tiếp cận lãnh sự thường xuyên đối với ông Thuận và ông sẽ nhận được hỗ trợ pháp lý cùng chăm sóc y tế thỏa đáng.
Gia đình ông Nguyễn Đức Thuận đã thuê hai luật sư Maria Hessen Jacobsen và Aleksander Hatlem thuộc hãng luật Elden Advokatfirma để hỗ trợ vụ việc.
Các ông Nguyễn Đức Thuận (quốc tịch Na Uy), Trần Hiệp (quốc tịch Úc) và Thái Công Trường Sơn (quốc tịch Việt Nam) là những người mới đây bị Bộ Công an Việt Nam tuyên bố là thành viên tổ chức Việt Tân và đã bị bắt giữ với cáo buộc làm giả giấy tờ để nhập cảnh bất hợp pháp từ Campuchia vào Việt Nam.
Tổ chức Việt Tân đã xác nhận ông Thuận và ông Hiệp là thành viên, đồng thời cho biết đang xác minh thông tin về ông Sơn.
Tổ chức Theo dõi Nhân quyền (HRW) cùng hàng chục tổ chức nhân quyền khác đã kêu gọi trả tự do cho những người bị bắt giữ.
Nguồn hình ảnh, Facebook/Hãng luật Elden Advokatfirma
'Không được tiêm insulin', 'không được hỗ trợ pháp lý'
Trong thời gian bị giam tại Trại tạm giam B34, ông Thuận không được tiêm insulin dù đang bị tiểu đường, theo báo cáo của Đại sứ quán Na Uy mà kênh truyền hình TV 2 được tiếp cận.
"Về thể chất, ông Thuận có vẻ ổn. Ông nói rõ ràng, mạch lạc và có ánh mắt tỉnh táo, tập trung. Ông duy trì giao tiếp bằng mắt với người viết báo cáo trong phần lớn thời gian thăm gặp, và rõ ràng ông hiểu tất cả những gì được truyền đạt," báo cáo của Đại sứ quán Na Uy cho hay.
Cũng theo Đại sứ quán Na Uy, ông Thuận ngủ ít và ngủ không ngon. Dù vậy, ông cảm thấy sức khỏe thể chất nhìn chung tốt hơn sau khi bắt đầu dùng một số loại thuốc điều trị tiểu đường dạng viên.
Ông Thuận không được hỗ trợ pháp lý và sẽ không được tiếp cận luật sư cho đến khi cuộc điều tra kết thúc.
Bộ Ngoại giao Na Uy cho biết thông tin này trước đó chưa từng được chuyển đến đại sứ quán.
Báo cáo của Đại sứ quán Na Uy cũng cho hay công an Việt Nam có thể gia hạn điều tra mỗi lần bốn tháng, với tổng thời gian tối đa là hai năm.
Vợ ông Thuận nói với đài TV 2 của Na Uy rằng bà "rất lo lắng".
"Bản thân việc ngủ ít và ngủ không ngon cũng có thể dẫn đến các vấn đề sức khỏe tâm thần. Tôi hiểu chồng mình. Ông ấy vốn ngủ rất ngon, vì vậy khi ông ấy nói mình ngủ không ngon thì đó là một dấu hiệu xấu."
Em trai ông Thuận, một dược sĩ, cũng lo ngại về việc ông không được cung cấp insulin, cho rằng tình trạng thiếu insulin khiến ông ngủ kém.
Theo báo cáo, ông Thuận được cung cấp hai bữa ăn mỗi ngày và có thể trả tiền để mua thêm thức ăn, đồ uống.
TV 2 cho biết Đại sứ quán Na Uy đã đưa tiền cho trại giam để nạp thêm tiền vào tài khoản của ông.
Nguồn hình ảnh, Bộ Công an
Trại B34 thuộc Cục An ninh điều tra, Bộ Công an nằm tại xã Nhuận Đức, TP HCM, thuộc khu vực huyện Củ Chi trước đây.
Chia sẻ với BBC News Tiếng Việt hôm 10/10 từ Úc, ông Châu Văn Khảm, nhà hoạt động nhân quyền gốc Việt cho hay điều kiện sống Trại tạm giam B34 vào năm 2019, khi ông bị giam tại đây trong thời gian một năm rưỡi, là tệ hại.
Phòng giam nhỏ chỉ có một cửa sổ bé xíu, ánh mặt trời không bao giờ rọi được vào phòng. Bữa trưa chỉ có cơm nấu từ gạo chất lượng kém và một con cá "bằng ngón tay cái". Bữa sáng tự túc trong khi đồ ăn bán ở căng tin của trại đắt gấp đôi, khiến những tù nhân không có điều kiện kinh tế thường suy dinh dưỡng nặng.
Không có quy định rõ ràng nào về thời gian thăm gặp lãnh sự, người nhà, luật sư, hoặc thời gian gặp cán bộ điều tra. Bao lâu và lúc nào là "tùy" vào trại, theo lời ông Khảm.
Nguồn hình ảnh, Việt Tân
Vụ bắt giữ được biết đến rộng rãi vào hôm 25/9, khi tổ chức Việt Tân phát đi thông cáo về việc hai thành viên là ông Trần Hiệp và ông Nguyễn Đức Thuận "mất tích tại Campuchia".
Đến ngày 28/9, Bộ Công an Việt Nam thông báo về việc ông Hiệp, ông Thuận và ông Sơn đã bị bắt khi "nhập cảnh trái phép vào Việt Nam" tại Cửa khẩu Mỹ Quý Tây vào ngày 18/9.
Cả ba đã bị khởi tố để điều tra về tội "Khủng bố" theo quy định tại khoản 2 Điều 299 và tội "Làm giả con dấu, tài liệu của cơ quan, tổ chức" theo quy định tại khoản 2 Điều 341 Bộ luật Hình sự.
