Xe cán chó

Nghĩ về một bài luận văn bị điểm 0 _Nguyễn Hưng Quốc.

Ở trong nước, mấy tuần qua, dư luận khá xôn xao về một bài luận văn của một học sinh lớp 12 tên Vũ Hoàng L. Xôn xao vì bài văn ấy “hồn nhiên”, “thô thiển” và “tục tĩu” đến

Ở trong nước, mấy tuần qua, dư luận khá xôn xao về một bài luận văn của một học sinh lớp 12 tên Vũ Hoàng L. Xôn xao vì bài văn ấy “hồn nhiên”, “thô thiển” và “tục tĩu” đến độ khiến người ta phải “giật mình”, hơn nữa, “choáng váng”.

Về đề tài giáo viên cho “Em hãy trình bày suy nghĩ của em về hiện tượng nói tục chửi bậy trong học đường hiện nay”, em học sinh ấy đã nhập đề bằng cách tự hỏi và tự trả lời:

Nhắc đến vấn đề nói tục chửi bậy thì nó là một trò bình thường, vãi. Mục đích của nó là gì? Ý nghĩa của nó là chi? Để mọi người có thể mắng nhiếc ư? Không! Thế thì bạn bè đã đ…chửi nhau. Sao? Đấy chỉ là một số thằng à? CCC. Đ… ai mà chả nói tục chửi bậy.”

Theo tường thuật trên báo chí, ở đoạn sau đó, học sinh này thừa nhận: “Mình cũng hay nói bậy lắm”, rồi phân bua:“Trường hợp nào chúng ta cũng có thể nói bậy. Cơ bản là vì nó ăn sâu vào máu rồi, người nào mà chẳng chửi…” Bản tin cũng cho biết, bài luận văn ấy đã bị điểm 0 với lời phê của giáo viên: “
Cần xem lại đạo đức bản thân”.
 
Bản tin về bài luận văn đầy những “tiếng lóng thô tục đang rất ‘thịnh hành’ trong giới trẻ hiện nay” ấy được đăng tải trên nhiều tờ báo khác nhau. Ở đâu nó cũng bị phê phán
một cách gay gắt. Phần lớn đều cho là cách viết như thế “không thể chấp nhận được”. Một số người đi xa hơn, cho là nó phản ánh sự “xuống cấp đáng thất vọng về nhận thức và đạo đức của một bộ phận học sinh hiện nay.” Một người khác, đi xa hơn nữa, cho đó là sự xuống cấp của xã hội với hiện tượng “ngay cả những người có học hàm học vị cao vẫn giữ thói quen ‘đệm chữ’ khi nói chuyện với người quen và coi chuyện đó rất đỗi bình thường.”
 
Tôi không muốn biện hộ hay bênh vực cho em học sinh ấy. Đã lớp 12 rồi mà viết văn như vậy quả là một điều rất đáng kinh ngạc. Nhưng tôi không kinh ngạc về sự tục tĩu của em. Tôi chỉ kinh ngạc vì cái dốt của em. Và cả của thầy (cô?) giáo của em nữa.
 
Trước hết, cần lưu ý: hiện tượng học sinh nói tục là một hiện tượng khá bình thường. Dĩ nhiên, đó là điều không tốt. Nhưng vẫn bình thường. Ở đâu và thời nào cũng thế. Thời tôi còn học trung học, nhất là những năm đầu trung học (cấp 2), rất nhiều bạn bè tôi cũng thường nói tục. Cứ mở miệng ra là nói tục. Những chữ Đ.M. được sử dụng nhiều như những dấu chấm, dấu phẩy trong câu văn. Nhớ, lúc tôi học lớp 6 hay lớp 7 gì đó, thầy giáo ra lệnh là ai nghe bạn bè nói tục thì báo cho thầy biết; thầy sẽ phạt. Một lần, có đứa hổn hển chạy lại thầy tố: “Thưa thầy, Đ.M., thằng Minh nói Đ.M. em! Em nói ‘Không được’ mà, Đ.M., nó cứ nói hoài.” Ở Úc, ở lứa tuổi đó, học sinh cũng rất hay nói tục. Các nhà tâm lý học và giáo dục học cho điều đó không có gì đáng hốt hoảng cả. Đến lứa tuổi nào đó, tự dưng người ta bị khủng hoảng về bản sắc, muốn tự khẳng định mình, muốn tự xem mình là “người lớn”, muốn tỏ ra ngang tàng…Thế là người ta nói tục. Thông thường, vài năm sau, hiện tượng ấy tự dưng biến mất.
 
