Tin nóng trong ngày

Đồng Bằng Sông Cửu Long chỉ còn tồn tại 80 năm?

Hiện tượng sụt lún mặt đất, mất phù sa, nước biển dâng... sẽ khiến gần như toàn bộ ĐBSCL chìm dưới mặt nước biển vào năm 2100, nghiên cứu của Đại học Utrecht (Hà Lan) mới đây dự báo.

(ĐBSCL : Đồng Bằng Sông Cửu Long

Hiện tượng sụt lún mặt đất, mất phù sa, nước biển dâng... sẽ khiến gần như toàn bộ ĐBSCL chìm dưới mặt nước biển vào năm 2100, nghiên cứu của Đại học Utrecht (Hà Lan) mới đây dự báo.

TP.Cần Thơ bị ngập nặng trong đợt triều cường 2018 - Ảnh: Đình Tuyển

Biển tiến 1, đất chìm 10

Từ những năm 1985 - 1986, ở các vùng ven biển ĐBSCL phong trào nuôi tôm phát triển mạnh. Người dân khoan giếng lấy cả nước ngọt và nước mặn để nuôi tôm. Thời điểm đó đã có người nêu ý kiến lo ngại về vấn đề này. Năm 2013 - 2014, trong một chuyến công tác ở Mỹ, các chuyên gia của họ cũng nêu cảnh báo về việc sụt lún đồng bằng làm tăng nguy cơ ảnh hưởng tiêu cực của biến đổi khí hậu.

GS-TS Bùi Chí Bửu (nguyên Viện trưởng Viện Khoa học kỹ thuật nông nghiệp miền Nam)

Trong dịp Tết Nguyên đán vừa qua, ngoài những câu thăm hỏi, chúc tụng nhau như lệ thường thì “nước và ngập” gần như là chủ đề chính của nhiều buổi gặp mặt của các cư dân ở TT.Mỹ Xuyên (H.Mỹ Xuyên, Sóc Trăng) nằm ở phía nam TP.Sóc Trăng, cách Biển Đông khoảng hơn 30 km. Lý do là vào mùa triều cường trước đó, cứ mỗi tháng 2 lần cả thị trấn này “chìm” trong nước.

Đây không phải năm đầu tiên thị trấn này bị ngập vào mùa triều cường, chỉ khác là mức độ ngày càng nghiêm trọng hơn. Khổ nhất chính là những người dân sống tại đây khi sinh hoạt hằng ngày, việc buôn bán gặp rất nhiều khó khăn. Nhà ông P.Q.Dũng, nằm lệch ra ngoài trung tâm thị trấn một chút cũng bị ngập nặng. Để chống ngập ông phải xây gạch bao quanh. Tuy nhiên nước ngấm xuống nền, ăn vào tường làm căn nhà xuống cấp trông thấy.

Câu chuyện ngập và những lo lắng ở TT.Mỹ Xuyên không phải là điều gì đặc biệt trong bức tranh ngập do triều cường ở ĐBSCL trong những năm gần đây. Khu vực trung tâm TP.Cần Thơ, nhiều tuyến đường cũng ngập hơn nửa bánh xe máy. Cuộc sống của người dân ở “thủ phủ miền Tây” gần như đã bị đảo lộn trong mùa triều cường. Nhiều đoạn trên tuyến quốc lộ 1 ở Vĩnh Long, Hậu Giang, Sóc Trăng, Bạc Liêu… cũng bị ngập nặng ảnh hưởng không nhỏ đến giao thông. Không chỉ cục bộ vài ba nơi mà ngập đã phổ biến và ngày càng lan rộng từ TP.HCM chạy dọc các tỉnh ven biển miền Tây xuống tận Cà Mau.

Theo các nhà khoa học, có hai nguyên nhân chính gây nên hiện tượng trên là nước biển dâng và đặc biệt là tình trạng sụt lún mặt đất. Sụt lún đang diễn ra trên khắp đồng bằng. Nghiên cứu của Trường ĐH Utrecht (Hà Lan) cho thấy mức độ gia tăng mực nước biển tuyệt đối khoảng từ 3 - 4 mm/năm, trong khi nhiều phần diện tích ở nông thôn vùng ĐBSCL mức độ sụt lún khoảng 10 - 20 mm/năm, riêng khu vực thành thị và các khu công nghiệp mức độ sụt lún lên đến khoảng 25 mm/năm. Trong 25 năm qua (1991 - 2015), ĐBSCL đã sụt lún trung bình 18 cm, có những nơi sụt lún 2,5 cm/năm, cao hơn gần 10 lần so với tốc độ nước biển dâng. Nguyên nhân chính của hiện tượng sụt lún trên là do khai thác nước ngầm quá mức.

Rút 2,5 triệu lít/ngày, nước ngầm cạn kiệt

Tại TT.Mỹ Xuyên, khoảng 20 năm trước nước máy được khai thác từ nước ngầm chỉ phục vụ ở khu vực trung tâm. Người dân ở khu vực vùng ven sử dụng nước tự nhiên như nước sông, ao hồ, nước mưa… Những năm về sau, các nguồn nước tự nhiên cạn kiệt, ô nhiễm nên được thay toàn bộ nước máy bằng các chương trình đưa nước sạch về nông thôn. Để đáp ứng nhu cầu ngày càng lớn của người dân, khoảng chục năm trước trạm cấp nước của thị trấn được đầu tư khai thác thêm một giếng mới cách vị trí cũ hơn 500 m theo hướng dịch chuyển ra xa trung tâm hơn.

