Theo kênh Al Jazeera, Lực lượng Vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) ngày 21-3 tuyên bố đã triển khai đợt thứ 70 của chiến dịch "Lời hứa đích thực 4", nhắm vào hơn 55 mục tiêu liên quan đến Mỹ và Israel trên khắp khu vực Tây Á.

Iran tấn công đợt thứ 70, cảnh báo các điểm du lịch "không còn an toàn"

Các cuộc tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái (drone) của Iran đã gây ra nhiều vụ nổ lớn, hỏa hoạn và cột khói tại các khu vực bị nhắm mục tiêu ngay từ những phút đầu chiến dịch.

Theo IRGC, trong vòng 24 giờ qua, 5 căn cứ của Mỹ tại khu vực gồm Al Kharj, căn cứ không quân Al Dhafra, căn cứ Ali Al Salem, Erbil và Hạm đội 5 tiếp tục bị tấn công bằng tên lửa Qiam, Emad cùng drone vũ trang.

Các mục tiêu chiến lược tại Israel như Haifa và Tel Aviv cũng nằm trong đợt không kích, với việc sử dụng các hệ thống tên lửa Khorramshahr-4 và Qadr mang nhiều đầu đạn.

IRGC nhấn mạnh mọi hành động gây hấn nhằm vào lãnh thổ và chủ quyền Iran sẽ phải đối mặt với các đòn đáp trả mạnh hơn, đồng thời khẳng định lực lượng vũ trang nước này đã sẵn sàng cho giai đoạn leo thang tiếp theo.

Thậm chí, Iran cảnh báo có thể nhắm tới các địa điểm giải trí và du lịch trên toàn cầu. Tướng Abolfazl Shekarchi tuyên bố "các công viên, khu vui chơi và điểm du lịch" sẽ không còn an toàn, làm dấy lên lo ngại xung đột có thể lan rộng ra ngoài Trung Đông.

Ông Putin khẳng định Nga là "người bạn trung thành" của Iran

Tổng thống Nga Vladimir Putin đã chúc mừng các nhà lãnh đạo Iran nhân dịp Nowruz (lễ năm mới của người Ba Tư) và khẳng định Nga vẫn là "người bạn trung thành và đối tác đáng tin cậy" của Tehran.

Trong thông điệp gửi tới Lãnh tụ tối cao Iran Mojtaba Khamenei và Tổng thống Masoud Pezeshkian, Tổng thống Putin cũng bày tỏ hy vọng người dân Iran có thể kiên cường vượt qua những thử thách khó khăn hiện tại.

"Trong thời điểm khó khăn này, Nga vẫn sẽ là một người bạn trung thành và đối tác đáng tin cậy của Tehran" - Điện Kremlin dẫn lời ông Putin.

Tên lửa tập kích căn cứ quân sự chung Mỹ - Anh

Bên cạnh đó, tờ Wall Street Journal cũng đưa tin Iran đã phóng hai tên lửa đạn đạo nhắm vào căn cứ quân sự chung Mỹ - Anh trên đảo Diego Garcia ở Ấn Độ Dương.

Mặc dù các tên lửa không trúng mục tiêu (một quả gặp sự cố, một quả bị đánh chặn), vụ tấn công đã gây lo ngại vì cho thấy tầm bắn của tên lửa Tehran đã vươn xa tới 4.000km, vượt quá các ước tính trước đây của giới quân sự quốc tế.

Mỹ tính kiểm soát kho hạt nhân Iran

Cùng ngày 21-3, CBS News đưa tin chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump đang xây dựng các kịch bản nhằm kiểm soát hoặc đưa vật liệu hạt nhân của Iran ra khỏi nước này, trong bối cảnh chiến dịch quân sự bước vào giai đoạn phức tạp và khó lường hơn.

Theo các nguồn tin, phương án được thảo luận bao gồm khả năng triển khai lực lượng tinh nhuệ thuộc Bộ Chỉ huy Tác chiến đặc biệt hỗn hợp (JSOC) để thực hiện nhiệm vụ. Tuy nhiên thời điểm triển khai vẫn chưa được xác định, và ông Trump cũng chưa đưa ra quyết định cuối cùng.

Nhà Trắng cho biết việc chuẩn bị các phương án là trách nhiệm của Lầu Năm Góc. Trong khi đó, trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump khẳng định Mỹ "đang rất gần đạt được các mục tiêu" và cân nhắc thu hẹp chiến dịch quân sự tại Trung Đông liên quan đến Iran.

