Tin nóng trong ngày
Tin Tức ngày 23 tháng 10 -2026
*********TIN TỔNG HỢP - RFI
(Reuters) - Philippines tìm cách tăng cường hợp tác với Đài Loan để bảo vệ các tuyến cáp ngầm. Ngày 21/10/2026, tại hội thảo Trung tâm An ninh Mỹ mới (Center for a New American Security) ở Washington, ông Felipe F. Carino III, phó trưởng phái đoàn ngoại giao Philippines tại Washington, nhấn mạnh cần phải có « cách tiếp cận thực tế và thiết thực » với Đài Loan, bất chấp chính sách « một nước Trung Quốc », để bảo vệ các lợi ích chung tại eo biển Ba Sĩ ( Bashi ), nằm giữa Đài Loan và Philippines. Ông cũng bày tỏ mối lo ngại ngày càng tăng về các hoạt động « vùng xám » và kêu gọi Liên Hiệp Quốc tham gia chống lại hành vi can thiệp vào cáp ngầm, trong bối cảnh căng thẳng ở Biển Đông, dù không nêu đích danh Trung Quốc.
(AFP) - Quân đội Hàn Quốc chưa phát hiện bất kỳ loại vũ khí mới nào mà Bắc Triều Tiên tuyên bố đã triển khai dọc theo biên giới chung. Phát ngôn viên Hội đồng Tham mưu trưởng liên quân Hàn Quốc, Jang Do-young, hôm nay, 22/10/2026, khẳng định vẫn đang theo dõi sát sao tình hình. Bộ Ngoại Giao Hàn Quốc dự kiến trong ngày hôm nay gửi thư tới chủ tịch Hội Đồng Bảo An Liên Hiệp Quốc về vụ nổ do một quả mìn mà quân đội Bắc Triều Tiên gài ở khu phi quân sự giữa hai miền. Seoul cho rằng hành động này cấu thành sự vi phạm rõ ràng thỏa thuận đình chiến.
(AFP) - Trung Quốc và Nga lên án "can thiệp phá hoại từ bên ngoài" là nguyên nhân chính gây ra tình trạng bất ổn tại khu vực Á-Âu. Trong một tuyên bố chung, được đưa ra trong đêm hôm qua rạng sáng nay, 22/10/2026, Bắc Kinh và Matxcơva nhấn mạnh "sự can thiệp mang tính phá hoại từ bên ngoài chính là yếu tố hàng đầu hiện đang làm suy yếu sự ổn định trên khắp lục địa Á-Âu", bao gồm Ukraina và Iran. Thông báo được đưa nhân chuyến thăm Nga của thủ tướng Trung Quốc Lý Cường (Li Qiang).
(Reuters) - Đài Loan điều tra về liên hệ giữa "tội phạm có tổ chức" và hoạt động "đàn áp xuyên quốc gia" của Trung Quốc. Phát biểu trước báo giới tại Quốc Hội, hôm thứ ba 20/10/2026, tổng cục trưởng Cục An ninh Quốc gia Đài Loan, cơ quan an ninh đang điều tra mối liên hệ giữa các tổ chức tội phạm với những nỗ lực của Trung Quốc nhằm thực hiện hành vi "đàn áp xuyên quốc gia". Thông báo nói trên được đưa ra sau khi Đài Bắc tố cáo Bắc Kinh đứng sau vụ tấn công một diễn viên hài từng chế giễu chủ tịch Tập Cận Bình. Tổng cục trưởng Cục An ninh Quốc gia Đài Loan nhấn mạnh ‘‘cần ngăn chặn toàn diện các hành vi đàn áp xuyên quốc gia của Đảng Cộng sản Trung Quốc nhắm vào xã hội dân chủ và thượng tôn pháp luật của Đài Loan.’’
Quảng cáo
(Reuters) - Thổ Nhĩ Kỳ, Qatar, Pakistan và Indonesia ký thỏa thuận tăng cường hợp tác quốc phòng và củng cố năng lực phòng thủ. Theo thông báo hôm 21/10/2026 của bộ Quốc phòng Thổ Nhĩ Kỳ, thỏa thuận Badr có ý nghĩa kinh tế đáng kể. Ankara đồng thời cho biết thỏa thuận này sẽ củng cố quan hệ giữa các ngành công nghiệp quốc phòng của bốn nước, đồng thời tăng cường phối hợp nhằm thúc đẩy an ninh và thực hiện các mục tiêu chung.
(RFI) - Bầu chọn tổng thư ký Liên Hiệp Quốc : Các Tiểu Vương Quốc Ả Rập Thống nhất bất ngờ đề cử bà Lana Nusseibeh. Đề cử của Các Tiểu Vương Quốc Ả Rập Thống nhất được đưa ra hôm 21/10/2026. Bà Lana Nusseibeh là một quan chức cấp cao bộ Ngoại Giao Các Tiểu Vương Quốc Ả Rập Thống nhất, từng giữ chức đại sứ tại Liên Hiệp Quốc. Ưu tiên trong cuộc bầu chọn lần này tại Liên Hiệp Quốc là lựa chọn một tổng thư ký đến từ châu Mỹ Latinh. Tuy nhiên, xét trong bối cảnh địa chính trị hiện nay, một ứng viên đến từ vùng Vịnh cũng có cơ sở để được cân nhắc. Theo thông tín viên RFI Carrie Nooten tại New York, động thái này có thể trở thành bước ngoặt trong tiến trình bầu chọn, trong bối cảnh chưa có ứng viên nào hiện nay nhận được sự đồng thuận rộng rãi để kế nhiệm ông Antonio Guterres, kết thúc nhiệm kỳ ngày 31/12/2026.
(AFP) - Giáo hoàng không phải điều trị thêm sau ca phẫu thuật cắt bỏ khối u phổi ác tính. Hôm qua, 21/10/2026, các bác sĩ của giáo hoàng Lêô XIV cho biết nhà lãnh đạo Giáo hội Công giáo sẽ không cần phải điều trị thêm sau ca phẫu thuật cắt bỏ khối u phổi ác tính vào tuần trước. Thông báo được Vatican công bố nhấn mạnh "việc đánh giá chuyên sâu về ung thư học xác nhận rằng không cần phải thực hiện thêm bất kỳ phương pháp điều trị nào khác".