Cũng theo Bộ Công an, cả ba ông "đã khai nhận là thành viên của tổ chức khủng bố 'Việt Tân', mang theo giấy tờ giả nhập cảnh trái phép vào Việt Nam để tiến hành các hoạt động khủng bố, phá hoại".
Tổ chức Việt Tân và gia đình hai ông Hiệp và Thuận đã bác bỏ các cáo buộc nói trên.
Trong hai cuộc trả lời phỏng vấn riêng biệt với BBC News Tiếng Việt hôm 29/9, đại diện Việt Tân là ông Nguyễn Phong và vợ ông Trần Hiệp là bà Chloe Đặng đều cho hay cả hai ông không có ý định sang Việt Nam.
Theo đó, lịch trình của hai ông là bay từ Thái Lan sang Campuchia công tác từ ngày 15-18/9, sau đó bay về Bangkok vào ngày 19/9. Ông Nguyễn Phong nhận định rằng việc bắt giữ những người này "do những người chuyên nghiệp" thực hiện và gọi đây là hành vi "bắt cóc bên ngoài lãnh thổ Việt Nam".
Hôm 7/10, Bộ Nội vụ Campuchia đã phát đi thông cáo phủ nhận việc giới chức nước này đã bắt giữ và bàn giao ông Trần Hiệp và ông Nguyễn Đức Thuận cho chính quyền Việt Nam.
********
Bàn ra tán vào (0)
Tin Tức ngày 20 tháng 10 -2026
************
TIN TỔNG HỢP - RFI
o
(AFP) - Bộ Ngoại Giao Philippines triệu đại sứ Trung Quốc lên để phản đối những lời đe dọa. Ngày 19/10/2026, ngoại trưởng Philippines Maria Theresa đã cho triệu mời đại sứ Trung Quốc tại Manila, Tỉnh Tuyền (Jing Quan) để bày tỏ « mối quan ngại nghiêm trọng và phản đối mạnh mẽ đối với tuyên bố công khai của ông hôm 15/10/2026, trong đó truyền tải lời đe dọa sử dụng vũ lực ». Hôm 15/10, ông Tỉnh Tuyền phát biểu rằng Trung Quốc sẽ « dễ dàng thắng » nếu xảy ra xung đột giữa hai nước.
(Reuters) - Hãng Alstom của Pháp trúng thầu đơn đặt hàng trị 800 triệu euro tại Việt Nam. Theo thông báo của Alstom ngày 19/10/2026, hãng sẽ cung cấp các đoàn tàu Metropolis, trong khuôn khổ thỏa thuận đạt được giữa tập đoàn Pháp với Vingroup. Nhà sản xuất tầu cao tốc TGV cho biết những đoàn tàu này dành cho các dự án giao thông đô thị tại Hà Nội, sẽ được sản xuất tại nhà máy Valenciennes, Pháp, của Alstom.
(VOV/HRW) - Tổng bí thư, chủ tịch nước Tô Lâm công du châu Âu. Chuyến thăm cấp nhà nước của ông Tô Lâm tới Đan Mạch, Bỉ và làm việc với Liên Hiệp Châu Âu bắt đầu từ hôm nay, 19/10/2026 đến 24/10, nhằm củng cố lòng tin chính trị và xác định các ưu tiên hợp tác trong các lĩnh vực thương mại, đầu tư, công nghệ và tăng trưởng bền vững. Nhân dịp này, tổ chức Human Rights Watch bày tỏ quan ngại về tình hình nhân quyền ngày càng xấu đi tại Việt Nam, đồng thời kêu gọi Hà Nội chấm dứt các hành động đàn áp xuyên quốc gia, bảo đảm việc tố tụng và xét xử công bằng.
(Reuters) - Brazil : Hai ứng viên tổng thống công kích cá nhân lẫn nhau trong cuộc tranh luận truyền hình đầu tiên. Cuộc tranh luận diễn ra vào tối qua, 18/10/2026, giữa tổng thống mãn nhiệm Lula da Silva và thượng nghị sĩ Flavio Bolsonaro. Ông Lula công kích rằng « bịa đặt là sở trường của gia đình Bolsonaro ». Ông Bolsonaro đáp trả là ông Lula có gene « tham nhũng ». Cả hai liên tục nhắc tới gia đình của nhau. Ông Lula tập trung công kích ông Jair Bolsonaro, bố của Flavio, người đang thụ án 27 năm tù vì âm mưu đảo chính. Còn ông Flavio Bolsonaro công kích con trai của ông Lula vì liên quan đến cáo buộc tham nhũng.
(AFP) - Ngoại trưởng Nga đến Iran, lần đầu kể từ khi cuộc chiến ở Trung Đông bùng nổ. Chuyến thăm bắt đầu từ hôm nay, 19/10/2026. Ông Sergei Lavrov gặp tổng thống Iran Masoud Pezeshkian và người đồng cấp Abbas Araghchi, nhằm « ngăn chặn nguy cơ chiến tranh quy mô lớn tái diễn ». Nga mong muốn đóng vai trò trung gian hòa giải khi mà cuộc đàm phán giữa Iran và Mỹ đang bế tắc.
(RFI) - Canada: Người dân Alberta được tham vấn về khả năng tổ chức trưng cầu dân ý về độc lập cho tỉnh (bang). Cuộc tham vấn diễn ra vào hôm nay, 19/10/2026, với chín câu hỏi liên quan đến tương lai của tỉnh. Câu hỏi quan trọng nhất là có nên tổ chức một cuộc trưng cầu dân ý về độc lập của tỉnh hay không. Alberta có nguồn khí đốt và dầu mỏ dồi dào. Một bộ phận dân chúng Alberta không đồng tình với chính sách thuế của Nhà nước và cho rằng họ cần được hưởng lợi nhiều hơn từ tiền thu từ dầu mỏ.