TT.Mỹ Xuyên, Sóc Trăng chìm trong nước. Ảnh chụp mùa triều cường năm 2017 - Ảnh: Chí Nhân

Báo cáo của tỉnh Sóc Trăng chỉ rõ, riêng nước ngọt phục vụ cho sinh hoạt của địa phương dựa vào nguồn khai thác nước ngầm lên đến 94.000 m3/ngày đêm và tình trạng khai thác nước ngầm đã ở mức báo động. Một khuyến cáo của Bộ Tài nguyên - Môi trường thừa nhận: “Vùng tứ giác TP.Sóc Trăng, H.Mỹ Xuyên, TX.Vĩnh Châu và H.Trần Đề, việc khai thác nước ngầm đã vượt ngưỡng an toàn”.

Nhiều người dân ở các tỉnh ven biển miền Tây cho biết, trước đây chỉ cần đào giếng sâu 5 - 7 m là có nước ngọt dùng. Sau này phải khoan giếng và càng về sau phải khoan càng sâu, hiện tại phải khoan tới 130 - 150 m và phải dùng máy bơm công suất lớn mới có nước.

Tại Bạc Liêu, tổng lưu lượng khai thác nước ngầm toàn tỉnh khoảng 400.000 m3/ngày đêm. Báo cáo gần đây của Sở Tài nguyên - Môi trường tỉnh Bạc Liêu cho biết: “Hiện nay tầng chứa nước Pleistocen (giữa - trên) quân bình mỗi năm tụt giảm 0,5 m. Có thể nói đây là một nguy cơ đáng báo động về tình trạng cạn kiệt nguồn nước ngầm”.

“Tốc độ sụt lún nhanh nhất là thời điểm hiện tại”, nghiên cứu của Trường ĐH Utrecht nhận định và cho biết hiện nay mỗi ngày vùng đồng bằng này rút khỏi lòng đất tới 2,5 triệu lít nước. Nước mất đi làm giảm áp lực trong cấu trúc địa chất bên dưới, khiến đồng bằng lún xuống. Với tốc độ sụt lún trung bình 1 cm/năm, vùng ĐBSCL sẽ chứng kiến rất nhiều biến đổi trong vài thập niên tới.

Th.S Nguyễn Hữu Thiện, chuyên gia độc lập về sinh thái ĐBSCL, lưu ý: Cao trình trung bình của vùng đất này so với mực nước biển chỉ từ 1 - 1,5 m. Với tốc độ lún và nước biển dâng như vậy trong khi chúng ta vẫn phải khai thác nước ngầm như hiện nay thì đây rõ ràng là nguy cơ rất lớn đe dọa đến sự tồn tại của vùng đồng bằng này. Còn TS Lê Xuân Thuyên (ĐH Khoa học tự nhiên TP.HCM), cho rằng đây không phải là vấn đề của riêng ĐBSCL mà hiện tượng sụt lún nước biển dâng ảnh hưởng cả vùng đồng bằng Nam bộ.

Điều này hoàn toàn phù hợp với nghiên cứu của ĐH Utrecht khi họ chỉ ra rằng tốc độ sụt lún trung bình ở hiện tại theo mô hình đối với TP.HCM là 7,3 cm/năm.

Sụt nhanh, bù lún tự nhiên giảm

Trong một vài thập niên gần đây, Trung Quốc xây dựng các đập thủy điện khiến lượng phù sa sụt giảm đã làm giảm đáng kể sự bù lún tự nhiên làm cho quá trình sụt lún diễn ra nhanh hơn. Tình hình đang trở nên trầm trọng hơn khi nhiều con đập trên dòng chính sông Mê Kông trên đất Lào cũng đang được xây dựng và gấp rút hoàn thành. Kết quả nghiên cứu năm 2018 của Ủy hội sông Mê Kông, có đến 97% trầm tích sẽ bị giữ lại nếu tất cả các con đập trên dòng chính và các chi lưu của con sông này được xây dựng. Đây là một nguyên nhân khách quan nhưng không kém phần quan trọng làm cho ĐBSCL “biến mất” nhanh hơn.

Từ năm 2011, TS Lê Xuân Thuyên và cộng sự đã tiến hành đặt một số trạm quan trắc về biến đổi khí hậu và nước biển dâng. Kết quả ban đầu cho thấy có vấn đề về hiện tượng lún mặt đất.

“Bình thường đã khó có giải pháp kỹ thuật nào có thể giải quyết được vấn đề chìm ngập do lún cộng với nước biển dâng. Nay càng khó gấp bội khi mà nguồn bùn cát từ sông Cửu Long đưa về ngày càng giảm đi và cả đồng bằng của chúng ta không có vật liệu để bồi đắp, bù lại!”, TS Thuyên nói.

Tác động lan tỏa sớm hơn nhiều

Một căn nhà ở xã Vân Khánh (H.An Minh, Kiên Giang) bị sạt lở đe dọa - Ảnh: Anh Phương

Năm 2018, xuất khẩu nông sản của VN trên 40 tỉ USD, con số kỷ lục từ trước đến nay. Vùng ĐBSCL có những đóng góp quan trọng vào thành quả này nhờ những mặt hàng chủ lực như: gạo trên 3 tỉ USD, tôm

3,6 tỉ USD hơn, cá tra gần 2,3 tỉ USD, rau quả 3,5 tỉ USD… Ước tính vùng này đã đóng góp hàng chục tỉ USD vào nền kinh tế mỗi năm. Thế nên, việc sụt lún, mất phù sa đang khiến vựa lúa, thủy sản của VN nói chung và sinh kế của người dân ĐBSCL nói riêng ảnh hưởng nặng nề.

