Trung Đông : Iran thông báo « mở lại hoàn toàn » eo biển Hormuz, tổng thống Mỹ hoan nghênh - RFI

TIN TỔNG HỢP

(Reuters) – Trung Quốc đề xuất cho vay và cung cấp công nghệ cho đường sắt Việt Nam. Trong tuyên bố chung do bộ Ngoại Giao Trung Quốc công bố ngày 17/04/2026, Bắc Kinh đề nghị tăng cường hợp tác với Hà Nội trong việc phát triển cơ sở hạ tầng đường sắt từ vay vốn, công nghệ, cho đến đào tạo và năng lực công nghiệp. Trung Quốc cho biết sẽ hướng dẫn các doanh nghiệp tham gia vào các dự án đường sắt tại nước láng giềng. Hai bên coi nỗ lực xây dựng đường sắt là « điểm sáng mới » trong quan hệ chiến lược, đồng thời nhấn mạnh đến việc tăng cường các liên kết giao thông và logistics. Thông cáo được đưa ra sau cuộc gặp giữa chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và người đồng cấp Việt Nam Tô Lâm hôm thứ Tư, 15/04.

(Reuters) – Philippines và Mỹ hợp tác xây dựng khu công nghiệp. Bộ Ngoại Giao Mỹ trong một thông cáo cho biết Hoa Kỳ và Philippines sẽ xây dựng một khu công nghiệp rộng 1.620 ha, tại khu vực Hành lang Kinh tế Luzon. Đây là trung tâm chiến lược cho hoạt động kinh tế, bao gồm thủ đô Manila và các vùng phụ cận với các hoạt động công nghiệp và sản xuất. Thông báo hợp tác được đưa ra sau khi Manila quyết định tham gia sáng kiến do Washington dẫn đầu nhằm bảo đảm an ninh chuỗi cung ứng trí tuệ nhân tạo (AI) và linh kiện bán dẫn. Như vậy, Philippines là quốc gia thứ 13 tham gia Pax Silica của Mỹ, trong số này có cả các nước Úc, Phần Lan, Ấn Độ, Qatar, Hàn Quốc và Singapore.

(Reuters) - Liên Hiệp Châu Âu yêu cầu các nước thành viên ban hành biện pháp hạn chế tiêu thụ nhiên liệu. Ngày 15/04/2026, Bruxelles đề xuất nhiều biện pháp như khuyến khích làm việc từ xa, giảm giá vé phương tiện giao thông công cộng, giảm giới hạn tốc độ trên đường cao tốc bộ và hạn chế đi lại bằng đường hàng không... Liên Âu cũng đang nghiên cứu các giải pháp, dự kiến công bố ngày 22/04, để đối phó với tình trạng thiếu nhiên liệu nghiêm trọng và tối ưu hóa sản lượng lọc dầu, trong bối cảnh căng thẳng về nguồn cung ứng ngày càng gia tăng do các cuộc phong tỏa ở eo biển Hormuz. Do ảnh hưởng của giá nhiên liệu tăng cao và các cuộc đình công, hãng hàng không Đức Lufthansa đóng cửa công ty con CityLine.

(Le Monde) - Lần đầu tiên trong lịch sử, Nga bị thiếu nhân lực, nguồn cung ứng lao động hạn chế. Ngày 16/04/2026, phát biểu tại Diễn đàn Sở giao dịch chứng khoán Matxcơva, thống đốc Ngân hàng Trung ương Nga Elvira Nabiullina cho biết « đây là thực tế mới đối với chính phủ và các doanh nghiệp ». Bà cũng cho biết tỷ lệ thất nghiệp ở Nga vẫn ở mức thấp kỷ lục là 2%. Tình trạng thiếu hụt lao động đã khiến các nhà tuyển dụng phải tăng lương để thu hút nhân viên, dẫn đến tăng chi phí sản xuất và sức mua của người tiêu dùng.

(AFP) - Mỹ : Dân biểu Dân Chủ muốn luận tội bộ trưởng Quốc Phòng Pete Hegseth. Tổng cộng sáu cáo buộc, trong đó có lạm dụng quyền lực, phạm tội ác chiến tranh, cố tình coi thường Hiến Pháp. Dự thảo đã được một số dân biểu thuộc đảng Dân Chủ đệ trình ngày 16/04/2026. Tuy nhiên, đề xuất luận tội này khó được thông qua ngay ở Hạ Viện vì Quốc Hội lưỡng viện đều do đảng Cộng Hòa chiếm đa số. Ngày 16/04, Hạ Viện Mỹ một lần nữa bác bỏ dự thảo ​​của đảng Dân Chủ nhằm hạn chế quyền lực của Donald Trump trong cuộc chiến chống Iran và buộc ông phải nhận được sự chấp thuận của Quốc hội để tiếp tục các hành động thù địch.