Động thái này cho thấy Washington đang hướng tới mục tiêu dài hạn là ngăn Iran phát triển vũ khí hạt nhân.

Theo Cơ quan Năng lượng Nguyên tử quốc tế (IAEA), Iran hiện sở hữu khoảng 972 pound (hơn 440kg) uranium làm giàu ở mức 60% - tiệm cận cấp độ vũ khí. Phần lớn số vật liệu này được lưu trữ dưới lòng đất tại các cơ sở hạt nhân từng bị Mỹ tấn công.

Giới chức Mỹ cho biết phương án thu giữ lượng uranium này vẫn đang được cân nhắc, nhưng việc thực hiện sẽ rất phức tạp và tiềm ẩn rủi ro cao do đặc tính nguy hiểm của vật liệu.

Mỹ điều thêm hàng ngàn lính và nhiều tàu chiến tới Trung Đông

Theo Đài CNN ngày 20-3 (giờ Mỹ), Washington được cho đã triển khai tới 2.500 lính thủy đánh bộ cùng ít nhất ba tàu chiến bổ sung tới Trung Đông.

Theo một quan chức Lầu Năm Góc, lực lượng được điều động gồm các thành phần của Đơn vị viễn chinh Thủy quân Lục chiến số 11 (11th MEU) và nhóm tác chiến đổ bộ USS Boxer.

Động thái này nối tiếp quyết định điều nhóm USS Tripoli và Đơn vị viễn chinh Thủy quân Lục chiến số 31 (31st MEU), với khoảng 2.500 lính, từ khu vực châu Á - Thái Bình Dương sang Trung Đông.

Hiện chưa rõ toàn bộ lực lượng 11th MEU có được triển khai hay không, cũng như thời điểm đến nơi và nhiệm vụ cụ thể. Giới chức Mỹ cũng chưa xác nhận hai đơn vị này có hoạt động đồng thời hay sẽ luân phiên thay thế.

MEU là lực lượng phản ứng nhanh của Mỹ, mỗi đơn vị khoảng 2.200 quân, khi kết hợp với nhóm tàu đổ bộ có thể nâng tổng quân số lên khoảng 4.500. Theo Lầu Năm Góc, hiện có khoảng 50.000 binh sĩ Mỹ đang tham gia các hoạt động liên quan đến chiến dịch nhằm vào Iran tại Trung Đông.

Các nước Ả Rập lên án vụ không kích Syria của Israel

Ở diễn biến liên quan, nhiều quốc gia Ả Rập - bao gồm Saudi Arabia, Thổ Nhĩ Kỳ, Ai Cập, Jordan, Qatar và Kuwait - lên án các cuộc không kích của Israel nhằm vào các trại quân đội Syria, cho rằng đây là hành động leo thang nguy hiểm và vi phạm luật pháp quốc tế.

Đáp lại, Israel cho biết các cuộc tấn công nhằm vào miền nam Syria là để đáp trả các vụ tấn công nhằm vào cộng đồng Druze tại tỉnh Sweida, đồng thời khẳng định sẽ tiếp tục hành động để bảo vệ nhóm này.

Trong khi đó, Syria lên án đây là hành động "xâm phạm trắng trợn chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ", cho rằng các lý do Israel đưa ra chỉ là "cái cớ bịa đặt".

Đài RT ngày 21/3 đưa tin, tờ Le Monde của Pháp mới đây đã thông tin về việc tàu sân bay Charles de Gaulle bị lộ vị trí khi đang làm nhiệm vụ ở Địa Trung Hải.

"Vụ việc xảy ra vào ngày 13/3, khi một thủy thủ trên tàu sân bay đã bật ứng dụng Strava trong lúc chạy bộ. Do tài khoản Strava để chế độ công khai, vị trí của người này đã bị phát hiện, từ đây vị trí của nhóm tác chiến tàu sân bay Charles de Gaulle được xác định đang ở cách bờ biển Thổ Nhĩ Kỳ khoảng 100km", tờ Le Monde cho biết.

Theo tờ báo Pháp, vị trí của tàu sân bay sau đó được chụp bằng ảnh vệ tinh, khiến quân đội Pháp phải ngay lập tức lên tiếng. Giới quan sát nhận định, việc tàu Charles de Gaulle bị lộ vị trí chính xác mang lại rất nhiều rủi ro, đặc biệt trong bối cảnh căng thẳng Trung Đông leo thang và Iran cảnh báo có thể tấn công các mục tiêu thuộc đồng minh của Mỹ.