(AFP) - Nhà xuất bản Canada Boréal chấp dứt hợp tác với nhà văn Thélyson Orélien gốc Haiti. Trong thông cáo ngày 21/10/2026, nhà xuất bản Boréal thông báo chấm dứt hợp tác sau khi có những « bằng chứng mới, được xác nhận trong những ngày gần đây, cho thấy trí tuệ nhân tạo đã được sử dụng trong quá trình viết cuốn tiểu thuyết C’était ça ou mourir (tạm dịch : Hoặc là như thế hoặc là chết).» Nhà xuất bản Canada « sẽ không tái bản cuốn tiểu thuyết này và sẽ không xuất bản bất kỳ cuốn sách nào khác » của tác giả. Nhà văn Thélyson Orrélien vẫn khẳng định « cuốn sách do tôi viết » nhưng thừa nhận sử dụng AI « trong quá trình sáng tác ». Vụ việc được tài khoản X « Balance ton Claude » phát hiện, trở thành chủ đề được nhiều cơ quan truyền thông đề cập tại Pháp và Canada.
*************
Iran tấn công 4 tàu chở dầu ở Hormuz, gửi cảnh báo cứng rắn tới Mỹ
Iran cảnh báo sẽ tấn công các căn cứ của Washington ở Trung Đông nếu hải quân Mỹ vẫn tiếp tục hộ tống các tàu đi qua eo biển Hormuz.
Theo Al Jazeera, Lực lượng hải quân thuộc Vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) ngày 22/10 đã thông báo về việc truy đuổi và tấn công 4 tàu chở dầu sử dụng tuyến đường "bất hợp pháp" qua eo biển Hormuz.
"4 con tàu liên quan đến hoạt động vận chuyển dầu bất hợp pháp ở phía bắc Vịnh Ba Tư đã bị tấn công cùng lúc và bốc cháy. Bên cạnh đó là 3 con tàu khác bị trúng thủy lôi ở phía tây eo biển Hormuz vào đêm 21/10, khiến chúng không thể tiếp tục di chuyển", IRGC cho biết.
Trong thông báo của mình, IRGC không tiết lộ loại vũ khí đã sử dụng để tấn công các phương tiện, cũng không công khai danh tính và quốc tịch của các con tàu này. Tuy vậy, lực lượng này khẳng định hải quân Mỹ là nguyên nhân khiến sự cố hàng hải gần Hormuz gia tăng, khi khuyến khích tàu thuyền đi qua các tuyến đường "bất hợp pháp" đã bị rải thủy lôi quanh eo biển.
"Hải quân Mỹ cần biết rằng nếu xu hướng này còn tiếp diễn, thì xung đột sẽ lan rộng đến các căn cứ của Mỹ trong khu vực. Đây là lời cảnh báo nghiêm túc", đại diện IRGC nhấn mạnh.
Hiện Bộ tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) chưa đưa ra bình luận chính thức về thông tin của Iran.
Ở thời điểm hiện tại, căng thẳng tại eo biển Hormuz vẫn ở mức cao trong bối cảnh Iran với Mỹ đối đầu và có bất đồng về hoạt động hàng hải qua tuyến đường thủy chiến lược này. Tehran khẳng định có quyền kiểm soát hoạt động đi lại qua vùng biển Iran tại eo biển Hormuz, đồng thời cảnh báo tàu thuyền không sử dụng những tuyến đường mà nước này coi là trái phép.
*******
Tổng thống Macron bác bỏ cáo buộc của ông Trump về bạo loạn ở Pháp
Tổng thống Macron đã bác bỏ cáo buộc cho rằng tình trạng bạo loạn ở Pháp bắt nguồn từ chính sách nhập cư, đồng thời chỉ trích một số nhà lãnh đạo nước ngoài về vấn đề này,
Theo tờ New York Times (NYT), Tổng thống Pháp Emmanuel Macron ngày 21/10 tuyên bố rằng các cuộc biểu tình ở Pháp không xuất phát từ người nhập cư, đồng thời không có bằng chứng nào cho thấy có thế lực nước ngoài đứng sau việc kích động bạo loạn.
"Chúng tôi đã thấy những hình ảnh do trí tuệ nhân tạo (AI) tạo ra về các cảnh tượng chưa từng xảy ra ở Pháp. Có người còn khẳng định chúng tôi bị người nhập cư và phần tử Hồi giáo cực đoan xâm chiếm, điều đó hoàn toàn sai sự thật. Điều này còn dẫn tới những bình luận ngớ ngẩn và không thể chấp nhận được của một số lãnh đạo nước ngoài", ông Macron cho hay.
Trong tuyên bố của mình, Tổng thống Macron cũng chỉ trích một số cá nhân đang lấy tình hình ở Pháp làm "chiêu trò tranh cử", đồng thời ngầm xác nhận Tổng thống Mỹ Donald Trump nằm trong số này.
"Những người lợi dụng tình hình ở Pháp làm chiêu bài tranh cử khiến tôi bực mình, dù là ở trong nước hay bên kia Đại Tây Dương", ông Macron nói.
Tuyên bố của nhà lãnh đạo Pháp được đưa ra trong bối cảnh đảng Cộng hòa của Tổng thống Trump đang chuẩn bị bước vào cuộc bầu cử giữa kỳ. Trước đó, ông Trump nói rằng chính sách nhập cư của Pháp là nguyên nhân dẫn tới các cuộc biểu tình bạo lực, đồng thời khuyên Paris nên đóng cửa biên giới.
"Việc không kiểm soát chặt biên giới sẽ khiến cả thế giới đổ xô tới Pháp và Paris sẽ sớm trở thành một thành phố Hồi giáo. Nếu Pháp và châu Âu không đóng cửa biên giới và trục xuất tội phạm, trong đó có những kẻ đang tham gia biểu tình, thì họ sẽ lụi tàn", ông Trump nói ngày 19/10.
Liên quan đến tình hình bạo loạn ở Pháp, giới chức Lyon ngày 22/10 đã ban hành lệnh cấm "mọi cuộc biểu tình" vào thứ 7 tuần này khi làn sóng bạo lực vẫn diễn biến phức tạp.