********
Ukraine phóng hơn 1.000 UAV tấn công, nhiều cơ sở dầu khí Nga bốc cháy
Một số cơ sở dầu khí của Nga đã bốc cháy và ít nhất 6 người thương vong sau khi Ukraine phóng hơn 1.000 máy bay không người lái (UAV) tấn công, đánh dấu một trong những đợt không kích quy mô lớn nhất của Kiev kể từ đầu xung đột.
Hãng tin Al Jazeera dẫn lời Alexander Beglov, Thống đốc St. Petersburg cho biết lực lượng cứu hỏa đang nỗ lực dập tắt các đám cháy bùng phát sau những vụ tập kích bằng UAV của Ukraine nhắm vào trạm dầu khí St. Petersburg, kho dầu Ruchi và các nhà kho công nghiệp tại quận Kolpinsky ở phía nam thành phố lớn thứ 2 của Nga hôm 18/10.
Dàn UAV của Ukraine tấn công dữ dội vào thành phố St. Petersbur của Nga. Video: Al Jazeera
Theo Thống đốc Beglov, cuộc tấn công "quy mô lớn" trên đã khiến ít nhất một người thiệt mạng, 5 người bị thương, đồng thời làm hư hại một số tòa chung cư và 2 ngôi nhà riêng lẻ. Ông Beglov cho biết thêm vụ tấn công đã gây gián đoạn các chuyến bay tại sân bay chính của St. Petersburg, một trong những sân bay bận rộn nhất nước Nga, buộc phi trường này phải hạn chế hoạt động "vì lý do an toàn".
Công ty thương mại điện tử Ozon của Nga cũng thông báo xảy ra hỏa hoạn tại trung tâm hậu cần của họ ở St. Petersburg.
Tại vùng Leningrad, Thống đốc Aleksandr Drozdenko cho biết hai trạm biến áp điện đã bị UAV bắn phá, khiến khoảng 20.000 cư dân rơi vào cảnh mất điện. Theo quan chức này, lực lượng phòng không địa phương đã bắn hạ 145 UAV thù địch.
Công ty internet VK cho hay các UAV đã tấn công trung tâm dữ liệu của họ tại khu vực Leningrad, nhưng khẳng định các dịch vụ vẫn hoạt động bình thường đối với người dùng.
Bộ Quốc phòng Nga thống kê 1.015 UAV của Ukraine đã bị vô hiệu hóa trong đêm tại 15 vùng của Nga, bán đảo Crưm và khu vực Biển Đen.
Các cuộc tấn công diễn ra trong bối cảnh Nga và Ukraine nối lại việc nhắm mục tiêu vào các cơ sở hạ tầng năng lượng của nhau, bất chấp việc Tổng thống Mỹ Donald Trump liên tục yêu cầu chấm dứt các hành động thù địch khiến giá nhiên liệu tăng cao.
Các vụ tấn công cũng xảy ra chỉ vài ngày sau khi Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky tuyên bố ông đã ra lệnh cho quân đội khôi phục tập kích vào các nhà máy lọc dầu của Nga, sau một khoảng thời gian tạm dừng theo thỏa thuận ngừng bắn về năng lượng do ông Trump công bố ngày 11/10.
Theo ông Zelensky, trong tuần qua, các lực lượng Nga đã triển khai gần 2.700 UAV, 1.700 quả bom trên không và 66 tên lửa nhắm vào Ukraine. Trong thông điệp đăng tải trên mạng xã hội X hôm 18/10, nhà lãnh đạo Ukraine viết kể từ khi ông Trump công bố thỏa thuận ngừng bắn, các lực lượng Moscow đã thực hiện ít nhất 76 vụ tấn công vào các cơ sở năng lượng, dầu khí của nước này, khiến hàng chục nghìn hộ gia đình bị mất điện.
*********
Gần 56.000 binh sĩ Nhật Bản và Mỹ tập trận quân sự quy mô lớn
Nhật Bản và Mỹ hôm nay (19/10) khởi động cuộc tập trận quân sự chung quy mô lớn, với khoảng 56.000 quân nhân tham gia. Trong đó, tên lửa chống hạm tầm xa mới của Nhật Bản lần đầu tiên tham gia tập trận.
Theo thông báo đăng trên DVIDS, nền tảng truyền thông và phân phối thông tin chính thức của quân đội Mỹ, cuộc tập trận "Thanh kiếm sắc bén 27" kéo dài 11 ngày, bắt đầu bằng lễ khai mạc trên đảo Ishigaki của Nhật Bản và dự kiến kết thúc vào ngày 29/10.
Khoảng 45.000 binh sĩ thuộc Lực lượng Phòng vệ Nhật Bản và 11.000 quân nhân Mỹ tham gia tập trận cùng lực lượng của Australia, Canada, Pháp, Đức, Hà Lan, New Zealand và Philippines. Hàn Quốc và Anh cử quan sát viên tới cuộc tập trận.
Được tổ chức 2 năm một lần, cuộc tập trận "Thanh kiếm sắc bén" lần này là kỳ tập trận thứ 18. Các nội dung diễn tập bao gồm phòng không và phòng thủ tên lửa, bảo vệ cơ sở hạ tầng, hậu cần, sơ tán thương binh và các hoạt động trên biển.
Đô đốc Tawara Tateki, Tư lệnh Bộ chỉ huy Tác chiến Liên quân Nhật Bản ngày 19/10 cho biết: “Hôm nay, chúng tôi rất vinh dự và nhận thấy ý nghĩa to lớn khi khởi động cuộc tập trận "Thanh kiếm sắc bén" tại Ishigaki, điểm cực tây của Nhật Bản.