(AFP) - Một cụ bà Pháp 85 tuổi bị ICE bắt giữ tại Hoa Kỳ. Chính phủ Pháp đang gây áp lực đối với bộ An Ninh Nội Địa Hoa Kỳ để bà Marie-Thérèse R., quốc tịch Pháp, góa phụ của một cựu chiến binh quân đội Hoa Kỳ, được trả tự do. Ngày 13/04, Hervé, con trai bà, đã xác nhận với AFP về việc « mẹ bị ICE bắt tại nhà riêng ngày 01/04 » và đang bị giam ở một trung tâm ở Louisana, đông nam Mỹ.

(AFP) - Một bức tranh của Claude Monet được bán với giá 10,2 triệu euro. Đây là giá bán cao chưa từng có tại Pháp đối với tác phẩm của danh họa Monet, theo công ty đấu giá Sotheby's. Phiên đấu giá diễn ra hôm 16/04/2026 tại Paris. Bức họa có tên « Vétheuil, effet du matin » (Ấn tượng sớm mai Vétheuil). Một bức tranh khác là « Les Iles de Port-Villez » (Những hòn đảo ở Port-Villez) được bán với giá 6,45 triệu euro. Cả hai tác phẩm này của Monet đều nằm trong các bộ sưu tập cá nhân và không được giới thiệu đến công chúng từ khoảng 1 thế kỷ nay. Kỷ lục giá tranh của họa sĩ trường phái ấn tượng Ấn tượng này là 110,7 triệu đô la : đó là bức tranh “Meules” (Những đụn rơm) đã được đấu giá vào năm 2019 tại New York.

(France 24) - « Khải hoàn môn của nước Mỹ » vấp phải các rào cản pháp lý : Một số cựu chiến binh và một nhà sử học đã đệ đơn lên tòa án liên bang nhằm ngăn chặn việc chính quyền Donald Trump xây dựng Khải hoàn môn, theo France 24 ngày 16/04/2026. Khải hoàn môn này lấy cảm hứng từ Khải hoàn môn Paris của Pháp (Arc de Triomphe de Paris). Công trình dự kiến cao 76 mét, nếu được xây sẽ là Khải hoàn môn cao nhất thế giới, làm lu mờ đài tưởng niệm Lincoln Memorial, vốn chỉ cao hơn 30 mét. Trên đỉnh Khải hoàn môn sẽ có ba bức tượng bằng vàng cùng các dòng chữ mạ vàng “One nation under God” (Một quốc gia dưới Thiên Chúa) và “Liberty and justice for all” (Tự do và công lý cho tất cả mọi người). Đối với những người phản đối, đây là 1 công trình thô kệch, là một biểu tượng cho sự phô trương cá nhân của ông Trump.

Giá dầu giảm mạnh, vàng bật tăng sau tin eo biển Hormuz mở lại

Tin tức Iran mở lại eo biển Hormuz trong thời gian Israel - Lebanon ngừng bắn giúp giá dầu về dưới 90 USD, còn vàng tăng thêm 70 USD.

Đến 20h ngày 17/4, giá dầu Brent giảm 10% xuống 89 USD một thùng. Dầu WTI sụt 11% về 83 USD.

Giá dầu đi xuống sau khi Iran tuyên bố eo biển Hormuz được mở hoàn toàn cho hoạt động vận tải thương mại trong thời gian ngừng bắn giữa Israel và Lebanon.

"Việc di chuyển của tất cả tàu thương mại qua eo biển Hormuz được mở hoàn toàn trong thời gian còn lại của lệnh ngừng bắn", Bộ trưởng Ngoại giao Iran Seyed Abbas Araghchi viết trên mạng xã hội ngày 17/4. Tuy nhiên, các tàu phải di chuyển theo "tuyến đường được điều phối" do cơ quan hàng hải của Iran thông báo, ông cho biết.

Israel và Lebanon trước đó đồng ý ngừng bắn 10 ngày kể từ 5h ngày 17/4. Chiến dịch quân sự của Israel tại Lebanon nhằm vào lực lượng Hezbollah đang là điểm nghẽn trong đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Iran.

