Tổng thống Syria bác thông tin tìm cách can thiệp vào Lebanon sau phát biểu của ông Trump

Ngày 21-6, Tổng thống Syria Ahmed al-Sharaa bác bỏ thông tin nước này tìm cách can dự quân sự vào Lebanon, nơi quân đội Israel và nhóm vũ trang Hezbollah đang giao tranh, sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump liên tục ám chỉ Damascus có thể can thiệp, theo Hãng tin AFP.

"Chúng tôi đang tìm kiếm các kênh hợp tác kinh tế giữa Lebanon và Syria, chứ không phải các kênh quân sự" - ông Sharaa nói trong cuộc phỏng vấn được phát trên kênh truyền hình Al Mashhad.

Trên Đài Fox News ngày 21-6, ông Trump nói "thất vọng vì Israel không thể đánh bại Hezbollah", đồng thời đề cập đến cuộc chiến chống lực lượng này theo kiểu đầy bất ngờ: "Tôi sắp giao việc đó cho Syria rồi".

Hezbollah đã kéo Lebanon vào cuộc xung đột ở Trung Đông từ ngày 2-3 khi phóng rocket vào Israel nhằm trả đũa việc Mỹ và Israel sát hại Lãnh tụ tối cao Iran Ali Khamenei. Israel sau đó đáp trả bằng các đợt không kích và chiến dịch tấn công trên bộ.

Xung đột tại Trung Đông: Phái đoàn Iran rời địa điểm đàm phán sau những tuyên bố của Tổng thống Trump

Theo TTXVN, ngày 21-6, phái đoàn Iran đã rời địa điểm đàm phán với Mỹ tại Thụy Sĩ sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump đe dọa tiến hành thêm các cuộc không kích nếu Tehran không thể thuyết phục phong trào Hezbollah tại Lebanon ngừng "gây rắc rối".

Hãng thông tấn quốc gia Iran (IRNA) đưa tin: "Phái đoàn của Cộng hòa Hồi giáo Iran, sau cuộc gặp với phái đoàn Qatar - một trong các bên trung gian - đã rời khỏi tòa nhà nơi diễn ra đàm phán. Cùng thời điểm các cuộc đàm phán bắt đầu tại Thụy Sĩ, ông Trump đã đăng một thông điệp trên X, trong đó lặp lại các bình luận và lời đe dọa nhằm vào Iran".

Trưởng đoàn đàm phán Iran Mohammad Bagher Ghalibaf cảnh báo Mỹ cần cẩn trọng với các phát ngôn của mình và không nên đưa ra những lời đe dọa nhằm vào nước Cộng hòa Hồi giáo, đồng thời tuyên bố các lực lượng vũ trang nước này sẵn sàng đáp trả.

Trong khi đó vào tối muộn cùng ngày, một nhà ngoại giao am hiểu về các cuộc đàm phán nói rằng phái đoàn Iran vẫn đang tham gia đàm phán với Mỹ tại Thụy Sĩ và chưa đưa ra bất kỳ dấu hiệu nào với các bên trung gian về việc họ có ý định rời đi.

Trước đó, đài truyền hình nhà nước Iran cho hay cuộc đàm phán giữa nước này và Mỹ tại Thụy Sĩ dưới sự trung gian của Pakistan và Qatar đã tạm dừng, và vấn đề chương trình hạt nhân của Tehran không được thảo luận. Trọng tâm của vòng đàm phán đầu tiên kéo dài 80 phút này là việc thực thi bản ghi nhớ giữa Tehran và Washington cũng như tình hình tại Lebanon.

Các phái đoàn Mỹ và Iran ngày 21-6 đã tiến hành vòng đàm phán đầu tiên tại Thụy Sĩ kể từ khi hai bên ký bản ghi nhớ nhằm chấm dứt cuộc xung đột kéo dài gần 4 tháng ở Trung Đông. Cuộc gặp được xem là bước đi quan trọng nhằm hướng tới một thỏa thuận toàn diện về hạt nhân, an ninh khu vực và dỡ bỏ trừng phạt.