Theo kịch bản mà Trường ĐH Utrecht (Hà Lan) đặt ra, đến năm 2050 các tỉnh ven biển như: Cà Mau, Kiên Giang, Bạc Liêu, Sóc Trăng hầu hết diện tích sẽ bị chìm dưới mực nước biển. Tất nhiên đây mới là nghiên cứu, chưa phải là chắc chắn. Nhưng hiện tại, dọc bờ Biển Đông và Tây hiện tượng sạt lở xảy ra nghiêm trọng, nhiều đoạn xói lở từ 30 -100 m/năm.

Thế mạnh lớn nhất của các tỉnh này là nuôi tôm, lúa và một số ít vườn cây ăn trái. Để nuôi tôm đạt hiệu quả cần phải có độ mặn phù hợp, nước quá mặn cũng không được. Khi từng phần diện tích đất ở các tỉnh này bị mất đi hoặc chìm trong nước sẽ kéo theo một mũi nhọn kinh tế quan trọng là con tôm bị ảnh hưởng. Nếu sụt lún tiếp tục duy trì như hiện tại kết hợp với nước biển dâng thì tình trạng mất đất ở các vùng bờ biển ngày càng nghiêm trọng.

Tương tự, lúa cũng là một thế mạnh của các tỉnh này. Trước giờ người dân ở đây vẫn tận dụng nước ngọt vào mùa mưa để trồng lúa. Nếu các cánh đồng bị mặn xâm nhập kéo dài sẽ không thể sản xuất được lúa như hiện tại.

GS-TS Bùi Chí Bửu, nguyên Viện trưởng Viện Khoa học kỹ thuật nông nghiệp miền Nam, lo lắng: Nếu những kết quả nghiên cứu, dự báo là đúng thì tác động đến môi trường, xã hội và kinh tế là rất lớn khi BĐSCL là vựa lúa, cá tôm, rau quả của cả nước, mang lại kim ngạch xuất khẩu hàng chục tỉ USD mỗi năm. Nó đe dọa trực tiếp đến cuộc sống của hàng chục triệu người dân vùng này.

Dẫn chứng tình trạng xâm nhập mặn ngày càng mạnh, GS Bửu cho biết những giống lúa kháng mặn hiện tại chỉ sống được trong điều kiện nước có độ mặn nhất định (4%0), thời gian 20 ngày; những giống tốt nhất hiện nay là 30 ngày. Nhưng vào thời điểm trổ bông vẫn cần nước ngọt. Nếu không có nước ngọt sẽ không thể sản xuất lúa cũng như các loại cây trồng khác. “Tôi cho rằng chúng ta phải kiểm soát được việc khai thác nước ngầm, hạn chế tối đa. Tái tạo các cánh rừng phòng hộ ven biển”, GS Bửu nêu quan điểm.

Như vậy, những trụ cột của nền kinh tế các địa phương này sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Không chỉ thế, các vùng này bị ảnh hưởng còn gây tác động lan tỏa đến các địa phương lân cận ở sâu trong đồng bằng như: Hậu Giang, Cần Thơ, Vĩnh Long… Điều này có thể thấy rõ vào mùa khô hạn năm 2016, nước mặn đã xâm nhập sâu vào đất liền, trên nhiều con sông nước mặn 4%0 đã vào sâu đến 60 - 70 km. Thời điểm đó có đến 10/13 tỉnh ĐBSCL bị ảnh hưởng bởi hạn mặn. Cũng cần lưu ý, con số 4%0 là giới hạn cuối cùng để các loại thực vật nước ngọt có thể tồn tại. Với kịch bản nhiều tỉnh ven biển ở ĐBSCL sẽ chìm vào thời điểm 2050 thì không chỉ riêng những tỉnh đó bị thiệt hại mà tác động lan tỏa đến sản xuất nông nghiệp sẽ xảy ra trên khắp đồng bằng.

Đây chỉ mới là những ước lượng ban đầu về bức tranh tương lai của đồng bằng khi nó bị chìm. Thực tế sẽ còn phức tạp và còn nhiều thứ quan trọng hơn nhất là cuộc sống và sinh kế của hàng chục triệu dân.

Chí Nhân

Paul Pham chuyen

Bàn ra tán vào (0)

Comment




  • Input symbols

Đồng Bằng Sông Cửu Long chỉ còn tồn tại 80 năm?

Hiện tượng sụt lún mặt đất, mất phù sa, nước biển dâng... sẽ khiến gần như toàn bộ ĐBSCL chìm dưới mặt nước biển vào năm 2100, nghiên cứu của Đại học Utrecht (Hà Lan) mới đây dự báo.

(ĐBSCL : Đồng Bằng Sông Cửu Long

Hiện tượng sụt lún mặt đất, mất phù sa, nước biển dâng... sẽ khiến gần như toàn bộ ĐBSCL chìm dưới mặt nước biển vào năm 2100, nghiên cứu của Đại học Utrecht (Hà Lan) mới đây dự báo.

