"Kể từ khi bắt đầu chiến dịch, chúng tôi đã loại bỏ hết các nhóm trinh sát Nga, tái kiểm soát 300 km2 lãnh thổ và 8 khu dân cư", Lực lượng Xung kích Đường không Ukraine tuyên bố hôm 22/2, đề cập chiến dịch gần khu dân cư Oleksandrivka tại tỉnh Dnipropetrovsk.

Lực lượng này tuyên bố nhiệm vụ chính hiện nay là ngăn quân đội Nga tiến sâu hơn ở tỉnh Dnipropetrovsk và Zaporizhzhia, cũng như đẩy lùi đối phương khỏi địa giới hành chính tỉnh Dnipropetrovsk.

"Các đơn vị Nga đang cố gắng bám trụ từng mét lãnh thổ bằng mọi nguồn lực sẵn có. Bất chấp sự kháng cự quyết liệt đó, các đơn vị Ukraine vẫn đang từng bước thực hiện nhiệm vụ được giao và giải phóng quê hương", Lực lượng Xung kích Đường không Ukraine cho hay.

Bộ Quốc phòng Nga chưa đưa ra bình luận.

Trong cuộc phỏng vấn hôm 20/2, Tổng thống Volodymyr Zelensky cũng cho biết quân đội Ukraine đã chiếm lại được 300 km2 lãnh thổ trong chiến dịch phản công ở mặt trận phía nam, song không nêu chi tiết.

AFP ngày 16/2 công bố phân tích cục diện chiến sự Ukraine dựa trên dữ liệu của Viện Nghiên cứu Chiến tranh (ISW) có trụ sở tại Mỹ, cho biết lực lượng Ukraine đã giành lại khoảng 201 km2 lãnh thổ trong ngày 11-15/2.

Diện tích chủ yếu tập trung ở cách thành phố Zaporizhzhia khoảng 80 km về phía đông. Đây là khu vực mà Moskva đạt được những bước tiến lớn kể từ mùa hè năm 2025.

Hãng thông tấn Pháp sau đó đính chính, cho biết số liệu trên tính cả những khu vực mà ISW nhận định là Nga không kiểm soát, chứ không phải Ukraine mới tái chiếm.

AFP điều chỉnh lại thành Ukraine tái kiểm soát 91 km2 lãnh thổ trong ngày 11-15/2, trong đó có 86 km2 tại khu vực cách thành phố Zaporizhzhia khoảng 80 km về phía đông. Quân đội Nga cũng giành được 28 km2 lãnh thổ ở các mặt trận khác trong cùng thời gian.

Dù vậy, AFP vẫn giữ nguyên kết luận rằng đây là lãnh thổ lớn nhất mà Ukraine tái kiểm soát trong khoảng thời gian ngắn như vậy kể từ chiến dịch phản công thất bại hồi tháng 6/2023.

Theo ISW, quân đội Ukraine giành bước tiến trong chiến dịch phản công có thể là do lực lượng Nga bị chặn truy cập dịch vụ Internet vệ tinh Starlink. "Các blogger quân sự Nga cho rằng điều này đang gây ra một số vấn đề về liên lạc và chỉ huy trên chiến trường", ISW cho hay.

Phạm Giang (Theo AFP, Ukrainska Pravda)

Băng đảng ma túy Jalisco New Generation Cartel (CJNG) hôm 22/2 mở nhiều cuộc tấn công nhằm vào khu vực công cộng ở miền tây Mexico, trong đó có sân bay quốc tế Guadalajara, phóng hỏa nhà cửa và phương tiện trên đường phố, đấu súng với lực lượng an ninh.

Video được đăng trên mạng xã hội cho thấy hành khách và nhân viên hoảng loạn tìm nơi ẩn nấp tại sân bay quốc tế Guadalajara ở bang Jalisco. Một số người trốn sau bàn ghế, số khác ôm trẻ nhỏ và kéo vali chạy khỏi khu vực sảnh chính.

Loạt hành động bạo lực xảy ra sau vụ trùm ma túy Nemesio Oseguera Cervantes, biệt danh "El Mencho", thiệt mạng trong chiến dịch truy quét của quân đội và cảnh sát Mexico.

Cơ quan quản lý sân bay Guadalajara khẳng định không có sự cố nào xảy ra bên trong nhà ga, nhấn mạnh sân bay "vẫn hoạt động bình thường". Đơn vị này cho rằng những hình ảnh trên mạng chỉ "phản ánh tâm lý hoảng loạn của hành khách", trong khi thực tế khu vực nhà ga không bị đe dọa trực tiếp.

Tại bang Jalisco, Michoacan, Colima, Tamaulipas, Guanajuato và Aguascalientes, các tay súng đốt trụi xe buýt, ôtô, dựng chướng ngại vật bằng phương tiện đang cháy để phong tỏa đường phố. Tại Guadalajara, xe cộ bị đốt cũng chặn các trục đường lớn, nhiều cửa hàng phải đóng cửa.