Báo Yomiuri Shimbun của Nhật Bản đưa tin tên lửa dẫn đường chống hạm phóng từ mặt đất Type 25 của nước này lần đầu tiên tham gia tập trận. Tên lửa được cho có tầm bắn khoảng 1.000km, sẽ được sử dụng trong các hoạt động mô phỏng, không khai hỏa đạn thật.
Trong khi đó, lực lượng Thủy quân lục chiến Mỹ triển khai các hệ thống tên lửa chống hạm NMESIS và thiết bị phòng không MADIS trên các đảo phía tây nam Nhật Bản.
**********
Một tuần ông Zelensky đối đầu ông Trump
Bị dồn vào thế tiến thoái lưỡng nan, Tổng thống Ukraine quyết định công khai đối đầu ông Trump dù biết có thể mất đi những hỗ trợ sống còn từ Mỹ.
Đêm 13/10, khi đoàn tàu chở Tổng thống Volodymyr Zelensky cùng các cố vấn lăn bánh từ Kiev hướng về Ba Lan, một tin tức khiến bầu không khí lập tức trở nên căng thẳng. Tên lửa Nga vừa trút xuống thủ đô Kiev ngày thứ hai liên tiếp, nhưng điều đáng lo ngại nhất là phòng không Ukraine không nhận được cảnh báo sớm nào từ Mỹ, các nguồn tin có mặt trên chuyến tàu tiết lộ.
Điều này gây lo ngại, bởi Tổng thống Donald Trump những ngày trước đó đã cho thấy xu hướng xích lại gần Nga, dành lời khen tặng Tổng thống Vladimir Putin, dồn ép Ukraine, thậm chí công khai kêu gọi thay thế ông Zelensky.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky tại Brussels, Bỉ, ngày 16/10. Ảnh: AP
18 tháng kể từ cuộc đấu khẩu tại Nhà Trắng hồi đầu nhiệm kỳ của ông Trump, ông Zelensky đã nhiều lần kiên trì tìm cách lấy lòng lãnh đạo Mỹ. Nhưng giờ đây, ông quyết định đã đến lúc nói thẳng.
Trên hành trình tới London và Brussels gặp các đồng minh châu Âu, Tổng thống Zelensky quyết định công khai chỉ trích chiến lược của Nhà Trắng, bất chấp nguy cơ khiến người đồng cấp Mỹ nổi giận hơn nữa. Ông muốn gửi một thông điệp đanh thép tới công chúng Mỹ và châu Âu rằng Ukraine sẽ tự vệ bằng mọi giá và không phải bên gây ra cuộc khủng hoảng nhiên liệu toàn cầu.
Giọt nước tràn ly
Trong các cuộc phỏng vấn với truyền thông Anh hôm 14/10, lãnh đạo Ukraine đã tận dụng cơ hội để chĩa mũi nhọn vào việc Tổng thống Trump công khai hòa hoãn với Nga. Trong khi đó, ở bên kia đại dương, ông Trump tuyên bố: "Tôi thấy làm việc với ông Zelensky khó khăn hơn nhiều so với ông Putin".
"Làm sao ông Trump có thể kết bạn với ông Putin được? Tôi cho rằng đó là một lựa chọn sai lầm, hết lần này đến lần khác", ông Zelensky tuyên bố. "Người Mỹ luôn đứng về phía chúng tôi. Tôi biết đa số công chúng Mỹ đều ủng hộ Ukraine".
Bằng việc thay đổi lập trường từ mềm mỏng sang đối đầu trực tiếp, Tổng thống Zelensky hiểu rằng ông gần như chắc chắn sẽ phải hứng chịu thêm lời lẽ công kích từ người đồng cấp Mỹ và cái giá mà Ukraine phải trả là đặc biệt lớn.
Ukraine hiện nhận được hỗ trợ tối quan trọng từ Mỹ trên ba lĩnh vực, gồm chia sẻ thông tin tình báo, kết nối vệ tinh Starlink và việc Washington bán vũ khí cho châu Âu để chuyển giao cho Kiev.
Ông Trump đã cắt gần như toàn bộ các khoản viện trợ cho Ukraine vào đầu năm ngoái. Từ đó, châu Âu cung cấp phần lớn viện trợ quân sự và tài chính cho Ukraine, nhưng cũng chỉ có thể bù đắp phần nào năng lực vệ tinh và tình báo của Mỹ. Washington cũng là mắt xích sống còn trong hệ thống trừng phạt nhằm duy trì áp lực kinh tế lên Moskva.
Nhưng chính sách trừng phạt này đang có nguy cơ rạn nứt. Tháng qua, ông Trump đã công bố thỏa thuận mua dầu diesel từ Nga nhằm hạ giá nhiên liệu. Đến ngày 16/10, ông tiếp tục thông báo miễn hầu hết các biện pháp trừng phạt Nga được thông qua trong Đạo luật Lindsey Graham hồi tháng trước.
Những động thái trên vấp phải chỉ trích từ lưỡng đảng vì làm suy yếu áp lực kinh tế lên Moskva. Giới chuyên gia năng lượng nhận định lượng diesel mua được từ Nga theo thỏa thuận của ông Trump không thể tạo ra khác biệt đáng kể, trong khi xung đột Mỹ - Iran mới là nguyên nhân chính khiến giá nhiên liệu toàn cầu leo thang.
Hôm 9/10, ngay trước khi ông Trump công bố thỏa thuận diesel, tại Kiev, ông Zelensky đã thảo luận với nhóm nghị sĩ Mỹ ủng hộ Ukraine do nghị sĩ Roger Wicker, chủ tịch Ủy ban Quân vụ Thượng viện, dẫn đầu.
Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Wasilla, bang Alaska, ngày 13/10. Ảnh: AFP
Các nghị sĩ Cộng hòa trong đoàn nêu đề xuất rằng Mỹ có thể mở quyền truy cập Starlink cho Ukraine vào sâu hơn 300 km bên trong lãnh thổ Nga, giúp máy bay không người lái (UAV) săn tìm các bệ phóng tên lửa đạn đạo của đối phương. Đổi lại, Ukraine phải ngừng tập kích nhà máy lọc dầu Nga.