Tuy nhiên, hiện tượng viết tục như em học sinh trên vẫn bất bình thường. Bất bình thường ở hai điểm: Một, học lớp 12, em đã khá lớn tuổi; và hai, điều này mới quan trọng: em dám sử dụng cái thứ ngôn ngữ tục tĩu ấy vào bài viết.
 
Đi dạy cả mấy chục năm, tôi có kinh nghiệm về điều này: Ở Việt Nam (trước đây) cũng như ở Úc, không hiếm học sinh và sinh viên, ở ngoài đời, với những mức độ nhiều ít khác nhau, vẫn nói tục; nhưng khi cầm bút viết, nhất là viết luận văn (theo phong cách academic!) thì hầu như không ai chêm những thứ tiếng “Đức” hay tiếng “Đan Mạch” ấy cả. Người ta tự động kiểm duyệt. Người ta biết chúng không phải chỗ. Người ta biết người ta cần sử dụng một thứ ngôn ngữ khác với ngôn ngữ bình thường hằng ngày, với bạn bè.
 
Tôi cho lý do chính khiến em học sinh ấy viết như vậy là vì em không phân biệt được sự khác nhau giữa văn nói và văn viết.
 
Nếu đúng như vậy, khuyết điểm chính của em không phải là ở “đạo đức”. Mà là ở kiến thức.
 
Ở đây, chúng ta có thể đặt ra câu hỏi khác:  Liệu các thầy cô có dạy cho các em phân biệt hai lối văn ấy hay không? Trong các xứ nói tiếng Anh, hai khái niệm “spoken English” và “academic English” được phân biệt rất rõ. Học sinh nào cũng được dạy và cũng phải biết. Còn ở Việt Nam? Hình như không. Bởi vậy, không có gì đáng sửng sốt khi có những học sinh viết y như cách các em nói chuyện hàng ngày. Lỗi, nhất định không thuộc về các em.
 
Trong các lời nhận xét trên báo chí, tôi chưa thấy ai đặt vấn đề với lời phê của giáo viên: “Cần xem lại đạo đức bản thân”.
 
Đứng về phương diện sư phạm, lời phê ấy hoàn toàn sai.
 
Sai ở hai điểm:
 
Thứ nhất, sai về nguyên tắc. Một trong những nguyên tắc đầu tiên và căn bản nhất mà giáo viên cần được học khi phê bài viết hay bài làm của học sinh / sinh viên là: Chỉ tập trung vào sản phẩm và không được nhắm vào con người; chỉ nói về những ưu và khuyết điểm của bài viết chứ không được phê phán tính cách của các em. Những cách phê như “Em chậm hiểu quá!” hay “Em dốt”, “Em ngu quá!” đều tuyệt đối bị cấm.
 
Thứ hai, sai về cách đánh giá. Nói tục hay viết tục dĩ nhiên là không nên. Nhưng nó chỉ thuộc phạm trù văn hóa chứ không phải là đạo đức; hoặc, nếu khó tính, xem đó là chuyện đạo đức thì cũng nên nhớ, trong thang đạo đức, đó là những điều ít xấu nhất. Một người nói tục chắc chắn không xấu bằng một tên ăn cắp. Đúng không? Nếu đúng, một học sinh viết tục và một học sinh đạo văn, ai cần bị phê phán hơn ai?
 
Bởi vậy, tôi cho qua hiện tượng học sinh viết bài văn tục tĩu như trên, vấn đề đáng báo động không phải là chuyện “đạo đức bản thân” của học sinh. Mà là ở nền giáo dục hiện nay.