TP.Cần Thơ bị ngập nặng trong đợt triều cường 2018 - Ảnh: Đình Tuyển

Biển tiến 1, đất chìm 10

Từ những năm 1985 - 1986, ở các vùng ven biển ĐBSCL phong trào nuôi tôm phát triển mạnh. Người dân khoan giếng lấy cả nước ngọt và nước mặn để nuôi tôm. Thời điểm đó đã có người nêu ý kiến lo ngại về vấn đề này. Năm 2013 - 2014, trong một chuyến công tác ở Mỹ, các chuyên gia của họ cũng nêu cảnh báo về việc sụt lún đồng bằng làm tăng nguy cơ ảnh hưởng tiêu cực của biến đổi khí hậu.

GS-TS Bùi Chí Bửu (nguyên Viện trưởng Viện Khoa học kỹ thuật nông nghiệp miền Nam)

Trong dịp Tết Nguyên đán vừa qua, ngoài những câu thăm hỏi, chúc tụng nhau như lệ thường thì “nước và ngập” gần như là chủ đề chính của nhiều buổi gặp mặt của các cư dân ở TT.Mỹ Xuyên (H.Mỹ Xuyên, Sóc Trăng) nằm ở phía nam TP.Sóc Trăng, cách Biển Đông khoảng hơn 30 km. Lý do là vào mùa triều cường trước đó, cứ mỗi tháng 2 lần cả thị trấn này “chìm” trong nước.

Đây không phải năm đầu tiên thị trấn này bị ngập vào mùa triều cường, chỉ khác là mức độ ngày càng nghiêm trọng hơn. Khổ nhất chính là những người dân sống tại đây khi sinh hoạt hằng ngày, việc buôn bán gặp rất nhiều khó khăn. Nhà ông P.Q.Dũng, nằm lệch ra ngoài trung tâm thị trấn một chút cũng bị ngập nặng. Để chống ngập ông phải xây gạch bao quanh. Tuy nhiên nước ngấm xuống nền, ăn vào tường làm căn nhà xuống cấp trông thấy.

Câu chuyện ngập và những lo lắng ở TT.Mỹ Xuyên không phải là điều gì đặc biệt trong bức tranh ngập do triều cường ở ĐBSCL trong những năm gần đây. Khu vực trung tâm TP.Cần Thơ, nhiều tuyến đường cũng ngập hơn nửa bánh xe máy. Cuộc sống của người dân ở “thủ phủ miền Tây” gần như đã bị đảo lộn trong mùa triều cường. Nhiều đoạn trên tuyến quốc lộ 1 ở Vĩnh Long, Hậu Giang, Sóc Trăng, Bạc Liêu… cũng bị ngập nặng ảnh hưởng không nhỏ đến giao thông. Không chỉ cục bộ vài ba nơi mà ngập đã phổ biến và ngày càng lan rộng từ TP.HCM chạy dọc các tỉnh ven biển miền Tây xuống tận Cà Mau.

Theo các nhà khoa học, có hai nguyên nhân chính gây nên hiện tượng trên là nước biển dâng và đặc biệt là tình trạng sụt lún mặt đất. Sụt lún đang diễn ra trên khắp đồng bằng. Nghiên cứu của Trường ĐH Utrecht (Hà Lan) cho thấy mức độ gia tăng mực nước biển tuyệt đối khoảng từ 3 - 4 mm/năm, trong khi nhiều phần diện tích ở nông thôn vùng ĐBSCL mức độ sụt lún khoảng 10 - 20 mm/năm, riêng khu vực thành thị và các khu công nghiệp mức độ sụt lún lên đến khoảng 25 mm/năm. Trong 25 năm qua (1991 - 2015), ĐBSCL đã sụt lún trung bình 18 cm, có những nơi sụt lún 2,5 cm/năm, cao hơn gần 10 lần so với tốc độ nước biển dâng. Nguyên nhân chính của hiện tượng sụt lún trên là do khai thác nước ngầm quá mức.

Rút 2,5 triệu lít/ngày, nước ngầm cạn kiệt

Tại TT.Mỹ Xuyên, khoảng 20 năm trước nước máy được khai thác từ nước ngầm chỉ phục vụ ở khu vực trung tâm. Người dân ở khu vực vùng ven sử dụng nước tự nhiên như nước sông, ao hồ, nước mưa… Những năm về sau, các nguồn nước tự nhiên cạn kiệt, ô nhiễm nên được thay toàn bộ nước máy bằng các chương trình đưa nước sạch về nông thôn. Để đáp ứng nhu cầu ngày càng lớn của người dân, khoảng chục năm trước trạm cấp nước của thị trấn được đầu tư khai thác thêm một giếng mới cách vị trí cũ hơn 500 m theo hướng dịch chuyển ra xa trung tâm hơn.

TT.Mỹ Xuyên, Sóc Trăng chìm trong nước. Ảnh chụp mùa triều cường năm 2017 - Ảnh: Chí Nhân

Báo cáo của tỉnh Sóc Trăng chỉ rõ, riêng nước ngọt phục vụ cho sinh hoạt của địa phương dựa vào nguồn khai thác nước ngầm lên đến 94.000 m3/ngày đêm và tình trạng khai thác nước ngầm đã ở mức báo động. Một khuyến cáo của Bộ Tài nguyên - Môi trường thừa nhận: “Vùng tứ giác TP.Sóc Trăng, H.Mỹ Xuyên, TX.Vĩnh Châu và H.Trần Đề, việc khai thác nước ngầm đã vượt ngưỡng an toàn”.