Thống đốc Jalisco Pablo Lemus Navarro đã kích hoạt tình trạng "báo động đỏ", đình chỉ giao thông công cộng và kêu gọi người dân ở trong nhà. Ông cho biết lực lượng an ninh liên bang đã được tăng viện cho Jalisco để lập lại trật tự. Chính quyền bang cũng thông báo đóng cửa trường học và hoãn các sự kiện đông người cho đến khi bạo lực lắng xuống.

Nhiều cột khói đen bốc lên tại thành phố nghỉ dưỡng Puerto Vallarta, điểm du lịch nổi tiếng của Mexico, cách sân bay Guadalajara khoảng 320 km. Du khách được khuyến cáo không rời khỏi khách sạn. Một người Mỹ mắc kẹt tại đây cho biết anh đã chứng kiến xe buýt bốc cháy giữa đường và một người có vũ trang ra hiệu yêu cầu họ quay lại.

Giới chức Mexico cho biết phần lớn lãnh thổ đất nước vẫn hoạt động bình thường, song thừa nhận các vụ phong tỏa và đốt xe đã gây gián đoạn nghiêm trọng trong nhiều giờ.

Bộ Ngoại giao Mỹ phát cảnh báo an ninh cho công dân Mỹ tại Mexico, yêu cầu những người đang có mặt ở bang Jalisco, Tamaulipas, Michoacan, Guerrero và Nuevo Leon "trú ẩn tại chỗ cho đến khi có thông báo mới". Đại sứ quán Canada cũng đưa ra khuyến cáo tương tự với công dân tại Puerto Vallarta.

Nhiều hãng hàng không quốc tế đã hủy chuyến bay đến Puerto Vallarta và Guadalajara do tình hình an ninh phức tạp.

CJNG được xem là một trong những tổ chức tội phạm quyền lực và bạo lực nhất Mexico. Oseguera Cervantes, 59 tuổi, sáng lập băng đảng này trong giai đoạn 2007-2009 và kiểm soát nhiều khu vực tại Jalisco. Băng đảng khét tiếng với các cuộc tấn công táo bạo nhằm vào lực lượng an ninh, sử dụng vũ khí hạng nặng, thiết bị không người lái mang chất nổ và từng bắn hạ trực thăng quân sự.

Ông trùm Cervantes bị tiêu diệt hôm 22/2 trong chiến dịch của quân đội Mexico tại thị trấn Tapalpa, bang Jalisco. Bộ Quốc phòng Mexico cho biết thủ lĩnh CJNG bị thương trong cuộc đấu súng với lực lượng đặc nhiệm, sau đó tử vong trong lúc được chở đến thủ đô Mexico City bằng đường không.

Giới chức Mexico cho biết chiến dịch được tiến hành với sự hỗ trợ tình báo từ Mỹ, song nhấn mạnh đây là hoạt động của quân đội Mexico. 7 thành viên CJNG thiệt mạng và hai người bị bắt, nhiều vũ khí cũng bị thu giữ. Ba binh sĩ Mexico bị thương và đang được điều trị y tế.

Thanh Danh (Theo AP, Telegraph, CBS)

Quân đội Mexico ngày 22/2 thông báo Nemesio Oseguera, 59 tuổi, thủ lĩnh của băng đảng ma túy Jalisco New Generation Cartel (CJNG), đã bị thương khi đụng độ với binh sĩ tại thị trấn Tapalpa ở bang miền tây Jalisco, sau đó thiệt mạng trong lúc được chở đến thủ đô Mexico City bằng đường không.

Chiến dịch được tiến hành với sự hỗ trợ thông tin từ giới chức Mỹ và tình báo quốc phòng Mexico. Ngoài Oseguera, 6 người nghi là tay súng của băng đảng CJNG cũng bị hạ. Các quân nhân cũng bắt hai nghi phạm được cho là thành viên băng đảng ma túy bị bắt và tịch thu nhiều vũ khí, trong đó có súng chống tăng. Ba binh sĩ Mexico bị thương trong chiến dịch.

Thứ trưởng Ngoại giao Mỹ Christopher Landau hoan nghênh chiến dịch, mô tả Oseguera là "một trong những trùm ma túy khát máu, tàn nhẫn nhất". "Đây là bước tiến lớn đối với Mexico, Mỹ, khu vực Mỹ Latin và toàn thế giới", ông cho hay.

Nhằm trả đũa cho cái chết của Oseguera, nhiều tay súng đã chặn hơn 20 tuyến đường tại bang Jalisco bằng cách đốt ôtô và xe tải. Bạo lực cũng lan sang các bang khác ở Mexico.