* Blog của Tiến sĩ Nguyễn Hưng Quốc là blog cá nhân. Các bài viết trên blog được đăng tải với sự đồng ý của Ðài VOA nhưng không phản ánh quan điểm hay lập trường của Chính phủ Hoa Kỳ.

VOA

Bàn ra tán vào (0)

Comment




  • Input symbols

Nghĩ về một bài luận văn bị điểm 0 _Nguyễn Hưng Quốc.

Ở trong nước, mấy tuần qua, dư luận khá xôn xao về một bài luận văn của một học sinh lớp 12 tên Vũ Hoàng L. Xôn xao vì bài văn ấy “hồn nhiên”, “thô thiển” và “tục tĩu” đến

Ở trong nước, mấy tuần qua, dư luận khá xôn xao về một bài luận văn của một học sinh lớp 12 tên Vũ Hoàng L. Xôn xao vì bài văn ấy “hồn nhiên”, “thô thiển” và “tục tĩu” đến độ khiến người ta phải “giật mình”, hơn nữa, “choáng váng”.

Về đề tài giáo viên cho “Em hãy trình bày suy nghĩ của em về hiện tượng nói tục chửi bậy trong học đường hiện nay”, em học sinh ấy đã nhập đề bằng cách tự hỏi và tự trả lời:

Nhắc đến vấn đề nói tục chửi bậy thì nó là một trò bình thường, vãi. Mục đích của nó là gì? Ý nghĩa của nó là chi? Để mọi người có thể mắng nhiếc ư? Không! Thế thì bạn bè đã đ…chửi nhau. Sao? Đấy chỉ là một số thằng à? CCC. Đ… ai mà chả nói tục chửi bậy.”

Theo tường thuật trên báo chí, ở đoạn sau đó, học sinh này thừa nhận: “Mình cũng hay nói bậy lắm”, rồi phân bua:“Trường hợp nào chúng ta cũng có thể nói bậy. Cơ bản là vì nó ăn sâu vào máu rồi, người nào mà chẳng chửi…” Bản tin cũng cho biết, bài luận văn ấy đã bị điểm 0 với lời phê của giáo viên: “
Cần xem lại đạo đức bản thân”.
 
Bản tin về bài luận văn đầy những “tiếng lóng thô tục đang rất ‘thịnh hành’ trong giới trẻ hiện nay” ấy được đăng tải trên nhiều tờ báo khác nhau. Ở đâu nó cũng bị phê phán
một cách gay gắt. Phần lớn đều cho là cách viết như thế “không thể chấp nhận được”. Một số người đi xa hơn, cho là nó phản ánh sự “xuống cấp đáng thất vọng về nhận thức và đạo đức của một bộ phận học sinh hiện nay.” Một người khác, đi xa hơn nữa, cho đó là sự xuống cấp của xã hội với hiện tượng “ngay cả những người có học hàm học vị cao vẫn giữ thói quen ‘đệm chữ’ khi nói chuyện với người quen và coi chuyện đó rất đỗi bình thường.”
 
Tôi không muốn biện hộ hay bênh vực cho em học sinh ấy. Đã lớp 12 rồi mà viết văn như vậy quả là một điều rất đáng kinh ngạc. Nhưng tôi không kinh ngạc về sự tục tĩu của em. Tôi chỉ kinh ngạc vì cái dốt của em. Và cả của thầy (cô?) giáo của em nữa.
 
Trước hết, cần lưu ý: hiện tượng học sinh nói tục là một hiện tượng khá bình thường. Dĩ nhiên, đó là điều không tốt. Nhưng vẫn bình thường. Ở đâu và thời nào cũng thế. Thời tôi còn học trung học, nhất là những năm đầu trung học (cấp 2), rất nhiều bạn bè tôi cũng thường nói tục. Cứ mở miệng ra là nói tục. Những chữ Đ.M. được sử dụng nhiều như những dấu chấm, dấu phẩy trong câu văn. Nhớ, lúc tôi học lớp 6 hay lớp 7 gì đó, thầy giáo ra lệnh là ai nghe bạn bè nói tục thì báo cho thầy biết; thầy sẽ phạt. Một lần, có đứa hổn hển chạy lại thầy tố: “Thưa thầy, Đ.M., thằng Minh nói Đ.M. em! Em nói ‘Không được’ mà, Đ.M., nó cứ nói hoài.” Ở Úc, ở lứa tuổi đó, học sinh cũng rất hay nói tục. Các nhà tâm lý học và giáo dục học cho điều đó không có gì đáng hốt hoảng cả. Đến lứa tuổi nào đó, tự dưng người ta bị khủng hoảng về bản sắc, muốn tự khẳng định mình, muốn tự xem mình là “người lớn”, muốn tỏ ra ngang tàng…Thế là người ta nói tục. Thông thường, vài năm sau, hiện tượng ấy tự dưng biến mất.
 