Nhiều người dân ở các tỉnh ven biển miền Tây cho biết, trước đây chỉ cần đào giếng sâu 5 - 7 m là có nước ngọt dùng. Sau này phải khoan giếng và càng về sau phải khoan càng sâu, hiện tại phải khoan tới 130 - 150 m và phải dùng máy bơm công suất lớn mới có nước.

Tại Bạc Liêu, tổng lưu lượng khai thác nước ngầm toàn tỉnh khoảng 400.000 m3/ngày đêm. Báo cáo gần đây của Sở Tài nguyên - Môi trường tỉnh Bạc Liêu cho biết: “Hiện nay tầng chứa nước Pleistocen (giữa - trên) quân bình mỗi năm tụt giảm 0,5 m. Có thể nói đây là một nguy cơ đáng báo động về tình trạng cạn kiệt nguồn nước ngầm”.

“Tốc độ sụt lún nhanh nhất là thời điểm hiện tại”, nghiên cứu của Trường ĐH Utrecht nhận định và cho biết hiện nay mỗi ngày vùng đồng bằng này rút khỏi lòng đất tới 2,5 triệu lít nước. Nước mất đi làm giảm áp lực trong cấu trúc địa chất bên dưới, khiến đồng bằng lún xuống. Với tốc độ sụt lún trung bình 1 cm/năm, vùng ĐBSCL sẽ chứng kiến rất nhiều biến đổi trong vài thập niên tới.

Th.S Nguyễn Hữu Thiện, chuyên gia độc lập về sinh thái ĐBSCL, lưu ý: Cao trình trung bình của vùng đất này so với mực nước biển chỉ từ 1 - 1,5 m. Với tốc độ lún và nước biển dâng như vậy trong khi chúng ta vẫn phải khai thác nước ngầm như hiện nay thì đây rõ ràng là nguy cơ rất lớn đe dọa đến sự tồn tại của vùng đồng bằng này. Còn TS Lê Xuân Thuyên (ĐH Khoa học tự nhiên TP.HCM), cho rằng đây không phải là vấn đề của riêng ĐBSCL mà hiện tượng sụt lún nước biển dâng ảnh hưởng cả vùng đồng bằng Nam bộ.

Điều này hoàn toàn phù hợp với nghiên cứu của ĐH Utrecht khi họ chỉ ra rằng tốc độ sụt lún trung bình ở hiện tại theo mô hình đối với TP.HCM là 7,3 cm/năm.

Sụt nhanh, bù lún tự nhiên giảm

Trong một vài thập niên gần đây, Trung Quốc xây dựng các đập thủy điện khiến lượng phù sa sụt giảm đã làm giảm đáng kể sự bù lún tự nhiên làm cho quá trình sụt lún diễn ra nhanh hơn. Tình hình đang trở nên trầm trọng hơn khi nhiều con đập trên dòng chính sông Mê Kông trên đất Lào cũng đang được xây dựng và gấp rút hoàn thành. Kết quả nghiên cứu năm 2018 của Ủy hội sông Mê Kông, có đến 97% trầm tích sẽ bị giữ lại nếu tất cả các con đập trên dòng chính và các chi lưu của con sông này được xây dựng. Đây là một nguyên nhân khách quan nhưng không kém phần quan trọng làm cho ĐBSCL “biến mất” nhanh hơn.

Từ năm 2011, TS Lê Xuân Thuyên và cộng sự đã tiến hành đặt một số trạm quan trắc về biến đổi khí hậu và nước biển dâng. Kết quả ban đầu cho thấy có vấn đề về hiện tượng lún mặt đất.

“Bình thường đã khó có giải pháp kỹ thuật nào có thể giải quyết được vấn đề chìm ngập do lún cộng với nước biển dâng. Nay càng khó gấp bội khi mà nguồn bùn cát từ sông Cửu Long đưa về ngày càng giảm đi và cả đồng bằng của chúng ta không có vật liệu để bồi đắp, bù lại!”, TS Thuyên nói.

Tác động lan tỏa sớm hơn nhiều

Một căn nhà ở xã Vân Khánh (H.An Minh, Kiên Giang) bị sạt lở đe dọa - Ảnh: Anh Phương

Năm 2018, xuất khẩu nông sản của VN trên 40 tỉ USD, con số kỷ lục từ trước đến nay. Vùng ĐBSCL có những đóng góp quan trọng vào thành quả này nhờ những mặt hàng chủ lực như: gạo trên 3 tỉ USD, tôm

3,6 tỉ USD hơn, cá tra gần 2,3 tỉ USD, rau quả 3,5 tỉ USD… Ước tính vùng này đã đóng góp hàng chục tỉ USD vào nền kinh tế mỗi năm. Thế nên, việc sụt lún, mất phù sa đang khiến vựa lúa, thủy sản của VN nói chung và sinh kế của người dân ĐBSCL nói riêng ảnh hưởng nặng nề.

Theo kịch bản mà Trường ĐH Utrecht (Hà Lan) đặt ra, đến năm 2050 các tỉnh ven biển như: Cà Mau, Kiên Giang, Bạc Liêu, Sóc Trăng hầu hết diện tích sẽ bị chìm dưới mực nước biển. Tất nhiên đây mới là nghiên cứu, chưa phải là chắc chắn. Nhưng hiện tại, dọc bờ Biển Đông và Tây hiện tượng sạt lở xảy ra nghiêm trọng, nhiều đoạn xói lở từ 30 -100 m/năm.