"Trong ngày 17/10, thành phố đã trải qua nhiều giờ hỗn loạn khi có khoảng 200 cửa hàng bị cướp phá. Cảnh sát sau đó cũng đã bắt giữ 200 người. Sự việc này đã dẫn đến quyết định cấm biểu tình vào ngày 24/10", Thị trưởng Lyon Gregory Doucet thông tin.
********
Truyền thông Mỹ nói Washington đang sơ tán các căn cứ ở Trung Đông
Theo đài NBC, quân đội Mỹ đã bắt đầu âm thầm rút binh sĩ khỏi các căn cứ trên khắp Trung Đông, trong khi Washington cũng yêu cầu các nhân viên ngoại giao rời khỏi một số cơ quan đại diện ở khu vực này.
Đài NBC ngày 21/10 dẫn lời hai quan chức Mỹ cùng hai nguồn tin am hiểu vấn đề cho biết, các binh sĩ Mỹ đồn trú tại Jordan, Qatar và Kuwait nằm trong số những lực lượng được lệnh di dời. Song, Washington vẫn duy trì sự hiện diện hạn chế tại các căn cứ trong khu vực, bao gồm cả những nhân sự phụ trách hệ thống phòng không và an ninh.
Bộ Ngoại giao Mỹ cũng đã yêu cầu các nhân viên đại sứ quán không thiết yếu cùng gia đình của họ rời khỏi Ảrập Xêút, với lý do nhóm Houthi được Iran hậu thuẫn tại Yemen đang gia tăng bắn phá vào các sân bay dân sự và cơ sở hạ tầng trọng yếu khác ở quốc gia này.
Theo NBC, những bước rút nhân sự này có nhiều điểm tương đồng với công tác chuẩn bị do Lầu Năm Góc và Bộ Ngoại giao Mỹ từng thực hiện trước các cuộc tấn công phối hợp giữa Mỹ và Israel vào Iran hồi tháng 2.
Trước cuộc tấn công ngày 28/2, Lầu Năm Góc đã rút một lượng lớn binh sĩ Mỹ khỏi các căn cứ ở Trung Đông có nguy cơ bị tập kích cao nhằm bảo vệ họ trước khả năng Iran trả đũa. Tehran khi đó đã cáo buộc Washington sử dụng người dân tại Vùng Vịnh làm “lá chắn sống” sau khi hàng nghìn quân nhân Mỹ tìm nơi trú ẩn tại các khách sạn và tòa nhà văn phòng dân sự.
Phát ngôn viên của Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ Timothy Hawkins đã từ chối bình luận về các thông tin di chuyển quân nêu trên. Ông Hawkins lưu ý các lực lượng Mỹ thường xuyên được tái bố trí nhằm “tối ưu hóa khả năng sẵn sàng thực hiện nhiệm vụ” và luôn trong tư thế sẵn sàng bảo vệ nhân sự cũng như lợi ích của Mỹ.
Trong khi đó, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Mỹ Tommy Pigott đã bác bỏ các thông tin cho rằng Washington đang chuẩn bị rút thêm nhân viên ngoại giao khỏi Vùng Vịnh. Ông Pigott khẳng định đó là những thông tin “không chính xác”.
Diễn biến mới xuất hiện trong bối cảnh có thông tin các quan chức quân sự cấp cao của Mỹ đã trình lên Tổng thống Donald Trump các phương án thực hiện những đợt tấn công mới nhắm vào Iran. Theo NBC, những đề xuất này bao gồm việc tấn công các cơ sở hạt nhân, các công trình ngầm và những hòn đảo chiến lược của Iran, trong đó có đảo Kharg, một trung tâm xuất khẩu dầu mỏ quan trọng và đảo Qeshm nằm tại eo biển Hormuz.
Một số cố vấn của ông Trump, bao gồm cả Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth được cho đã ủng hộ việc nối lại các hoạt động quân sự nhằm gia tăng áp lực lên Tehran. Tuy nhiên, những người khác đã lên tiếng cảnh báo về việc phát động thêm một chiến dịch quân sự quy mô lớn khác mà không có mục tiêu được xác định rõ ràng.
Ông Hegseth đã có chuyến thăm bất ngờ tới Israel hôm 19/10 và hội đàm kín với Thủ tướng Benjamin Netanyahu chỉ vài ngày trước cuộc bầu cử Quốc hội Israel vào ngày 27/10. Ông Netanyahu đang tìm kiếm thêm một nhiệm kỳ lãnh đạo nữa giữa lúc vấp phải sự chỉ trích ngày càng tăng về cách ông xử lý các cuộc xung đột tại Dải Gaza và với Iran. Ông Trump đã công khai bày tỏ sự ủng hộ đối với nỗ lực tái tranh cử chức Thủ tướng Israel của ông Netanyahu.
Trước đó trong tháng này, ông Trump tuyên bố Mỹ sẽ không tấn công Iran trước cuộc bầu cử giữa kỳ nhiệm kỳ ở Mỹ vào ngày 3/11, đồng thời khẳng định sử dụng sức mạnh quân sự vẫn là một phương án nếu các nỗ lực ngoại giao thất bại.
Ông Netanyahu cũng loại trừ khả năng thực hiện các vụ tập kích mới trước cuộc bầu cử tại Israel, nhưng hôm 18/10 đã tuyên bố Israel sẵn sàng tấn công Iran ngay cả khi không có sự tham gia của Mỹ.
*********
Ngoại trưởng Mỹ nói vấn đề Starlink ở Ukraine là do Elon Musk quyết định
Ngoại trưởng Mỹ khẳng định Nhà Trắng không liên quan đến việc vận hành hệ thống Starlink ở Ukraine, và mọi quyết định đều thuộc về tỷ phú Elon Musk.
Theo Bloomberg, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio ngày 21/10 đã bình luận về thông tin của tờ Wall Street Journal (WSJ) rằng tỷ phủ Elon Musk đã ra lệnh hạn chế kết nối vệ tinh Starlink tại Ukraine.
"Tôi không rõ ai đã ra quyết định hạn chế hoạt động của Starlink tại Ukraine. Nhưng điều đó không quan trọng, mấu chốt ở đây là Nhà Trắng không kiểm soát hoạt động của một hợp đồng thương mại tư nhân. SpaceX là công ty tư nhân của ông Musk và họ có các điều khoản hợp đồng về cách sử dụng công nghệ của mình", ông Rubio cho biết.