Tuy nhiên, hiện tượng viết tục như em học sinh trên vẫn bất bình thường. Bất bình thường ở hai điểm: Một, học lớp 12, em đã khá lớn tuổi; và hai, điều này mới quan trọng: em dám sử dụng cái thứ ngôn ngữ tục tĩu ấy vào bài viết.
 
Đi dạy cả mấy chục năm, tôi có kinh nghiệm về điều này: Ở Việt Nam (trước đây) cũng như ở Úc, không hiếm học sinh và sinh viên, ở ngoài đời, với những mức độ nhiều ít khác nhau, vẫn nói tục; nhưng khi cầm bút viết, nhất là viết luận văn (theo phong cách academic!) thì hầu như không ai chêm những thứ tiếng “Đức” hay tiếng “Đan Mạch” ấy cả. Người ta tự động kiểm duyệt. Người ta biết chúng không phải chỗ. Người ta biết người ta cần sử dụng một thứ ngôn ngữ khác với ngôn ngữ bình thường hằng ngày, với bạn bè.
 
Tôi cho lý do chính khiến em học sinh ấy viết như vậy là vì em không phân biệt được sự khác nhau giữa văn nói và văn viết.
 
Nếu đúng như vậy, khuyết điểm chính của em không phải là ở “đạo đức”. Mà là ở kiến thức.
 
Ở đây, chúng ta có thể đặt ra câu hỏi khác:  Liệu các thầy cô có dạy cho các em phân biệt hai lối văn ấy hay không? Trong các xứ nói tiếng Anh, hai khái niệm “spoken English” và “academic English” được phân biệt rất rõ. Học sinh nào cũng được dạy và cũng phải biết. Còn ở Việt Nam? Hình như không. Bởi vậy, không có gì đáng sửng sốt khi có những học sinh viết y như cách các em nói chuyện hàng ngày. Lỗi, nhất định không thuộc về các em.
 
Trong các lời nhận xét trên báo chí, tôi chưa thấy ai đặt vấn đề với lời phê của giáo viên: “Cần xem lại đạo đức bản thân”.
 
Đứng về phương diện sư phạm, lời phê ấy hoàn toàn sai.
 
Sai ở hai điểm:
 
Thứ nhất, sai về nguyên tắc. Một trong những nguyên tắc đầu tiên và căn bản nhất mà giáo viên cần được học khi phê bài viết hay bài làm của học sinh / sinh viên là: Chỉ tập trung vào sản phẩm và không được nhắm vào con người; chỉ nói về những ưu và khuyết điểm của bài viết chứ không được phê phán tính cách của các em. Những cách phê như “Em chậm hiểu quá!” hay “Em dốt”, “Em ngu quá!” đều tuyệt đối bị cấm.
 
Thứ hai, sai về cách đánh giá. Nói tục hay viết tục dĩ nhiên là không nên. Nhưng nó chỉ thuộc phạm trù văn hóa chứ không phải là đạo đức; hoặc, nếu khó tính, xem đó là chuyện đạo đức thì cũng nên nhớ, trong thang đạo đức, đó là những điều ít xấu nhất. Một người nói tục chắc chắn không xấu bằng một tên ăn cắp. Đúng không? Nếu đúng, một học sinh viết tục và một học sinh đạo văn, ai cần bị phê phán hơn ai?
 