Thế mạnh lớn nhất của các tỉnh này là nuôi tôm, lúa và một số ít vườn cây ăn trái. Để nuôi tôm đạt hiệu quả cần phải có độ mặn phù hợp, nước quá mặn cũng không được. Khi từng phần diện tích đất ở các tỉnh này bị mất đi hoặc chìm trong nước sẽ kéo theo một mũi nhọn kinh tế quan trọng là con tôm bị ảnh hưởng. Nếu sụt lún tiếp tục duy trì như hiện tại kết hợp với nước biển dâng thì tình trạng mất đất ở các vùng bờ biển ngày càng nghiêm trọng.

Tương tự, lúa cũng là một thế mạnh của các tỉnh này. Trước giờ người dân ở đây vẫn tận dụng nước ngọt vào mùa mưa để trồng lúa. Nếu các cánh đồng bị mặn xâm nhập kéo dài sẽ không thể sản xuất được lúa như hiện tại.

GS-TS Bùi Chí Bửu, nguyên Viện trưởng Viện Khoa học kỹ thuật nông nghiệp miền Nam, lo lắng: Nếu những kết quả nghiên cứu, dự báo là đúng thì tác động đến môi trường, xã hội và kinh tế là rất lớn khi BĐSCL là vựa lúa, cá tôm, rau quả của cả nước, mang lại kim ngạch xuất khẩu hàng chục tỉ USD mỗi năm. Nó đe dọa trực tiếp đến cuộc sống của hàng chục triệu người dân vùng này.

Dẫn chứng tình trạng xâm nhập mặn ngày càng mạnh, GS Bửu cho biết những giống lúa kháng mặn hiện tại chỉ sống được trong điều kiện nước có độ mặn nhất định (4%0), thời gian 20 ngày; những giống tốt nhất hiện nay là 30 ngày. Nhưng vào thời điểm trổ bông vẫn cần nước ngọt. Nếu không có nước ngọt sẽ không thể sản xuất lúa cũng như các loại cây trồng khác. “Tôi cho rằng chúng ta phải kiểm soát được việc khai thác nước ngầm, hạn chế tối đa. Tái tạo các cánh rừng phòng hộ ven biển”, GS Bửu nêu quan điểm.

Như vậy, những trụ cột của nền kinh tế các địa phương này sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Không chỉ thế, các vùng này bị ảnh hưởng còn gây tác động lan tỏa đến các địa phương lân cận ở sâu trong đồng bằng như: Hậu Giang, Cần Thơ, Vĩnh Long… Điều này có thể thấy rõ vào mùa khô hạn năm 2016, nước mặn đã xâm nhập sâu vào đất liền, trên nhiều con sông nước mặn 4%0 đã vào sâu đến 60 - 70 km. Thời điểm đó có đến 10/13 tỉnh ĐBSCL bị ảnh hưởng bởi hạn mặn. Cũng cần lưu ý, con số 4%0 là giới hạn cuối cùng để các loại thực vật nước ngọt có thể tồn tại. Với kịch bản nhiều tỉnh ven biển ở ĐBSCL sẽ chìm vào thời điểm 2050 thì không chỉ riêng những tỉnh đó bị thiệt hại mà tác động lan tỏa đến sản xuất nông nghiệp sẽ xảy ra trên khắp đồng bằng.

Đây chỉ mới là những ước lượng ban đầu về bức tranh tương lai của đồng bằng khi nó bị chìm. Thực tế sẽ còn phức tạp và còn nhiều thứ quan trọng hơn nhất là cuộc sống và sinh kế của hàng chục triệu dân.

Chí Nhân

Paul Pham chuyen

BẢN TIN MỚI NHẤT

Buổi họp mặt vui vẻ - PHAN ĐỨC MINH

(HNPD) Thế là cái tháng 5 này, tôi có vô số dịp để họp mặt vui vẻ và “ nhậu “ lai rai...ba sợi,

Xem Thêm

CÁCH LÀM BÁNH LÁ MƠ

Cách làm bánh lá mơ ngon lạ, đầy hấp dẫn. Hổng biết có mùi hay không?

Xem Thêm

QUẺ DỊCH: CÁCH BẤM ĐỘN (Bài 5) - Nguyên Lạc

,,,phương pháp suy đoán dựa trên quẻ chỉ có tác dụng tham khảo về xu thế...

Xem Thêm

Chọn Vợ, Chọn Chồng

Mông chai là đứa lắm lời Bởi hay lót đít để ngồi buôn dưa

Xem Thêm

Cannes 2019

Úi dzồi ui, Nguyễn thị Ngọc Chọi đây à?

Xem Thêm

RƯỢU MỜI VÃN CUỘC. - CAO MỴ NHÂN

(HNPD) Chim ơi vãn cuộc xuân thu Sóng dâng biển hẹn tràn lu rượu mời...

Xem Thêm

BÀN RA TÁN VÀO

Đề bài :Ngày miền Bắc được thật sự Giải Phóng : 30/04/1975 - Đồ Giả

Năm 1971 ,phong trào chống chiến tranh tại VN ở cao điểm ; cũng là năm cực thịnh của XHCN . Năm này Liên Hiệp Quốc đẩy Taiwan ra khỏi và thừa nhận Trung cộng trám chỗ Taiwan , mặc dù Hoa Kỳ không đồng ý . Vì Taiwan có chân trong LHQ từ hồi thành lập 1945 . Mãi tới 1979 TT Carter mới thừa nhận và bang giao với Trung cộng . Mãi

Xem Thêm

Đề bài :Ngày miền Bắc được thật sự Giải Phóng : 30/04/1975 - Đồ Giả

Năm 1971 ,phong trào chống chiến tranh tại VN ở cao điểm ; cũng là năm cực thịnh của XHCN . Năm này Liên Hiệp Quốc đẩy Taiwan ra khỏi và thừa nhận Trung cộng trám chỗ Taiwan , mặc dù Hoa Kỳ không đồng ý . Vì Taiwan có chân trong LHQ từ hồi thành lập 1945 . Mãi tới 1979 TT Carter mới thừa nhận và bang giao với Trung cộng . Mãi

Xem Thêm

Đề bài : ÂU-CHÂU LIÊN QUAN TỚI TT TRUMP CỦA HOA KỲ !