"Việc sử dụng ứng dụng Strava của thủy thủ trong vụ việc đã không tuân thủ các hướng dẫn hiện hành. Chúng tôi sẽ đưa ra biện pháp xử lý thích hợp", phát ngôn viên quân đội Pháp Guillaume Vernet nói.

Charles de Gaulle hiện là tàu sân bay hạt nhân duy nhất trên thế giới không phải do Mỹ vận hành. Mẫu hạm của Pháp có chiều dài thân 261,5m, chiều cao 66,5m, độ mớn nước 9,43m, lượng choán nước 38.000 tấn.

Về mặt hỏa lực, mẫu hạm này có thể mang theo 40 máy bay quân sự, bao gồm 30 tiêm kích Dassault Rafale M, 2 máy bay chiến đấu 2C Hawkeyes, 2 trực thăng chiến thuật NFH Caiman, 1 trực thăng Eurocopter AS565 Panther và 2 trực thăng AS365 Dauphin Pedro. Bên cạnh các cuộc tập kích trên không, Charles de Gaulle còn sở hữu 4 bệ phóng Sylver dùng cho tên lửa đất đối không MBDA Aster 15, 2 bệ phóng Sacral cho tên lửa tầm trung Mistral. Để tự vệ trong cự ly gần, tàu sân bay này được trang bị 8 khẩu pháo liên thanh Giat 20F2 20mm.

Hãng tin AFP cho biết, liên doanh GE Vernova Hitachi, được thành lập năm 2007, hiện đang phát triển một lò phản ứng với công suất 300 megawatt (MW), thuộc thế hệ lò phản ứng cỡ nhỏ SMR, trong khi các lò phản ứng thông thường có công suất ít nhất 900 MW. Lò SMR được cho là ít tốn kém hơn, có thể được xây dựng nhanh hơn và an toàn hơn nhiều so với các thế hệ trước.

Tuy nhiên, chưa có lò phản ứng hạt nhân module nhỏ nào đi vào hoạt động tại Hoa Kỳ, và cho đến nay chỉ có một bản thiết kế được cơ quan quản lý hạt nhân dân sự Hoa Kỳ (NRC) phê duyệt, đó là thiết kế của công ty khởi nghiệp NuScale.

Liên doanh Mỹ-Nhật GE Vernova Hitachi có lợi thế là đã xây dựng nhiều nhà máy điện hạt nhân thông thường tại Hoa Kỳ và trên toàn thế giới. Theo tập đoàn này, hơn một phần ba số lò phản ứng hiện đang hoạt động tại Hoa Kỳ là sản phẩm của GE. 

Thông cáo chung của Hoa Kỳ và Nhật Bản cho biết: "Việc triển khai các lò phản ứng SMR tại Hoa Kỳ sẽ cung cấp một nguồn năng lượng ổn định, sẽ giúp ổn định giá điện cho người dân Mỹ và củng cố vị thế dẫn đầu về công nghệ của Hoa Kỳ và Nhật Bản." 

Ngoài các lò phản ứng hạt nhân thế hệ mới, Hoa Kỳ và Nhật Bản hôm qua cũng cam kết sẽ phát triển một mạng lưới các quốc gia đối tác để cung cấp những khoáng sản chiến lược. Theo Nhà Trắng, hai nước sẽ hợp tác khai thác các khoáng sản quan trọng dưới đáy biển sâu, "bao gồm cả trầm tích chứa đất hiếm nằm gần đảo Minami Torishima của Nhật Bản". Đầu tháng 2, Tokyo thông báo trầm tích chứa đất hiếm đã được thu thập từ độ sâu 6.000 mét trong một cuộc thử nghiệm của Nhật Bản tại vùng biển xung quanh đảo Minami Torishima, nằm ở Thái Bình Dương. 

Thông báo về các hợp tác nói trên được đưa ra đúng vào ngày thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi hội kiến tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump tại Nhà Trắng, trong bối cảnh cuộc chiến Iran đang thử thách liên minh Mỹ-Nhật, với việc Washington thúc ép Tokyo gởi lực lượng đến để tham gia khai thông eo biển Hormuz, hiện đang bị Iran phong tỏa gần như hoàn toàn.