Đường phố tại Guadalajara, thủ phủ bang Jalisco, gần như vắng tanh khi các cửa hàng và trạm xăng đóng cửa. Giới chức bang đã hủy tất cả sự kiện đông người tham dự vào ngày 22/2 và cho học sinh nghỉ học trong ngày 23/2.

Bộ Ngoại giao Mỹ đã kêu gọi công dân nước này tại nhiều khu vực ở Mexico giữ nguyên vị trí cho tới khi có thông báo mới. Canada ban hành cảnh báo đi lại đối với một số vùng, với lý do xảy ra các vụ nổ và đấu súng tại bang Jalisco, Guerrero và Michoacan. Hai quốc gia Bắc Mỹ cũng hủy hàng chục chuyến bay tới Mexico do lo ngại tình trạng bạo lực.

Nemesio Oseguera, có biệt danh "El Mencho", được truyền thông Mỹ gọi là trùm ma túy quyền lực nhất ở Mexico. Sau khi được thành lập năm 2009, băng đảng CJNG của ông ta đã trở thành một trong những tổ chức buôn ma túy bạo lực nhất Mexico, theo Bộ Tư pháp Mỹ.

Washington liệt CJNG vào danh sách tổ chức khủng bố với cáo buộc vận chuyển cocaine, heroin, methamphetamine và fentanyl vào lãnh thổ Mỹ.

Oseguera bị tiêu diệt giữa lúc Mỹ gây sức ép để Mexico chặn dòng chảy ma túy, đặc biệt là fentanyl, vào nước này. Tổng thống Mỹ Donald Trump nhiều lần đe dọa áp thuế với hàng hóa nhập khẩu từ Mexico, cho rằng người đồng cấp Claudia Sheinbaum chưa làm đủ để chống lại hoạt động buôn ma túy.

Phạm Giang (Theo AFP)

Bộ trưởng An ninh Mexico Omar Garcia Harfuch ngày 23/2 cho biết băng đảng ma túy Jalisco New Generation Cartel (CJNG) đã tiến hành 6 cuộc tấn công ở bang Jalisco để trả thù sau chiến dịch tiêu diệt Nemesio Oseguera, thủ lĩnh băng đảng.

Oseguera trọng thương sau khi đặc nhiệm Mexico đột kích vào nhà ông trùm này ở bang Jalisco và đấu súng với các thành viên băng đảng. Ông trùm chết khi được vận chuyển bằng máy bay tới Mexico City.

Chiến dịch đột kích của quân đội đã châm ngòi cho làn sóng tấn công đáp trả của băng CJNG khắp Jalisco và nhiều bang khác, khiến 25 thành viên Lực lượng Vệ binh Quốc gia thiệt mạng.

Nhiều tay súng đã chặn hàng chục tuyến đường tại bang Jalisco bằng cách đốt ôtô và xe tải. Nhiều chính quyền bang đã cho các trường tạm dừng dạy học vào ngày 23/2, đồng thời cảnh báo người dân nên ở trong nhà.

Những người bị băng đảng hạ sát còn có một cai ngục, một nhân viên văn phòng công tố bang và một phụ nữ chưa được nêu danh tính. Bộ trưởng Harfuch cho biết lực lượng an ninh đã tiêu diệt khoảng 30 nghi phạm ở Jalisco và 4 nghi phạm ở Michoacan.

Tổng thống Mexico Claudia Sheinbaum kêu gọi mọi người bình tĩnh và giới chức cũng cho biết tất cả hơn 250 trạm kiểm soát mà các băng đảng ma túy tự ý thiết lập trên khắp 20 bang đã bị xóa bỏ.

Nhà Trắng xác nhận rằng Mỹ đã cung cấp hỗ trợ tình báo cho chiến dịch đột kích và ca ngợi quân đội Mexico vì đã hạ được một trong số những tội phạm bị truy nã gắt gao nhất ở cả hai nước. Bộ Ngoại giao Mỹ trước đó treo thưởng lên tới 15 triệu USD cho người cung cấp thông tin giúp bắt được Oseguera.

Oseguera, biệt danh "El Mencho", là ông trùm của một trong những mạng lưới tội phạm phát triển nhanh nhất ở Mexico, khét tiếng vì buôn ma túy sang Mỹ và thực hiện các vụ tấn công táo tợn nhằm vào những quan chức chính phủ dám "ngáng đường".

Mexico hy vọng cái chết của trùm ma túy này sẽ làm giảm áp lực từ chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump trong việc trấn áp các băng đảng ma túy. Tuy nhiên, nhiều người lo ngại tình hình bạo lực sẽ tồi tệ hơn khi băng đảng này thực hiện các hoạt động trả thù.

Ngọc Ánh (Theo AP, AFP, Reuters)