Trong tuyên bố của mình, người đứng đầu Bộ Ngoại giao Mỹ cũng bác bỏ những lập luận cho rằng Tổng thống Donald Trump từ chối hỗ trợ Ukraine vì muốn "dạy cho Kiev một bài học".
"Không một quốc gia nào trên thế giới hỗ trợ Ukraine nhiều hơn Mỹ trong 4 năm qua. Nếu không có sự ủng hộ của chính quyền Tổng thống Trump thì Ukraine sẽ không thể tồn tại đến bây giờ. Tất nhiên, mục tiêu cuối cùng của Mỹ vẫn là chấm dứt cuộc xung đột này", ông Rubio nói.
Theo nguồn tin của WSJ, tỷ phú Elon Musk trong tuần trước đã ra lệnh làm chậm hoạt động của hệ thống vệ tinh Starlink ở Ukraine, khiến việc vận hành UAV của Kiev gặp nhiều khó khăn. Tuy vậy, hiện cả ông Musk và SpaceX đều chưa đưa ra phản hồi chính thức về thông tin của tờ báo Mỹ.
Trên thực tế, toàn bộ hệ thống Starlink ở Ukraine đều nằm dưới sự kiểm soát trực tiếp của Lầu Năm Góc. Nếu chính quyền Tổng thống Trump quyết định đóng băng hoàn toàn viện trợ cho Ukraine và chấm dứt hợp đồng với công ty SpaceX, ông Musk sẽ buộc phải tuân thủ và ngừng cung cấp dịch vụ Internet vệ tinh.
Bên cạnh đó, một thỏa thuận trực tiếp giữa SpaceX và Kiev sẽ phải đối mặt với hai trở ngại lớn là thiếu sự cấp phép cần thiết của chính phủ Mỹ để xuất khẩu các công nghệ lưỡng dụng và nguy cơ mất các hợp đồng chủ chốt với chính phủ Mỹ. Rõ ràng, ông Musk không muốn đế chế kinh doanh của mình phải đối mặt với nguy cơ này.
******
Houthi tuyên bố đánh trúng Bộ Quốc phòng Arab Saudi
Lực lượng Houthi thông báo tập kích nhiều mục tiêu tại Arab Saudi, trong đó có trụ sở Bộ Quốc phòng tại thủ đô Riyadh.
Phát ngôn viên Houthi Yahya Saree hôm nay cho biết nhóm vũ trang Yemen đã mở 4 đợt tập kích bằng tên lửa đạn đạo và máy bay không người lái (UAV) trong 48 giờ qua nhằm vào Arab Saudi để trả đũa hành động quân sự của đối phương, song không nêu thời điểm cụ thể của từng hoạt động.
Ông tuyên bố các cuộc tấn công đã đánh trúng trụ sở Bộ Quốc phòng Arab Saudi tại thủ đô Riyadh và sân bay Abha ở tỉnh Asir, làm gián đoạn hoạt động hàng không ở sân bay King Fahd Dammam và gây hỏa hoạn tại cơ sở của tập đoàn dầu khí quốc gia Aramco ở thành phố Yanbu.
Lực lượng Houthi cảnh báo sẽ tiếp tục nhắm mục tiêu vào Arab Saudi và sử dụng "các biện pháp mạnh tay mà chúng tôi không muốn thực hiện" nếu quân đội nước này không đình chỉ chiến dịch tấn công Yemen.
Tên lửa Houthi rời bệ phóng trong ảnh công bố ngày 8/10. Ảnh: Houthi
Tướng Turki al-Maliki, phát ngôn viên liên minh chống Houthi do Riyadh dẫn đầu, cùng ngày cho biết phòng không Arab Saudi đã bắn hạ 4 UAV tại thủ đô Riyadh và thành phố Medina.
Tổng cục Hàng không Dân dụng Arab Saudi thông báo một vụ tập kích nhằm vào sân bay ở Dammam tối 21/10 đã khiến hai người thiệt mạng, trong đó có một công dân Ấn Độ, và 8 người bị thương.
Giới chức Arab Saudi chưa đề cập đến tình hình tại Yanbu.
Reuters dẫn lời 6 nguồn tin giấu tên am hiểu tình hình cho biết tập đoàn Aramco đã yêu cầu nhân viên sơ tán khỏi trụ sở chính ở thành phố Dhahran.
Houthi gần đây tấn công cơ sở dầu khí và hạ tầng trọng yếu của Arab Saudi với mức độ chưa từng thấy, buộc Riyadh đóng cửa một sân bay và một hội nghị đầu tư quan trọng. Theo giới chức Arab Saudi, tổng cộng 22 người đã thiệt mạng trong các vụ tập kích sân bay ở nước này kể từ đầu tháng.
Vị trí một số thành phố tại Arab Saudi. Đồ họa: Guardian
Xung đột tại Yemen leo thang trở lại từ tháng 7, sau khi lệnh ngừng bắn do Liên Hợp Quốc làm trung gian đổ vỡ. Nhóm vũ trang Yemen sau đó tuyên bố phong tỏa hàng hải đối với Arab Saudi và tập kích các mục tiêu ở nước này.
Houthi và lực lượng của chính phủ do Riyadh hậu thuẫn tại Yemen liên tục tập kích lẫn nhau kể từ khi nhóm vũ trang hồi tháng 9 tiến về các lãnh thổ gần eo biển Bab el-Mandeb. Được ví như "yết hầu biển Đỏ", eo biển Bab el-Mandeb là tuyến hàng hải kết nối châu Á với châu Âu thông qua biển Đỏ và kênh đào Suez.
Quân chính phủ Yemen tháng này phát động chiến dịch nhằm giành lại các khu vực bị Houthi kiểm soát, tái chiếm một số vùng đất gần eo biển Bab el-Mandeb. Trong khi đó, nhóm vũ trang đang bao vây Taiz, thành trì lớn cuối cùng của các lực lượng chống Houthi ở vùng cao nguyên phía nam Yemen.