Bởi vậy, tôi cho qua hiện tượng học sinh viết bài văn tục tĩu như trên, vấn đề đáng báo động không phải là chuyện “đạo đức bản thân” của học sinh. Mà là ở nền giáo dục hiện nay.

* Blog của Tiến sĩ Nguyễn Hưng Quốc là blog cá nhân. Các bài viết trên blog được đăng tải với sự đồng ý của Ðài VOA nhưng không phản ánh quan điểm hay lập trường của Chính phủ Hoa Kỳ.

VOA

BẢN TIN MỚI NHẤT

NẾU LỊCH SỬ TÁI DIỄN !

Các bạn trẻ nên đọc.

Xem Thêm

81 hài cốt Lính Dù VNCH bị tử nạn máy bay năm 1965,sẽ được vinh danh tại Little Saigon vào dịp Lễ Quốc Khánh Đệ I CH 26 /10/2019

Chiếc vận tải cơ C-123 của quân đội Hoa Kỳ bị bắn rơi trong Chiến Tranh Việt Nam, mang theo những quân nhân đồng minh của chúng ta bị mất tích từ đó đến nay.

Xem Thêm

Phó ĐĐ Hoàng Cơ Minh

Thành kính tưởng niệm ngày húy nhật Phó ĐĐ Hoàng Cơ Minh, Aug. 27th, 1987!

Xem Thêm

NGƯỜI TÌNH "QUÊ". - CAO MỴ NHÂN

(HNPD) "Anh đừng nói gì trơn Em quê mùa, dốt nát..."

Xem Thêm

TAO VIỆC GÌ PHẢI NHỤC

(Rất xin lỗi một số ít người đang lên tiếng, còn lại đa số như bài viết này)

Xem Thêm

Thế giới hôm nay: 17/09/2019

Tòa án tối cao Anh chuẩn bị ra phán quyết về đình chỉ Quốc hội

Xem Thêm

BÀN RA TÁN VÀO

Đề bài :Ảnh xưa: Sinh viên VNCH biểu tình chống Trung Quốc năm 1974

Rất xúc động với những hình ảnh lịch sử này, Sinh viên Việt Nam ngày xưa về căn bản giáo dục khác xa du sinh vc bây giờ.  Nhìn những bức hình này và tấm hình sinh viên sau khi miền Nam thất thủ chít khăn tang mang quốc kỷ VN tuần hành trên đường phố Paris mà ngậm ngùi cho nền văn hóa 4000 năm hiện nay dưới chế độ cộng sản đã mất hết rồi.

Xem Thêm

Đề bài :Nỗi Đau Còn Đó (Tình Yêu Thời Chinh Chiến ) - Nguyên Quân

Thấy viết là "tên Tr/úy trưởng ban ..." nghe quen quen đâu đó lúc còn trong tù phải nghe sách bọn VC viết về VNCH...Chả biết người viết thuộc giới nào...Hihii...

Xem Thêm

Đề bài :Lấy chồng, Lấy vợ Mễ

We been married 37 years .. she younger me 19 years.

Xem Thêm

Đề bài :CÁI GIÁ PHẢI TRẢ CHO NHỮNG KẺ NGẬM TIỀN TÀU CỘNG

Cai gia phai tra nay suy ra van con nhe heu,hay hoi uranium-hay hoi vai tram trieu duoc cho di dau?hau hoi vi sao ong dai su bi giet va binh linh bi keo xac khap thanh pho,hay hoi vi sao tau duoc vao wto...va ca tram cau hoi quan trong khac va nhu moi day,ten ty phu tu tu (?)Khi loi tat ca nhung mo am cua cac dang bac tai to,mat nhon thi cai gia phai tra no "be" hon nhieu,be vao nhung ca nhan,nhung chuc vi to dung,co an thi phai co tra. THIEN VONG KHOI KHOI.