Theo thượng nghị sĩ Kevin Cramer, Tổng thống Zelensky đã nói đây là một ý tưởng hay.
Tuy nhiên, tại một cuộc họp với các quan chức Ukraine và châu Âu ở Miami cùng ngày, đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff và Jared Kushner đã gây sức ép buộc Kiev phải ngừng tấn công nhà máy lọc dầu của Moskva mà không đưa ra bất kỳ điều kiện trao đổi nào, theo các nguồn thạo tin.
Washington liên tục nhấn mạnh họ đang cung cấp thông tin tình báo giá trị cho Kiev, dường như ngầm phát đi cảnh báo rằng nguồn hỗ trợ này có thể bị cắt. Các quan chức Mỹ bác bỏ việc đã đưa ra bất kỳ lời đe dọa nào.
Theo các nguồn tin am hiểu vấn đề, ông Trump đã phàn nàn với ông Zelensky về những đợt tập kích vào nhà máy lọc dầu Nga suốt nhiều tuần qua. Tổng thống Mỹ cho rằng những vụ tấn công này là nguyên nhân khiến giá nhiên liệu tăng cao, gây bất lợi cho đảng Cộng hòa trong cuộc bầu cử giữa kỳ sắp tới.
Tổng thống Zelensky đáp lại rằng việc nhắm vào nguồn thu năng lượng của Nga là trụ cột then chốt trong chiến lược mà Ukraine theo đuổi nhằm buộc Tổng thống Putin phải kết thúc chiến sự.
Nhằm xoa dịu lãnh đạo Mỹ, ông đề xuất có thể dừng các đợt tập kích nhà máy lọc dầu nếu Nga ngừng ném bom hạ tầng năng lượng Ukraine hoặc nếu Mỹ cung cấp thêm tên lửa đánh chặn Patriot để bảo vệ Kiev.
Ông Putin đã bác bỏ đề xuất, còn Nhà Trắng không đồng ý cung cấp thêm gì ngoài một lượng rất nhỏ tên lửa Patriot, vốn đang khan hiếm kể từ khi cuộc chiến với Iran nổ ra. Trong lúc đó, ông Trump ngày càng tức giận khi Ukraine không chịu dừng tập kích.
"Tốt nhất ông ta nên ngừng lại ngay", Tổng thống Mỹ tuyên bố hôm 10/10, đề cập đến Tổng thống Zelensky.
Theo giới chức Ukraine, các lãnh đạo quân sự cấp cao Mỹ đã gọi điện cho họ và cảnh báo rằng hợp tác tình báo sẽ bị ảnh hưởng nếu những đợt tập kích nhà máy lọc dầu tiếp diễn. Giới chức Mỹ đến nay vẫn khẳng định việc chia sẻ thông tin tình báo hoàn toàn không bị gián đoạn và thời tiết xấu là nguyên nhân khiến họ không phát hiện kịp thời các cuộc không kích từ Nga.
Từ bỏ nhượng bộ
Khi ông Trump công bố "lệnh ngừng bắn năng lượng" vào ngày 11/10, gây bất ngờ cho cả Kiev lẫn Moskva, ông Zelensky đã ra lệnh dừng chiến dịch tập kích. Dù vậy, Nga vẫn tiếp tục tấn công các nhà máy điện Ukraine.
"Vậy là quá đủ rồi", Tổng thống Zelensky phát biểu với Financial Times khi Ukraine nối lại tập kích nhà máy lọc dầu Nga sau ba ngày tạm dừng. Ông phàn nàn về việc Tổng thống Trump đã không đưa ra bình luận nào về các đợt tấn công của Nga vào hạ tầng năng lượng Ukraine.
Ông Trump đáp trả trong cuộc phỏng vấn ngày 15/10. "Tổng thống Zelensky không phải người dễ làm việc cùng", ông nói. "Ông ấy nói muốn thỏa thuận nhưng thực tế lại không. Tôi không phải người yêu quý ông Zelensky".
Lính cứu hỏa dập lửa giữa đống đổ nát sau một cuộc tập kích bằng UAV của Nga tại quận Darnytskyi thuộc Kiev, Ukraine, ngày 12/10. Ảnh: AFP
Trong một tuyên bố hôm 16/10 khi dự hội nghị thượng đỉnh với các lãnh đạo châu Âu ở Brussels, Bỉ, Tổng thống Zelensky nói rằng ông "không thể giữ im lặng" trước thỏa thuận diesel Mỹ - Nga. Ông cho rằng nếu Ukraine im lặng, ông Trump sẽ thực hiện một thỏa thuận khác về khí đốt, rồi tiến tới dỡ bỏ các đòn trừng phạt lên hoạt động kinh doanh khác của Nga.
Bên trong hội nghị, không ai trong số các lãnh đạo châu Âu yêu cầu Tổng thống Ukraine giảm tông chỉ trích người đồng cấp Mỹ.
Rạng sáng 17/10, sau một đợt tập kích dữ dội khác từ Nga, Tổng thống Zelensky viết trên mạng xã hội X rằng ông lấy làm tiếc trước quyết định "từ bỏ hoàn toàn Đạo luật Lindsey Graham, vốn được kỳ vọng sẽ tạo ra áp lực thực sự hiệu quả lên Nga".
"Đạo luật này lẽ ra đã trợ giúp được rất nhiều và hiện tại vẫn có thể làm điều đó", ông nói. Một ngày sau, ông cho biết Nga đã tập kích hạ tầng điện, dầu khí của Ukraine 76 lần kể từ khi Tổng thống Trump thông báo về lệnh ngừng bắn năng lượng.