Nguyễn Tiến (Theo AP, AFP, Al-Masirah, Al Jazeera)
**********
Bàn ra tán vào (0)
Tin Tức ngày 23 tháng 10 -2026
*********TIN TỔNG HỢP - RFI
(Reuters) - Philippines tìm cách tăng cường hợp tác với Đài Loan để bảo vệ các tuyến cáp ngầm. Ngày 21/10/2026, tại hội thảo Trung tâm An ninh Mỹ mới (Center for a New American Security) ở Washington, ông Felipe F. Carino III, phó trưởng phái đoàn ngoại giao Philippines tại Washington, nhấn mạnh cần phải có « cách tiếp cận thực tế và thiết thực » với Đài Loan, bất chấp chính sách « một nước Trung Quốc », để bảo vệ các lợi ích chung tại eo biển Ba Sĩ ( Bashi ), nằm giữa Đài Loan và Philippines. Ông cũng bày tỏ mối lo ngại ngày càng tăng về các hoạt động « vùng xám » và kêu gọi Liên Hiệp Quốc tham gia chống lại hành vi can thiệp vào cáp ngầm, trong bối cảnh căng thẳng ở Biển Đông, dù không nêu đích danh Trung Quốc.
(AFP) - Quân đội Hàn Quốc chưa phát hiện bất kỳ loại vũ khí mới nào mà Bắc Triều Tiên tuyên bố đã triển khai dọc theo biên giới chung. Phát ngôn viên Hội đồng Tham mưu trưởng liên quân Hàn Quốc, Jang Do-young, hôm nay, 22/10/2026, khẳng định vẫn đang theo dõi sát sao tình hình. Bộ Ngoại Giao Hàn Quốc dự kiến trong ngày hôm nay gửi thư tới chủ tịch Hội Đồng Bảo An Liên Hiệp Quốc về vụ nổ do một quả mìn mà quân đội Bắc Triều Tiên gài ở khu phi quân sự giữa hai miền. Seoul cho rằng hành động này cấu thành sự vi phạm rõ ràng thỏa thuận đình chiến.
(AFP) - Trung Quốc và Nga lên án "can thiệp phá hoại từ bên ngoài" là nguyên nhân chính gây ra tình trạng bất ổn tại khu vực Á-Âu. Trong một tuyên bố chung, được đưa ra trong đêm hôm qua rạng sáng nay, 22/10/2026, Bắc Kinh và Matxcơva nhấn mạnh "sự can thiệp mang tính phá hoại từ bên ngoài chính là yếu tố hàng đầu hiện đang làm suy yếu sự ổn định trên khắp lục địa Á-Âu", bao gồm Ukraina và Iran. Thông báo được đưa nhân chuyến thăm Nga của thủ tướng Trung Quốc Lý Cường (Li Qiang).
(Reuters) - Đài Loan điều tra về liên hệ giữa "tội phạm có tổ chức" và hoạt động "đàn áp xuyên quốc gia" của Trung Quốc. Phát biểu trước báo giới tại Quốc Hội, hôm thứ ba 20/10/2026, tổng cục trưởng Cục An ninh Quốc gia Đài Loan, cơ quan an ninh đang điều tra mối liên hệ giữa các tổ chức tội phạm với những nỗ lực của Trung Quốc nhằm thực hiện hành vi "đàn áp xuyên quốc gia". Thông báo nói trên được đưa ra sau khi Đài Bắc tố cáo Bắc Kinh đứng sau vụ tấn công một diễn viên hài từng chế giễu chủ tịch Tập Cận Bình. Tổng cục trưởng Cục An ninh Quốc gia Đài Loan nhấn mạnh ‘‘cần ngăn chặn toàn diện các hành vi đàn áp xuyên quốc gia của Đảng Cộng sản Trung Quốc nhắm vào xã hội dân chủ và thượng tôn pháp luật của Đài Loan.’’
Quảng cáo
(Reuters) - Thổ Nhĩ Kỳ, Qatar, Pakistan và Indonesia ký thỏa thuận tăng cường hợp tác quốc phòng và củng cố năng lực phòng thủ. Theo thông báo hôm 21/10/2026 của bộ Quốc phòng Thổ Nhĩ Kỳ, thỏa thuận Badr có ý nghĩa kinh tế đáng kể. Ankara đồng thời cho biết thỏa thuận này sẽ củng cố quan hệ giữa các ngành công nghiệp quốc phòng của bốn nước, đồng thời tăng cường phối hợp nhằm thúc đẩy an ninh và thực hiện các mục tiêu chung.
(RFI) - Bầu chọn tổng thư ký Liên Hiệp Quốc : Các Tiểu Vương Quốc Ả Rập Thống nhất bất ngờ đề cử bà Lana Nusseibeh. Đề cử của Các Tiểu Vương Quốc Ả Rập Thống nhất được đưa ra hôm 21/10/2026. Bà Lana Nusseibeh là một quan chức cấp cao bộ Ngoại Giao Các Tiểu Vương Quốc Ả Rập Thống nhất, từng giữ chức đại sứ tại Liên Hiệp Quốc. Ưu tiên trong cuộc bầu chọn lần này tại Liên Hiệp Quốc là lựa chọn một tổng thư ký đến từ châu Mỹ Latinh. Tuy nhiên, xét trong bối cảnh địa chính trị hiện nay, một ứng viên đến từ vùng Vịnh cũng có cơ sở để được cân nhắc. Theo thông tín viên RFI Carrie Nooten tại New York, động thái này có thể trở thành bước ngoặt trong tiến trình bầu chọn, trong bối cảnh chưa có ứng viên nào hiện nay nhận được sự đồng thuận rộng rãi để kế nhiệm ông Antonio Guterres, kết thúc nhiệm kỳ ngày 31/12/2026.
(AFP) - Giáo hoàng không phải điều trị thêm sau ca phẫu thuật cắt bỏ khối u phổi ác tính. Hôm qua, 21/10/2026, các bác sĩ của giáo hoàng Lêô XIV cho biết nhà lãnh đạo Giáo hội Công giáo sẽ không cần phải điều trị thêm sau ca phẫu thuật cắt bỏ khối u phổi ác tính vào tuần trước. Thông báo được Vatican công bố nhấn mạnh "việc đánh giá chuyên sâu về ung thư học xác nhận rằng không cần phải thực hiện thêm bất kỳ phương pháp điều trị nào khác".