HAY MO MAT RA NHIN-XEM-DOC Hoi cac vi dang con Lua,cac vi u me vach la tim sau,vu oan gia hoa,But nha khong thieng thi sao dua hang xom no hoan ho doi dat nuoc cua ho duoc nhu TRUMP ? Hay mo mat nhin,doc lai va so sanh dat nuoc bay gio va 02 nam truoc !!!!!

Xem Thêm

Đề bài :Tổng thống Trump: ‘Trung Quốc bị đánh rất đau’

Bay gio la luc phai sua soan thuc hanh chat voi bach tuoc cua cac nuoc da de cho tau nhap hang vao roi dong moc san xuat tai nuoc do de nhap khau vao My.Hay giu nguyen hien truong va mo them con duong hep nay nua la chac an nhu bap ngai T.T a ! No con cung cua moi chi run run chua do xap,hay cho no do xup quy xuong xung than.Nhung cung can than,no se keo be,ket dang voi vai voi bach tuoc lam kho de nhu thang tai xe nam my o san sau nha minh.GOD BLESS YOU & AMERICA.

Xem Thêm

Đề bài :KÝ ỨC KHÔNG QUÊN: JOE BIDEN --- (Tác giả: Tôn Nữ Hoàng Hoa)

Mấy tên tị nan Vịt Cộng ở Southern California đừng quên tên “Sleepy Joe” nha.

Xem Thêm

Đề bài :LƯƠNG CHÂU TỪ - RƯỢU VÀ NỖI SẦU CHINH CHIẾN - PHẠM ĐỨC NHÌ

Bai tho nay rat hop cho hoan canh nhung nguoi linh VNCH quanh nam suot thang hanh quan xa nha, tim quen noi buon xa nha nho nguoi yeu qua men ruou vi minh khong biet ngay mai co tro ve hay khong. Bo dao my tuu da quang boi. Moi khi don vi hanh quan xong tro ve binh an thi ai do cho mot chai ruou, sang thi Hennessy, re tien thi xi de. Den khi phai lieu minh vao cho chet thi nguoi linh tu an ui bang cau "Co lai chinh chien..." Vien si quan DPQ chi huy don Dak Seang khi don bi CS tran ngap da xin khong quan cho doi bom tren dau minh de cung chet voi quan thu, khi duoc phi cong hoi lai la anh co chac la muon doi bom ngay vao don Dak Seang thi duoc tra loi mot cach anh hung: "co lai chinh chien ky nhan hoi ban oi" vi vi si quan nay da chap nhan lam tuong chet theo thanh. Cac phi cong dong minh sau khi giup doi bom san bang chien truong da nghieng canh kinh phuc su anh dung cua don Dak Seang va vi no nhu don Alamo trong lich su My. Da so si quan VNCH thuoc long bai tho nay nen ho san sang chap nhan co lai chinh chien, va neu ho say sua khi ve hau cu thi cap chi huy thuong thong cam. Sau Mua he do lua 1972, chien truong tro nen khoc liet, va bai tho nay noi len noi niem cua nguoi linh VNCH khi dat nuoc lam nguy. Mot thoi de say va mot thoi de chet. Dau sao di nua linh VNCH cung co lanh luong co tien tieu vat nen chuyen nhau nhet quen doi sau ngay hanh quan thanh cai thoi quen cua doi linh.

Xem Thêm

Đề bài :Ông Sư Nhất Hạnh.

Da bo cuoc doi tu hanh thi phai biet sam hoi giac ngo. Biet bao nhieu thuyen nhan da chet tren bien de tim tu do ma van khong giac ngo. Xua the gioi khong biet Cong San tan ac thoai hoa, den khi Nga So sap do, ca Dong Au va Nga so tu bo cong san de theo tu do thi TNH phai tinh ngo ve cai nghiep u me cua minh. VN nay van chua co bau cu tu do, chua co dan chu, dan ngheo VN van chua thoat khoi lam than co cuc bat kip dan Dai Loan Han Quoc thi dang le ong TNH phai tinh ngo. Ngay ca trong nuoc VN, TT Thich Huyen Quang cung keu goi CSVN phai sam hoi va TNH phai sam hoi. Tiec rang cac de tu cua TNH tai My va Canada van tiep tuc duong loi chong My cuu nuoc cua TNH. Khi khung bo danh sap toa nha WTC ngay 11 thang 9 2001, TNH lon tieng quy trach loi cua My ma de tu ben cua TNH van cuong tin tin theo TNH.

Xem Thêm

Đề bài :Ông Sư Nhất Hạnh.