Eo biển Hormuz chuyên chở khoảng 20% dầu thô và khí hóa lỏng toàn cầu. Tuy nhiên, tuyến đường thủy này đã gần như bị phong tỏa sau khi chiến sự nổ ra cuối tháng 2. Việc này khiến giá năng lượng toàn cầu tăng vọt thời gian qua do thiếu cung.

Giá vàng thế giới hiện cũng tăng mạnh sau thông tin eo biển Hormuz mở lại. Mỗi ounce tăng hơn 70 USD lên 4.860 USD.

Xung đột Trung Đông hạ nhiệt có lợi cho kim loại quý. Thời gian qua, vàng chịu sức ép khi chiến sự kéo giá năng lượng lên cao, khiến lạm phát nhiều nơi tăng tốc. Lạm phát cao khiến các ngân hàng trung ương ngần ngại giảm lãi suất. Giá vàng vì thế gặp bất lợi, do không trả lãi cố định. Từ đầu chiến sự, vàng đã mất giá khoảng 10%.

Tin tức tích cực từ Trung Đông cũng giúp thị trường chứng khoán Mỹ khởi sắc. Chỉ số DJIA tăng 1,5% ngay khi mở cửa. S&P 500 và Nasdaq Composite đều tăng 1%. Wall Street gần đây liên tiếp lập kỷ lục mới, do nhà đầu tư lạc quan về khả năng chiến sự tại Trung Đông chấm dứt. S&P 500 và Nasdaq Composite đều đã đi lên hơn 10 phiên qua. Tính chung từ đầu chiến sự, hai chỉ số này đều đang tăng điểm.

Hà Thu (theo CNBC, Reuters)

Iran tuyên bố eo biển Hormuz 'mở hoàn toàn’)

Anh, Pháp muốn lập lực lượng đa quốc gia ở eo biển Hormuz

Anh và Pháp tuyên bố sẽ dẫn dắt sứ mệnh đa quốc gia nhằm đảm bảo tự do hàng hải tại eo biển Hormuz, nhấn mạnh đây là lực lượng phòng thủ thuần túy.

Sau cuộc họp đồng chủ trì với Tổng thống Pháp Emmanuel Macron tại Paris ngày 17/4, Thủ tướng Anh Keir Starmer cho biết hai nước sẽ dẫn dắt sứ mệnh đa quốc gia nhằm bảo vệ tự do hàng hải ở eo biển Hormuz "ngay khi điều kiện cho phép".

"Đây là sứ mệnh mang tính chất hòa bình và phòng thủ thuần túy, nhằm tạo sự an tâm cho các tàu thương mại và hỗ trợ rà phá thủy lôi. Hiện đã có hơn 10 quốc gia đề nghị tham gia", ông Starmer cho hay.

Cuộc họp tại Paris quy tụ hơn 30 lãnh đạo các nước, hầu hết tham dự qua hình thức trực tuyến. Mỹ và Iran không góp mặt.

Iran ngày 17/4 tuyên bố mở cửa hoàn toàn eo biển Hormuz, huyết mạch vận chuyển 20% nguồn cung dầu khí toàn cầu, cho các tàu thương mại, sau khi giao tranh giữa Israel và nhóm Hezbollah ở Lebanon đã dừng nhờ lệnh ngừng bắn 10 ngày.

Tổng thống Mỹ Donald Trump hoan nghênh động thái này, nhưng cho biết lệnh phong tỏa của Mỹ đối với các cảng biển của Iran vẫn duy trì đến khi hai bên đạt thỏa thuận chấm dứt xung đột hoàn toàn. Mỹ và Iran đang trong thời gian ngừng bắn kéo dài 2 tuần, có hiệu lực từ ngày 8/4.

Trả lời phỏng vấn của AFP cùng ngày, ông Trump cho biết Mỹ "đang tiến rất gần" đến thỏa thuận hòa bình với Iran, thêm rằng không còn điểm vướng mắc nào giữa hai bên.

Những người tham gia cuộc họp ở Paris cũng hoan nghênh tuyên bố của Tehran về việc mở cửa lại eo biển, nhưng kêu gọi các bên "mở cửa lại hoàn toàn, vô điều kiện", theo ông Macron. Ông thêm rằng sự hiện diện của lực lượng đa quốc gia là cần thiết để củng cố và đảm bảo tính bền vững của các cam kết mở cửa đó.