(AFP) - Nhà xuất bản Canada Boréal chấp dứt hợp tác với nhà văn Thélyson Orélien gốc Haiti. Trong thông cáo ngày 21/10/2026, nhà xuất bản Boréal thông báo chấm dứt hợp tác sau khi có những « bằng chứng mới, được xác nhận trong những ngày gần đây, cho thấy trí tuệ nhân tạo đã được sử dụng trong quá trình viết cuốn tiểu thuyết C’était ça ou mourir (tạm dịch : Hoặc là như thế hoặc là chết).» Nhà xuất bản Canada « sẽ không tái bản cuốn tiểu thuyết này và sẽ không xuất bản bất kỳ cuốn sách nào khác » của tác giả. Nhà văn Thélyson Orrélien vẫn khẳng định « cuốn sách do tôi viết » nhưng thừa nhận sử dụng AI « trong quá trình sáng tác ». Vụ việc được tài khoản X « Balance ton Claude » phát hiện, trở thành chủ đề được nhiều cơ quan truyền thông đề cập tại Pháp và Canada.
*************
Iran tấn công 4 tàu chở dầu ở Hormuz, gửi cảnh báo cứng rắn tới Mỹ
Iran cảnh báo sẽ tấn công các căn cứ của Washington ở Trung Đông nếu hải quân Mỹ vẫn tiếp tục hộ tống các tàu đi qua eo biển Hormuz.
Theo Al Jazeera, Lực lượng hải quân thuộc Vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) ngày 22/10 đã thông báo về việc truy đuổi và tấn công 4 tàu chở dầu sử dụng tuyến đường "bất hợp pháp" qua eo biển Hormuz.
"4 con tàu liên quan đến hoạt động vận chuyển dầu bất hợp pháp ở phía bắc Vịnh Ba Tư đã bị tấn công cùng lúc và bốc cháy. Bên cạnh đó là 3 con tàu khác bị trúng thủy lôi ở phía tây eo biển Hormuz vào đêm 21/10, khiến chúng không thể tiếp tục di chuyển", IRGC cho biết.
Trong thông báo của mình, IRGC không tiết lộ loại vũ khí đã sử dụng để tấn công các phương tiện, cũng không công khai danh tính và quốc tịch của các con tàu này. Tuy vậy, lực lượng này khẳng định hải quân Mỹ là nguyên nhân khiến sự cố hàng hải gần Hormuz gia tăng, khi khuyến khích tàu thuyền đi qua các tuyến đường "bất hợp pháp" đã bị rải thủy lôi quanh eo biển.
"Hải quân Mỹ cần biết rằng nếu xu hướng này còn tiếp diễn, thì xung đột sẽ lan rộng đến các căn cứ của Mỹ trong khu vực. Đây là lời cảnh báo nghiêm túc", đại diện IRGC nhấn mạnh.
Hiện Bộ tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) chưa đưa ra bình luận chính thức về thông tin của Iran.
Ở thời điểm hiện tại, căng thẳng tại eo biển Hormuz vẫn ở mức cao trong bối cảnh Iran với Mỹ đối đầu và có bất đồng về hoạt động hàng hải qua tuyến đường thủy chiến lược này. Tehran khẳng định có quyền kiểm soát hoạt động đi lại qua vùng biển Iran tại eo biển Hormuz, đồng thời cảnh báo tàu thuyền không sử dụng những tuyến đường mà nước này coi là trái phép.
*******
Tổng thống Macron bác bỏ cáo buộc của ông Trump về bạo loạn ở Pháp
Tổng thống Macron đã bác bỏ cáo buộc cho rằng tình trạng bạo loạn ở Pháp bắt nguồn từ chính sách nhập cư, đồng thời chỉ trích một số nhà lãnh đạo nước ngoài về vấn đề này,
Theo tờ New York Times (NYT), Tổng thống Pháp Emmanuel Macron ngày 21/10 tuyên bố rằng các cuộc biểu tình ở Pháp không xuất phát từ người nhập cư, đồng thời không có bằng chứng nào cho thấy có thế lực nước ngoài đứng sau việc kích động bạo loạn.
"Chúng tôi đã thấy những hình ảnh do trí tuệ nhân tạo (AI) tạo ra về các cảnh tượng chưa từng xảy ra ở Pháp. Có người còn khẳng định chúng tôi bị người nhập cư và phần tử Hồi giáo cực đoan xâm chiếm, điều đó hoàn toàn sai sự thật. Điều này còn dẫn tới những bình luận ngớ ngẩn và không thể chấp nhận được của một số lãnh đạo nước ngoài", ông Macron cho hay.
Trong tuyên bố của mình, Tổng thống Macron cũng chỉ trích một số cá nhân đang lấy tình hình ở Pháp làm "chiêu trò tranh cử", đồng thời ngầm xác nhận Tổng thống Mỹ Donald Trump nằm trong số này.
"Những người lợi dụng tình hình ở Pháp làm chiêu bài tranh cử khiến tôi bực mình, dù là ở trong nước hay bên kia Đại Tây Dương", ông Macron nói.
Tuyên bố của nhà lãnh đạo Pháp được đưa ra trong bối cảnh đảng Cộng hòa của Tổng thống Trump đang chuẩn bị bước vào cuộc bầu cử giữa kỳ. Trước đó, ông Trump nói rằng chính sách nhập cư của Pháp là nguyên nhân dẫn tới các cuộc biểu tình bạo lực, đồng thời khuyên Paris nên đóng cửa biên giới.
"Việc không kiểm soát chặt biên giới sẽ khiến cả thế giới đổ xô tới Pháp và Paris sẽ sớm trở thành một thành phố Hồi giáo. Nếu Pháp và châu Âu không đóng cửa biên giới và trục xuất tội phạm, trong đó có những kẻ đang tham gia biểu tình, thì họ sẽ lụi tàn", ông Trump nói ngày 19/10.
Liên quan đến tình hình bạo loạn ở Pháp, giới chức Lyon ngày 22/10 đã ban hành lệnh cấm "mọi cuộc biểu tình" vào thứ 7 tuần này khi làn sóng bạo lực vẫn diễn biến phức tạp.