Hôm sau, ông Trump công kích ông Zelensky với những lời lẽ gay gắt hơn, cáo buộc Tổng thống Ukraine "gây tổn hại nghiêm trọng" đến tình hình thị trường diesel toàn cầu, trong đó có Mỹ.
"Nói thẳng ra, với toàn bộ số tiền châu Âu đang viện trợ ông ấy, cùng khoản tiền Joe Biden 'gian dối' cung cấp trước đây, Zelensky không muốn chấm dứt cuộc chiến này và có lẽ chưa bao giờ muốn điều đó", lãnh đạo Mỹ cho hay.
Vũ Hoàng (Theo WSJ, AFP, Reuters)
*************
Pháp sẵn sàng ban bố tình trạng khẩn cấp đối phó biểu tình
Thủ tướng Pháp Lecornu yêu cầu các địa phương áp lệnh giới nghiêm cục bộ để ứng phó biểu tình, đồng thời sẵn sàng ban bố tình trạng khẩn cấp nếu cần thiết.
Phát biểu sau cuộc họp khẩn với nội các ngày 19/10, Thủ tướng Pháp Sebastien Lecornu thông báo ông đã yêu cầu chính quyền các thành phố áp dụng lệnh giới nghiêm cục bộ vào tối nay.
"Tôi quyết tâm khôi phục trật tự công cộng", ông tuyên bố. Thủ tướng Lecornu cho biết chính phủ Pháp sẵn sàng ban bố tình trạng khẩn cấp nếu cần thiết, nhưng lưu ý đây là biện pháp rất nghiêm trọng, cả về mức độ lẫn cách thức thực thi.
Thủ tướng Pháp Sebastien Lecornu phát biểu sau cuộc họp khẩn tại Bộ Nội vụ ở Paris ngày 19/10. Ảnh: AP
Khi một thành phố áp lệnh giới nghiêm, người dân không được phép di chuyển, tụ tập tại các khu vực công cộng trong khoảng thời gian nhất định. Nếu ban bố tình trạng khẩn cấp, chính phủ Pháp có quyền triển khai các biện pháp đặc biệt để ứng phó những mối đe dọa nghiêm trọng đối với trật tự công cộng hoặc an ninh quốc gia.
Các biện pháp này có thể bao gồm áp đặt lệnh giới nghiêm, hạn chế đi lại và cấm biểu tình. "Tuy nhiên, áp lệnh giới nghiêm có vẻ phù hợp hơn với tình hình hiện tại", ông Lecornu tiếp tục.
Thủ tướng Pháp không nêu rõ những thành phố nào sẽ áp lệnh giới nghiêm hoặc biện pháp này được triển khai thế nào. Tuy nhiên, ông loại trừ khả năng áp đặt lệnh giới nghiêm trên khắp Paris.
Khói lửa bao trùm đường phố Paris ngày 17/10. Video: Reuters
AFP đưa tin giới chức Pháp dự kiến công bố bản đồ các khu vực áp dụng lệnh giới nghiêm vào cuối ngày hôm nay, sau khi chính phủ tham vấn các thị trưởng. Trước đó, thành phố Marseille, miền nam Pháp, đã cấm người dân "tụ tập và biểu tình" từ trưa đến 20h ngày 19/10.
"Qua truyền hình, người dân Pháp có cảm giác rằng hỗn loạn đang diễn ra khắp nơi. May mắn là thực tế không phải vậy", ông Lecornu nói. "Tình trạng mất trật tự chủ yếu tập trung tại các trung tâm đô thị".
Pháp ngày 17/10 rung chuyển khi khoảng 550.000-800.000 người tham gia các cuộc biểu tình trên toàn quốc, nhằm phản đối tình trạng chi phí sinh hoạt gia tăng và chất lượng dịch vụ công suy giảm. Phần lớn người biểu tình tuần hành ôn hòa trên đường phố, nhưng nhiều địa điểm đã mất kiểm soát và hóa thành bạo loạn.
Theo Bộ Nội vụ Pháp, hơn 2.500 người bị bắt, gần 1.000 cảnh sát và hiến binh bị thương, trong bối cảnh đụng độ giữa lực lượng an ninh và người biểu tình, các vụ cướp phá quy mô lớn và hỏa hoạn xảy ra trên khắp cả nước.
Cảnh sát Pháp ứng phó biểu tình tại một khu vực ở trung tâm Paris ngày 18/10. Ảnh: AFP
Theo Chủ tịch Phòng Thương mại Pháp Alain Di Crescenzo, tình trạng bạo lực đã ảnh hưởng hơn 2.000 cửa hàng trên cả nước, với thiệt hại lên tới "hàng trăm triệu euro".
Tổng thống Pháp Emmanuel Macron ngày 18/10 bày tỏ giận dữ và hổ thẹn trước tình trạng biểu tình bạo lực. Ông khẳng định sẽ xử lý những nghi phạm kích động bạo lực, cam kết không đánh đồng người biểu tình ôn hòa và có yêu cầu chính đáng với những nhóm gây rối, cướp phá.
Như Tâm (Theo AFP, Reuters)
******
Từ trại giam, thành viên Việt Tân khẳng định 'không tự vượt biên sang Việt Nam'
Nguồn hình ảnh, Việt Tân/Getty Images
Được đăng
Thời gian đọc: 9 phút
Một thành viên Việt Tân bị bắt khẳng định không tự về Việt Nam, đồng thời tiết lộ những khủng hoảng tinh thần sau vụ bắt giữ, theo thông tin từ lãnh sự Úc và Na Uy.
Lãnh sự hai nước Úc và Na Uy mới đây đã có cuộc gặp lần đầu tiên với ông Trần Hiệp và Nguyễn Đức Thuận kể từ khi họ bị công an Việt Nam bắt vào tháng Chín.
