Tân Thủ tướng Anh Andy Burnham phát biểu không cần giấy trước Số 10 phố Downing ngày 20-7 - Ảnh: AFP
Theo báo Guardian, ngày 20-7, tân Thủ tướng Anh Andy Burnham đã có bài phát biểu đầu tiên trước cửa Số 10 phố Downing.
Trở về phố Downing ngay sau khi ông nhận lời mời lập chính phủ từ Vua Charles III tại Điện Buckingham, ông Burnham cam kết sẽ đưa nước Anh qua "những thay đổi lớn nhất trong 40 năm qua".
Trong thời gian điều hành vùng Đại Manchester - một trong những khu vực quan trọng nhất ở miền Bắc nước Anh, ông Andy Burnham được ghi nhận nhờ cải tổ hệ thống giao thông công cộng và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế địa phương. Danh tiếng ấy càng được củng cố trong đại dịch COVID-19, khi ông công khai đối đầu Chính phủ của Thủ tướng Boris Johnson để bảo vệ quyền lợi kinh tế cho khu vực mình quản lý.
Chính điều này giúp truyền thông Anh đặt cho ông biệt danh "Vua phương Bắc", được lấy cảm hứng từ loạt phim truyền hình nổi tiếng Game of Thrones (Trò chơi vương quyền).
"Người thứ sáu trong 10 năm"
Mở đầu bài phát biểu trước công chúng đầu tiên khi trở thành Thủ tướng Anh, ông Burnham thẳng thắn thừa nhận: "Tôi ý thức rất rõ rằng mình là người thứ sáu trong 10 năm qua bước lên con phố này, là thủ tướng thứ bảy kể từ năm 2016. Đã đến lúc suy ngẫm và quyết tâm".
Theo ông, thực tế này này đòi hỏi cả thế hệ chính trị gia của mình phải "nâng tầm và đáp ứng thách thức mới".
"Nước Anh cần chứng minh với thế giới rằng chúng ta có thể lấy lại sự ổn định. Đó là thách thức của chúng ta để khiến chính trị hoạt động, để khiến nó hoạt động tốt hơn. Tôi biết người dân ở quê nhà đã chán ngán chính trị. Tôi thấu hiểu các bạn và tôi muốn thành thật với các bạn: chúng tôi đã chưa đủ tốt và chúng tôi cần phải tốt hơn", ông tuyên bố.
Tân Thủ tướng Anh cho rằng chính phủ của mình sẽ như một "cầu dao ngắt mạch" cho nước Anh, mang theo một mô hình chính trị mới và một mô hình kinh tế mới.
Giống bài phát biểu hôm 17-6, khi ông chính thức nhậm chức lãnh đạo Công Đảng, ông nhắc lại nhận định nước Anh đã đi lạc hướng từ những năm 1980, dưới thời "bà đầm thép" Margaret Thatcher.
Trong suốt giai đoạn này, theo ông, quyền lực chính trị ngày càng tập trung vào chính quyền trung ương, còn chính quyền địa phương ngày càng ít quyền tự quyết.
Ngược lại, quyền lực kinh tế ngày càng bị tư nhân hóa. Nhiều vùng rộng lớn bị phi công nghiệp hóa đến mức vẫn chưa hồi phục, trong khi nhiều ngành thiết yếu như điện, nước, đường sắt bị tư nhân hóa khiến giá cả leo thang.
Trước vấn đề này, ngày 20-7, ông tuyên bố: "Chúng tôi sẽ đưa quyền lực ra khỏi nơi này (tức London) và tới từng mã bưu chính trên cả nước, để họ có thể làm được nhiều hơn. Qua đó xây dựng một nền kinh tế mới, nơi chúng ta đưa nhu yếu phẩm thiết yếu trở lại dưới sự kiểm soát công mạnh mẽ hơn, khiến chúng vừa túi tiền với các bạn một lần nữa".
Chỉ thị đầu tiên
Tân Thủ tướng Anh Andy Burnham - Ảnh: AFP
Đáng chú ý, tân Thủ tướng Anh cho biết ngay sau bài phát biểu, ông sẽ bước vào Dinh Thủ tướng và ban hành chỉ thị đầu tiên: chấm dứt tình trạng người vô gia cư ngủ đường trên cả nước.
Các cam kết còn lại xoay quanh việc cải cách hệ thống giáo dục để đưa nhiều người trẻ vào thị trường lao động, tăng hỗ trợ sức khỏe tâm thần và xây thêm nhà ở xã hội.
Theo ông Burnham, đây mới là cách "công bằng và bền vững" để kéo giảm hóa đơn phúc lợi, qua đó vừa đáp ứng các quy tắc tài khóa vừa giữ được cam kết quốc phòng với các đối tác quốc tế.
Về ngắn hạn, ông cho biết sẽ công bố các biện pháp hỗ trợ chi phí sinh hoạt ngay từ hôm sau, kèm phương án chi trả cho những dự án đó.
"Vào cuối năm nay tôi sẽ đưa ra một kế hoạch mới cho nước Anh, một kế hoạch 10 năm vạch ra con đường từ hiện tại tới tầm nhìn, tôi tin rằng tất cả chúng ta đều muốn hướng tới", ông nhấn mạnh.
Ông Burnham kết lời: "Tôi sẽ đặt sự quan tâm tới con người vào trung tâm của mọi việc tôi làm. Tôi sẽ cống hiến tất cả. Hãy cùng xây dựng một ý thức quốc gia thống nhất mới, một mục tiêu chung và tinh thần tích cực. Hãy để đây là thời khắc nước Anh có niềm tin trở lại, thời khắc chúng ta đưa hy vọng quay về".
London vẫn ủng hộ Ukraine
Ngay trong ngày nhậm chức, ông Burnham cho biết sẽ điện đàm với Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky để khẳng định sự ủng hộ của Anh dành cho Kiev vẫn "kiên định" và "vững vàng".
"Hôm nay tôi sẽ nói rất rõ với Tổng thống Zelensky rằng không có gì thay đổi. Tôi sẽ sát cánh cùng ông ấy 100%", ông nói với báo giới.
Tân Thủ tướng cũng cho biết dự kiến sớm có cuộc điện đàm với Tổng thống Mỹ Donald Trump.