"Trong ngày 17/10, thành phố đã trải qua nhiều giờ hỗn loạn khi có khoảng 200 cửa hàng bị cướp phá. Cảnh sát sau đó cũng đã bắt giữ 200 người. Sự việc này đã dẫn đến quyết định cấm biểu tình vào ngày 24/10", Thị trưởng Lyon Gregory Doucet thông tin.
********
Truyền thông Mỹ nói Washington đang sơ tán các căn cứ ở Trung Đông
Theo đài NBC, quân đội Mỹ đã bắt đầu âm thầm rút binh sĩ khỏi các căn cứ trên khắp Trung Đông, trong khi Washington cũng yêu cầu các nhân viên ngoại giao rời khỏi một số cơ quan đại diện ở khu vực này.
Đài NBC ngày 21/10 dẫn lời hai quan chức Mỹ cùng hai nguồn tin am hiểu vấn đề cho biết, các binh sĩ Mỹ đồn trú tại Jordan, Qatar và Kuwait nằm trong số những lực lượng được lệnh di dời. Song, Washington vẫn duy trì sự hiện diện hạn chế tại các căn cứ trong khu vực, bao gồm cả những nhân sự phụ trách hệ thống phòng không và an ninh.
Bộ Ngoại giao Mỹ cũng đã yêu cầu các nhân viên đại sứ quán không thiết yếu cùng gia đình của họ rời khỏi Ảrập Xêút, với lý do nhóm Houthi được Iran hậu thuẫn tại Yemen đang gia tăng bắn phá vào các sân bay dân sự và cơ sở hạ tầng trọng yếu khác ở quốc gia này.
Theo NBC, những bước rút nhân sự này có nhiều điểm tương đồng với công tác chuẩn bị do Lầu Năm Góc và Bộ Ngoại giao Mỹ từng thực hiện trước các cuộc tấn công phối hợp giữa Mỹ và Israel vào Iran hồi tháng 2.
Trước cuộc tấn công ngày 28/2, Lầu Năm Góc đã rút một lượng lớn binh sĩ Mỹ khỏi các căn cứ ở Trung Đông có nguy cơ bị tập kích cao nhằm bảo vệ họ trước khả năng Iran trả đũa. Tehran khi đó đã cáo buộc Washington sử dụng người dân tại Vùng Vịnh làm “lá chắn sống” sau khi hàng nghìn quân nhân Mỹ tìm nơi trú ẩn tại các khách sạn và tòa nhà văn phòng dân sự.
Phát ngôn viên của Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ Timothy Hawkins đã từ chối bình luận về các thông tin di chuyển quân nêu trên. Ông Hawkins lưu ý các lực lượng Mỹ thường xuyên được tái bố trí nhằm “tối ưu hóa khả năng sẵn sàng thực hiện nhiệm vụ” và luôn trong tư thế sẵn sàng bảo vệ nhân sự cũng như lợi ích của Mỹ.
Trong khi đó, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Mỹ Tommy Pigott đã bác bỏ các thông tin cho rằng Washington đang chuẩn bị rút thêm nhân viên ngoại giao khỏi Vùng Vịnh. Ông Pigott khẳng định đó là những thông tin “không chính xác”.
Diễn biến mới xuất hiện trong bối cảnh có thông tin các quan chức quân sự cấp cao của Mỹ đã trình lên Tổng thống Donald Trump các phương án thực hiện những đợt tấn công mới nhắm vào Iran. Theo NBC, những đề xuất này bao gồm việc tấn công các cơ sở hạt nhân, các công trình ngầm và những hòn đảo chiến lược của Iran, trong đó có đảo Kharg, một trung tâm xuất khẩu dầu mỏ quan trọng và đảo Qeshm nằm tại eo biển Hormuz.
Một số cố vấn của ông Trump, bao gồm cả Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth được cho đã ủng hộ việc nối lại các hoạt động quân sự nhằm gia tăng áp lực lên Tehran. Tuy nhiên, những người khác đã lên tiếng cảnh báo về việc phát động thêm một chiến dịch quân sự quy mô lớn khác mà không có mục tiêu được xác định rõ ràng.
Ông Hegseth đã có chuyến thăm bất ngờ tới Israel hôm 19/10 và hội đàm kín với Thủ tướng Benjamin Netanyahu chỉ vài ngày trước cuộc bầu cử Quốc hội Israel vào ngày 27/10. Ông Netanyahu đang tìm kiếm thêm một nhiệm kỳ lãnh đạo nữa giữa lúc vấp phải sự chỉ trích ngày càng tăng về cách ông xử lý các cuộc xung đột tại Dải Gaza và với Iran. Ông Trump đã công khai bày tỏ sự ủng hộ đối với nỗ lực tái tranh cử chức Thủ tướng Israel của ông Netanyahu.
Trước đó trong tháng này, ông Trump tuyên bố Mỹ sẽ không tấn công Iran trước cuộc bầu cử giữa kỳ nhiệm kỳ ở Mỹ vào ngày 3/11, đồng thời khẳng định sử dụng sức mạnh quân sự vẫn là một phương án nếu các nỗ lực ngoại giao thất bại.
Ông Netanyahu cũng loại trừ khả năng thực hiện các vụ tập kích mới trước cuộc bầu cử tại Israel, nhưng hôm 18/10 đã tuyên bố Israel sẵn sàng tấn công Iran ngay cả khi không có sự tham gia của Mỹ.
*********
Ngoại trưởng Mỹ nói vấn đề Starlink ở Ukraine là do Elon Musk quyết định
Ngoại trưởng Mỹ khẳng định Nhà Trắng không liên quan đến việc vận hành hệ thống Starlink ở Ukraine, và mọi quyết định đều thuộc về tỷ phú Elon Musk.
Theo Bloomberg, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio ngày 21/10 đã bình luận về thông tin của tờ Wall Street Journal (WSJ) rằng tỷ phủ Elon Musk đã ra lệnh hạn chế kết nối vệ tinh Starlink tại Ukraine.
"Tôi không rõ ai đã ra quyết định hạn chế hoạt động của Starlink tại Ukraine. Nhưng điều đó không quan trọng, mấu chốt ở đây là Nhà Trắng không kiểm soát hoạt động của một hợp đồng thương mại tư nhân. SpaceX là công ty tư nhân của ông Musk và họ có các điều khoản hợp đồng về cách sử dụng công nghệ của mình", ông Rubio cho biết.