Trong cuộc gặp với đại diện lãnh sự Úc tại Trại tạm giam B34 của Bộ Công an hôm 15/10, ông Hiệp đã nhờ chuyển thông điệp sau tới gia đình:
"Chào cả nhà, mọi người vẫn khỏe chứ? Tôi muốn gia đình biết rằng tôi chưa bao giờ tự mình nhập cảnh vào Việt Nam. Tôi cũng chưa từng vượt biên giới. Hiện tại, tôi đang phải vật lộn về mặt tinh thần – tôi bị chấn thương tâm lý và vô cùng hoảng sợ trước tình cảnh này," bà Chloe Đặng, vợ ông Hiệp, thuật lại với BBC News Tiếng Việt hôm 17/10.
Theo thông tin Lãnh sự quán Úc gửi bà Chloe, họ đã chuyển tải nội dung thư của bà và lời nhắn của mẹ ông Hiệp tới ông.
Phía Việt Nam sau đó thông báo rằng Lãnh sự Úc không được phép chuyển lời chúc mừng sinh nhật ông Trần Hiệp (hôm 7/10) mà bà Chloe nêu trong thư.
Ông Hiệp đã được xem bức ảnh gia đình gửi, nhưng không được phép giữ lại bức ảnh.
Phía Việt Nam cũng chấp thuận cho chuyển đến ông một số quần áo nhưng không cho gửi loại có khóa kéo bằng kim loại.
Bà Chloe cho BBC biết thêm rằng bà có gửi thêm tiền để ông Trần Hiệp mua sắm thêm đồ dùng cá nhân hoặc đồ ăn, nhưng phía an ninh không đồng ý mà không nêu lý do.
Tại buổi thắp nến cầu nguyện cho hai ông do cộng đồng người Việt tại Sydney, Úc tổ chức chiều 17/10, bà Alison Batisson, luật sư của ông Trần Hiệp, nói rằng chỉ đến khi chính phủ Việt Nam thông báo về việc giam giữ hai ông thì gia đình cùng chính phủ Úc và Na Uy mới biết nên "đây không phải là một vụ việc lãnh sự thông thường."
Bà cũng nói rằng hai ông sẽ phải đối mặt tới hai năm bị giam giữ trước khi xét xử.
Bà kêu gọi Thủ tướng và Bộ trưởng Ngoại giao Úc khởi kiện Việt Nam ra Tòa án Công lý Quốc tế vì vi phạm Công ước Vienna về Quan hệ Lãnh sự, đồng thời áp các biện pháp trừng phạt với Bộ trưởng Bộ Công an, Tổng Bí thư và Chủ tịch nước Việt Nam.
Trong khi đó, hôm 12/10, Ngoại trưởng Úc Penny Wong xác nhận bà đã trực tiếp nêu vụ việc với phía liên quan nhưng cũng nói về sự khác biệt trong các thể chế chính trị.
"Chúng tôi biết rằng các chế độ chính trị khác nhau trong khu vực có cách tiếp cận rất khác đối với quyền tự do cá nhân và tự do chính trị so với Úc,"ABC News trích lời bà.
Trước đó, Thủ tướng Úc Anthony Albanese nói sẽ làm hết sức để hỗ trợ công dân của mình.
Thượng nghị sĩ liên bang Úc Tony Sheldon hôm 1/10 đã gửi thư cho Ngoại trưởng Penny Wong, nêu quan ngại về tình trạng sức khỏe và sự an toàn của ông Trần Hiệp.
Về phía ông Nguyễn Đức Thuận, Đại sứ quán Na Uy cũng đã gặp ông vào sáng 16/10, theo kênh truyền hình TV 2.
Khác với ông Trần Hiệp, Đại sứ quán Na Uy đã gửi được thêm tiền cho ông Thuận.
Quốc vụ khanh Bộ Ngoại giao Na Uy, bà Astrid Bergmål, đang có chuyến thăm Việt Nam và dự kiến sẽ ký kết một hiệp định thương mại tự do giữa Việt Nam và các quốc gia thuộc Hiệp hội Thương mại Tự do châu Âu (EFTA), đồng thời nêu vụ việc của ông Thuận trong các cuộc gặp cấp cao với Hà Nội.
"Chúng tôi đặc biệt coi trọng vấn đề này. Đây là nội dung được Bộ Ngoại giao ưu tiên hàng đầu," Bộ Ngoại giao Na Uy cho biết trong email gửi hãng thông tấn NTB.
Bộ này cũng cho biết phía Na Uy kỳ vọng đại sứ quán sẽ được tiếp cận lãnh sự thường xuyên đối với ông Thuận và ông sẽ nhận được hỗ trợ pháp lý cùng chăm sóc y tế thỏa đáng.
Gia đình ông Nguyễn Đức Thuận đã thuê hai luật sư Maria Hessen Jacobsen và Aleksander Hatlem thuộc hãng luật Elden Advokatfirma để hỗ trợ vụ việc.
Các ông Nguyễn Đức Thuận (quốc tịch Na Uy), Trần Hiệp (quốc tịch Úc) và Thái Công Trường Sơn (quốc tịch Việt Nam) là những người mới đây bị Bộ Công an Việt Nam tuyên bố là thành viên tổ chức Việt Tân và đã bị bắt giữ với cáo buộc làm giả giấy tờ để nhập cảnh bất hợp pháp từ Campuchia vào Việt Nam.
Tổ chức Việt Tân đã xác nhận ông Thuận và ông Hiệp là thành viên, đồng thời cho biết đang xác minh thông tin về ông Sơn.
Tổ chức Theo dõi Nhân quyền (HRW) cùng hàng chục tổ chức nhân quyền khác đã kêu gọi trả tự do cho những người bị bắt giữ.