Đã 16 năm rồi mà bây giờ đọc lại vẫn thấy rất hay và rất đúng.Đã bao nhiêu năm rồi mà Nhất Hạnh vẫn chưa sáng mắt ra với bao nhiêu tội ác mà CSVN đã gây ra cho dân tộc VN!! Phật Giáo...và Nhất Hạnh nói riêng vẫn ngậm miệng không dám lên tiếng trước tội bán nước và làm tay sai cho Bắc Triều của CSVN! Ai là dân Huế mà không nghỉ đến Tết Mậu Thân với bao nhiêu tội ác do CS gây ra cho dân Huế.Thiến Sư Nhất Hạnh này cũng là dân Huế mà không dám hé môi về tội ác của CS. Phật Giáo đích thực đã chết hết rồi?! Trí Quang đã im hơi lặng tiếng mà Nhất Hạnh cũng vậy!! Phật Giáo đã biến tướng trở thành Phật Giáo Quốc Doanh hết rồi!? Chỉ có Công Giáo...và nhiều Cha trong đó có Cha Nguyễn Ngọc Nam nhân ngày 30.4.2019 đã có 1 bài giãng quá tuyệt vời lên án CSVN một cách dũng cảm,không sợ CS làm cho CSVN tái mặt và chỉ biết ngậm miệng vì Cha Nam giãng quá đúng. Nghe nói Nhất Hạnh đã tìm về VN để chết trên quê hương!? Nếu tôi là Nhất Hạnh thì tôi sẽ tự thiêu để phản đối CSVN bán nước. Hèn với giặc mà ác với dân! Cám ơn Tôn Nữ Như Không đã lên tiếng và có 1 bài viết quá hay về những lỗi lầm của Thiền Sư Nhất Hạnh. Đối với tội ác của CSVN Nhất Hạnh im lặng và ngậm miệng cho đến chết?!

Xem Thêm

Đề bài :Tên Việt kiều phản động

Gioi oi ong Son oi ! cai dau goi no con tren chan cua ong khong vay ? Neu con , ong co chan len noi chuyen voi no con thu vi hon , nay nhe,neu no khong muon nghe thi no bo chan xuong va neu no phan doi,no se nhuc nhich lam ong te mong, con noi chuyen voi may chu vici tu thang chop tro xuong deu mot bai ban y chang nhau,neu chang may di nguoc,nghi nguoc la mo tom tuc thi.Va,neu bon no thay sai chang nua,van nham mat cai bang chet thi thoi,ong khong nghe noi la chai nhu dit khi truong son a ? toi thi ,thu that toi rat di ung voi nhung nguoi noi tieng bac 02 nut.nghe cu the the sat mau sao dau do,cha bu voi giong nau-giong tau lai va giong mien nam hay la giong bac ky cuu 09 nut nghe van em diu va de tinh cam , hay la toi tu ky am thi voi bon no ? toi biet,ho cung la giong giong lac long nhu toi,nhung cai khon nan la ho biet sai trai,van u-li nham mat,bit tai hoc tap theo guong thang giac ho,khong tin thi ong cu nhin vao dam du hoc sinh thi ro,cai so it cham lo hoc hanh va co y tuong tot cho dat nuoc thi chi tren dau ngon tay,so con lai da thay-da nghe-da so thay the nao la tu do va so sanh dat nuoc minh voi trao luu the gioi the ma mat van nham tit,tai van bit chat de con ve ma phung duong dang va hoc tap theo thang giac ho,tha ho gai to-gai tre-tha ho vo vet lam giau.

Xem Thêm

TIN MỚI

Buổi họp mặt vui vẻ - PHAN ĐỨC MINH

(HNPD) Thế là cái tháng 5 này, tôi có vô số dịp để họp mặt vui vẻ và “ nhậu “ lai rai...ba sợi,

Xem Thêm

CÁCH LÀM BÁNH LÁ MƠ

Cách làm bánh lá mơ ngon lạ, đầy hấp dẫn. Hổng biết có mùi hay không?

Xem Thêm

QUẺ DỊCH: CÁCH BẤM ĐỘN (Bài 5) - Nguyên Lạc

,,,phương pháp suy đoán dựa trên quẻ chỉ có tác dụng tham khảo về xu thế...

Xem Thêm

Chọn Vợ, Chọn Chồng

Mông chai là đứa lắm lời Bởi hay lót đít để ngồi buôn dưa

Xem Thêm

Cannes 2019

Úi dzồi ui, Nguyễn thị Ngọc Chọi đây à?

Xem Thêm

RƯỢU MỜI VÃN CUỘC. - CAO MỴ NHÂN

(HNPD) Chim ơi vãn cuộc xuân thu Sóng dâng biển hẹn tràn lu rượu mời...

Xem Thêm

Lại nói chuyện lội lụt ở Huế

Dạ, ngày đầu thì hắn vô từ từ, tới túi thì hắn vô nhanh hơn. Con chưa kịp vén quần thì hắn đã vô ngang háng rồi, càng lúc hắn càng to và mạnh,

Xem Thêm

Cạc cô gại Huệ mô rồi?

Gái Huế mọc sừng.

Xem Thêm

Quan điểm chống Trung Quốc áp đảo trong mọi tầng lớp chính trị Mỹ

Các chính trị gia thường xuyên thề sẽ cứng rắn với vấn đề gian lận của Trung Quốc.

Xem Thêm

Hình Ảnh Tang Lễ Cựu Tư Lệnh HQVN

Đại diện Hội Hải Quân Hàng Hải và Cộng Đồng Việt Nam San Diego đã lên viếng linh cửu Cựu Tư Lệnh HQVN lần cuối cùng.

Xem Thêm