Trong tuyên bố của mình, người đứng đầu Bộ Ngoại giao Mỹ cũng bác bỏ những lập luận cho rằng Tổng thống Donald Trump từ chối hỗ trợ Ukraine vì muốn "dạy cho Kiev một bài học".
"Không một quốc gia nào trên thế giới hỗ trợ Ukraine nhiều hơn Mỹ trong 4 năm qua. Nếu không có sự ủng hộ của chính quyền Tổng thống Trump thì Ukraine sẽ không thể tồn tại đến bây giờ. Tất nhiên, mục tiêu cuối cùng của Mỹ vẫn là chấm dứt cuộc xung đột này", ông Rubio nói.
Theo nguồn tin của WSJ, tỷ phú Elon Musk trong tuần trước đã ra lệnh làm chậm hoạt động của hệ thống vệ tinh Starlink ở Ukraine, khiến việc vận hành UAV của Kiev gặp nhiều khó khăn. Tuy vậy, hiện cả ông Musk và SpaceX đều chưa đưa ra phản hồi chính thức về thông tin của tờ báo Mỹ.
Trên thực tế, toàn bộ hệ thống Starlink ở Ukraine đều nằm dưới sự kiểm soát trực tiếp của Lầu Năm Góc. Nếu chính quyền Tổng thống Trump quyết định đóng băng hoàn toàn viện trợ cho Ukraine và chấm dứt hợp đồng với công ty SpaceX, ông Musk sẽ buộc phải tuân thủ và ngừng cung cấp dịch vụ Internet vệ tinh.
Bên cạnh đó, một thỏa thuận trực tiếp giữa SpaceX và Kiev sẽ phải đối mặt với hai trở ngại lớn là thiếu sự cấp phép cần thiết của chính phủ Mỹ để xuất khẩu các công nghệ lưỡng dụng và nguy cơ mất các hợp đồng chủ chốt với chính phủ Mỹ. Rõ ràng, ông Musk không muốn đế chế kinh doanh của mình phải đối mặt với nguy cơ này.
******
Houthi tuyên bố đánh trúng Bộ Quốc phòng Arab Saudi
Lực lượng Houthi thông báo tập kích nhiều mục tiêu tại Arab Saudi, trong đó có trụ sở Bộ Quốc phòng tại thủ đô Riyadh.
Phát ngôn viên Houthi Yahya Saree hôm nay cho biết nhóm vũ trang Yemen đã mở 4 đợt tập kích bằng tên lửa đạn đạo và máy bay không người lái (UAV) trong 48 giờ qua nhằm vào Arab Saudi để trả đũa hành động quân sự của đối phương, song không nêu thời điểm cụ thể của từng hoạt động.
Ông tuyên bố các cuộc tấn công đã đánh trúng trụ sở Bộ Quốc phòng Arab Saudi tại thủ đô Riyadh và sân bay Abha ở tỉnh Asir, làm gián đoạn hoạt động hàng không ở sân bay King Fahd Dammam và gây hỏa hoạn tại cơ sở của tập đoàn dầu khí quốc gia Aramco ở thành phố Yanbu.
Lực lượng Houthi cảnh báo sẽ tiếp tục nhắm mục tiêu vào Arab Saudi và sử dụng "các biện pháp mạnh tay mà chúng tôi không muốn thực hiện" nếu quân đội nước này không đình chỉ chiến dịch tấn công Yemen.
Tên lửa Houthi rời bệ phóng trong ảnh công bố ngày 8/10. Ảnh: Houthi
Tướng Turki al-Maliki, phát ngôn viên liên minh chống Houthi do Riyadh dẫn đầu, cùng ngày cho biết phòng không Arab Saudi đã bắn hạ 4 UAV tại thủ đô Riyadh và thành phố Medina.
Tổng cục Hàng không Dân dụng Arab Saudi thông báo một vụ tập kích nhằm vào sân bay ở Dammam tối 21/10 đã khiến hai người thiệt mạng, trong đó có một công dân Ấn Độ, và 8 người bị thương.
Giới chức Arab Saudi chưa đề cập đến tình hình tại Yanbu.
Reuters dẫn lời 6 nguồn tin giấu tên am hiểu tình hình cho biết tập đoàn Aramco đã yêu cầu nhân viên sơ tán khỏi trụ sở chính ở thành phố Dhahran.
Houthi gần đây tấn công cơ sở dầu khí và hạ tầng trọng yếu của Arab Saudi với mức độ chưa từng thấy, buộc Riyadh đóng cửa một sân bay và một hội nghị đầu tư quan trọng. Theo giới chức Arab Saudi, tổng cộng 22 người đã thiệt mạng trong các vụ tập kích sân bay ở nước này kể từ đầu tháng.
Vị trí một số thành phố tại Arab Saudi. Đồ họa: Guardian
Xung đột tại Yemen leo thang trở lại từ tháng 7, sau khi lệnh ngừng bắn do Liên Hợp Quốc làm trung gian đổ vỡ. Nhóm vũ trang Yemen sau đó tuyên bố phong tỏa hàng hải đối với Arab Saudi và tập kích các mục tiêu ở nước này.
Houthi và lực lượng của chính phủ do Riyadh hậu thuẫn tại Yemen liên tục tập kích lẫn nhau kể từ khi nhóm vũ trang hồi tháng 9 tiến về các lãnh thổ gần eo biển Bab el-Mandeb. Được ví như "yết hầu biển Đỏ", eo biển Bab el-Mandeb là tuyến hàng hải kết nối châu Á với châu Âu thông qua biển Đỏ và kênh đào Suez.
Quân chính phủ Yemen tháng này phát động chiến dịch nhằm giành lại các khu vực bị Houthi kiểm soát, tái chiếm một số vùng đất gần eo biển Bab el-Mandeb. Trong khi đó, nhóm vũ trang đang bao vây Taiz, thành trì lớn cuối cùng của các lực lượng chống Houthi ở vùng cao nguyên phía nam Yemen.
Nguyễn Tiến (Theo AP, AFP, Al-Masirah, Al Jazeera)
**********