Nguồn hình ảnh, Facebook/Hãng luật Elden Advokatfirma
'Không được tiêm insulin', 'không được hỗ trợ pháp lý'
Trong thời gian bị giam tại Trại tạm giam B34, ông Thuận không được tiêm insulin dù đang bị tiểu đường, theo báo cáo của Đại sứ quán Na Uy mà kênh truyền hình TV 2 được tiếp cận.
"Về thể chất, ông Thuận có vẻ ổn. Ông nói rõ ràng, mạch lạc và có ánh mắt tỉnh táo, tập trung. Ông duy trì giao tiếp bằng mắt với người viết báo cáo trong phần lớn thời gian thăm gặp, và rõ ràng ông hiểu tất cả những gì được truyền đạt," báo cáo của Đại sứ quán Na Uy cho hay.
Cũng theo Đại sứ quán Na Uy, ông Thuận ngủ ít và ngủ không ngon. Dù vậy, ông cảm thấy sức khỏe thể chất nhìn chung tốt hơn sau khi bắt đầu dùng một số loại thuốc điều trị tiểu đường dạng viên.
Ông Thuận không được hỗ trợ pháp lý và sẽ không được tiếp cận luật sư cho đến khi cuộc điều tra kết thúc.
Bộ Ngoại giao Na Uy cho biết thông tin này trước đó chưa từng được chuyển đến đại sứ quán.
Báo cáo của Đại sứ quán Na Uy cũng cho hay công an Việt Nam có thể gia hạn điều tra mỗi lần bốn tháng, với tổng thời gian tối đa là hai năm.
Vợ ông Thuận nói với đài TV 2 của Na Uy rằng bà "rất lo lắng".
"Bản thân việc ngủ ít và ngủ không ngon cũng có thể dẫn đến các vấn đề sức khỏe tâm thần. Tôi hiểu chồng mình. Ông ấy vốn ngủ rất ngon, vì vậy khi ông ấy nói mình ngủ không ngon thì đó là một dấu hiệu xấu."
Em trai ông Thuận, một dược sĩ, cũng lo ngại về việc ông không được cung cấp insulin, cho rằng tình trạng thiếu insulin khiến ông ngủ kém.
Theo báo cáo, ông Thuận được cung cấp hai bữa ăn mỗi ngày và có thể trả tiền để mua thêm thức ăn, đồ uống.
TV 2 cho biết Đại sứ quán Na Uy đã đưa tiền cho trại giam để nạp thêm tiền vào tài khoản của ông.
Nguồn hình ảnh, Bộ Công an
Trại B34 thuộc Cục An ninh điều tra, Bộ Công an nằm tại xã Nhuận Đức, TP HCM, thuộc khu vực huyện Củ Chi trước đây.
Chia sẻ với BBC News Tiếng Việt hôm 10/10 từ Úc, ông Châu Văn Khảm, nhà hoạt động nhân quyền gốc Việt cho hay điều kiện sống Trại tạm giam B34 vào năm 2019, khi ông bị giam tại đây trong thời gian một năm rưỡi, là tệ hại.
Phòng giam nhỏ chỉ có một cửa sổ bé xíu, ánh mặt trời không bao giờ rọi được vào phòng. Bữa trưa chỉ có cơm nấu từ gạo chất lượng kém và một con cá "bằng ngón tay cái". Bữa sáng tự túc trong khi đồ ăn bán ở căng tin của trại đắt gấp đôi, khiến những tù nhân không có điều kiện kinh tế thường suy dinh dưỡng nặng.
Không có quy định rõ ràng nào về thời gian thăm gặp lãnh sự, người nhà, luật sư, hoặc thời gian gặp cán bộ điều tra. Bao lâu và lúc nào là "tùy" vào trại, theo lời ông Khảm.
Nguồn hình ảnh, Việt Tân
Vụ bắt giữ được biết đến rộng rãi vào hôm 25/9, khi tổ chức Việt Tân phát đi thông cáo về việc hai thành viên là ông Trần Hiệp và ông Nguyễn Đức Thuận "mất tích tại Campuchia".
Đến ngày 28/9, Bộ Công an Việt Nam thông báo về việc ông Hiệp, ông Thuận và ông Sơn đã bị bắt khi "nhập cảnh trái phép vào Việt Nam" tại Cửa khẩu Mỹ Quý Tây vào ngày 18/9.
Cả ba đã bị khởi tố để điều tra về tội "Khủng bố" theo quy định tại khoản 2 Điều 299 và tội "Làm giả con dấu, tài liệu của cơ quan, tổ chức" theo quy định tại khoản 2 Điều 341 Bộ luật Hình sự.
Cũng theo Bộ Công an, cả ba ông "đã khai nhận là thành viên của tổ chức khủng bố 'Việt Tân', mang theo giấy tờ giả nhập cảnh trái phép vào Việt Nam để tiến hành các hoạt động khủng bố, phá hoại".
Tổ chức Việt Tân và gia đình hai ông Hiệp và Thuận đã bác bỏ các cáo buộc nói trên.
Trong hai cuộc trả lời phỏng vấn riêng biệt với BBC News Tiếng Việt hôm 29/9, đại diện Việt Tân là ông Nguyễn Phong và vợ ông Trần Hiệp là bà Chloe Đặng đều cho hay cả hai ông không có ý định sang Việt Nam.
Theo đó, lịch trình của hai ông là bay từ Thái Lan sang Campuchia công tác từ ngày 15-18/9, sau đó bay về Bangkok vào ngày 19/9. Ông Nguyễn Phong nhận định rằng việc bắt giữ những người này "do những người chuyên nghiệp" thực hiện và gọi đây là hành vi "bắt cóc bên ngoài lãnh thổ Việt Nam".
Hôm 7/10, Bộ Nội vụ Campuchia đã phát đi thông cáo phủ nhận việc giới chức nước này đã bắt giữ và bàn giao ông Trần Hiệp và ông Nguyễn Đức Thuận cho chính quyền Việt Nam.
********