Xem Thêm

Đề bài :Thế giới hôm nay: 03/09/2019

Don duong ! De nhat phu nhan chac khong thich hop voi chinh tri,chi thich hop voi tung quan.Di theo chong va la cai bong do dan cho nhung cau tuyen bo thieu than trong cua ong gia da hon that thap.Co con gai nang no ve Phuong dien kinh doanh nhieu hon la chinh tri,nhung bong hong nay co nhieu loi the,de dang deal voi cac dang nam nhi,con trai thi de bi mai suy,ong gia khong the kinh doanh,nhung cac dua con no dau co lam T.T ?no dau co lien quan gi den chinh tri,chinh em.No dau co dai ma dua dau ra cho nguoi con LUA nam toc, the ma co con gai nay lam duoc nhieu chuyen,ong con re thi lo ben trung dong,hai ong con trai thi...chung may ra sau lung bo,an chac.Ong Trump chi lanh luong 01 dollar tuong trung,thi cung phai co cho de nuong tua chu,khong co banh mi nhai,suc dau ma lam viec ? vay thoi ! chuc co gai ruou luon gat hai thanh cong,co co thanh cong thi bo co cung duoc an tam va nho do ong gia co thoi gian suy nghi nhieu tro hay hon voi bon xa nghia.

Xem Thêm

Đề bài :Kem Sài Gòn , kem Hà Lội

Gioi oi ! khen em khong het,no long nao lai nem da em ? Co em con rat gioi tieng viet,van phong ro rang.Em qua gioi khi doi choi voi con me Bac ky nay.Nhung cung con may Phuoc cho em,no ma tum lai nhu con me Hien cong an nao do la em toi doi.Can than nhe em gai ve xu cong san no len toi thien dang em a ! Chuc em di den noi,ve den chon,moi su bang an.

Xem Thêm

Đề bài :Nguyễn Thị Hương Phấn

Ong Ho Dzenh da viet thanh tap tho ca tung nguoi me VIETNAM cua minh,va biet bao nguoi phu nu da tan tao hy sinh ban re tat ca moi tam tong tu duc rang buoc xa hoi de lo cho chong,lo cho dan con sau ngay 30-04-1975.Ngay QUOC PHA GIA VONG.Nguoi phu nu VIETNAM co nhung duc tinh rat cao qui ma rat it phu nu cac quoc gia khac co duoc,cho du la " lay vo nhat".Du co the nao,phan tot van nhieu phan hon tinh xau.Cam on Me,cam on cac chi va cam on em.

Xem Thêm

TIN MỚI

NẾU LỊCH SỬ TÁI DIỄN !

Các bạn trẻ nên đọc.

Xem Thêm

81 hài cốt Lính Dù VNCH bị tử nạn máy bay năm 1965,sẽ được vinh danh tại Little Saigon vào dịp Lễ Quốc Khánh Đệ I CH 26 /10/2019

Chiếc vận tải cơ C-123 của quân đội Hoa Kỳ bị bắn rơi trong Chiến Tranh Việt Nam, mang theo những quân nhân đồng minh của chúng ta bị mất tích từ đó đến nay.

Xem Thêm

Phó ĐĐ Hoàng Cơ Minh

Thành kính tưởng niệm ngày húy nhật Phó ĐĐ Hoàng Cơ Minh, Aug. 27th, 1987!

Xem Thêm

NGƯỜI TÌNH "QUÊ". - CAO MỴ NHÂN

(HNPD) "Anh đừng nói gì trơn Em quê mùa, dốt nát..."

Xem Thêm

TAO VIỆC GÌ PHẢI NHỤC

(Rất xin lỗi một số ít người đang lên tiếng, còn lại đa số như bài viết này)

Xem Thêm

Thế giới hôm nay: 17/09/2019

Tòa án tối cao Anh chuẩn bị ra phán quyết về đình chỉ Quốc hội

Xem Thêm

Tuyên bố - Hà Thượng Thủ

Chế độ lừa dân sắp cáo chung !

Xem Thêm

Bắc Kỳ 9 nút_Bắc Kỳ 2 nút L

(HNPD) Hai mươi mốt năm trước, chúng tôi đã phải bỏ cả nhà cửa làng xóm để chạy xa các anh vào đây, vậy mà bây giờ các anh vẫn lại theo bám, không buông tha!

Xem Thêm

Ngày về ! - Đồ Giả.

( HNPD ) Chuyện tưởng đã ngủ quên trong tiềm thức

Xem Thêm