Thủ tướng Ba Lan: Tranh cãi chính trị giữa Ba Lan và Ukraine là "sai lầm chiến lược"

Ngày 21-6, Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk nhận định tranh cãi giữa các chính trị gia Ba Lan và Ukraine là một sai lầm chiến lược gây hại cho cả hai bên.

Tuần qua Tổng thống Ba Lan Karol Nawrocki đã tước bỏ huân chương cao quý nhất của nước này từng trao cho Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskyy, khiến ba cựu tổng thống Ukraine cùng nhiều quan chức cấp cao khác quyết định trả lại những huân chương nhà nước do Ba Lan trao tặng.

Tổng thống Nawrocki thu hồi Huân chương Đại bàng Trắng sau khi ông Zelensky gây phẫn nộ tại Ba Lan bằng quyết định đặt tên cho một đơn vị quân đội theo "tên các anh hùng Quân đội Khởi nghĩa Ukraine (UPA)" - lực lượng bị cáo buộc đã thảm sát người Ba Lan trong Thế chiến 2.

"Lao vào cuộc xung đột giữa các chính trị gia Ba Lan và Ukraine là một sai lầm chiến lược mà sẽ gây tổn hại cho cả hai phía về kinh tế, địa chính trị và uy tín. Trong chính trị, như chúng ta đều biết, sai lầm còn tệ hơn cả tội ác" - ông Tusk viết trên mạng xã hội X.

Ông cho biết trong các cuộc trao đổi với các đối tác châu Âu, ông luôn cố gắng giảm thiểu thiệt hại và hạ nhiệt căng thẳng. "Đây không phải nhiệm vụ dễ dàng" - ông thừa nhận.

Trong một cuộc phỏng vấn đăng trên nền tảng X, ông Zelensky khẳng định Ukraine và Ba Lan "không thể là gì khác ngoài đối tác và bạn bè", đồng thời cảnh báo tình hình hiện nay có thể dẫn tới "sự leo thang rất nguy hiểm".

Vụ phá hoại hồ phản chiếu ở thủ đô của Mỹ gây nhiều sự chú ý

Theo Hãng tin Reuters, ngày 21-6, Công tố viên liên bang tại thủ đô Washington D.C, bà Jeanine Pirro, nói rằng những người bị phát hiện phá hoại Hồ phản chiếu tại Đài tưởng niệm Lincoln ở thủ đô của Mỹ sẽ bị truy tố đến cùng.

Tổng thống Donald Trump cho rằng các hành vi phá hoại là nguyên nhân dẫn đến những vấn đề gần đây tại hồ nước vừa được cải tạo, trong đó có tình trạng lớp sơn màu xanh mới bị bong tróc. 

Bà Pirro cho biết cơ quan chức năng đã lập biên bản xử lý các trường hợp phá hoại, đồng thời nhấn mạnh ngay cả những vi phạm nhỏ cũng cần bị truy tố để bảo đảm an toàn cho thủ đô nước Mỹ.

Tình trạng sơn bong tróc đã xuất hiện tại hồ phản chiếu hình chữ nhật dài khoảng 610m, chưa đầy hai tuần sau khi ông Trump tuyên bố dự án cải tạo trị giá 14,7 triệu USD đã hoàn tất vào ngày 6-6.

Hôm 21-6, ông Trump cáo buộc những kẻ phá hoại đã đổ hóa chất ăn mòn vào hồ. Nhà lãnh đạo Mỹ cho biết công tác khắc phục dự án cải tạo hồ phản chiếu ở Washington D.C sẽ được triển khai "ngay lập tức".

"Bất kỳ ai thực hiện hoặc tìm cách thực hiện hành vi phá hoại đều sẽ đối mặt với hệ thống tư pháp hình sự tại Washington D.C" - bà Pirro nói trên Đài Fox News.

Các nước Ả Rập tái khẳng định giải pháp hai nhà nước cho Palestine

Theo TTXVN ngày 21-6, tại phiên họp khẩn cấp của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc về tình hình nhân đạo tại Dải Gaza, Saudi Arabia khẳng định vấn đề Palestine vẫn là trọng tâm của việc giải quyết xung đột ở Trung Đông, đồng thời nhấn mạnh hòa bình công bằng và bền vững chỉ có thể đạt được thông qua giải pháp hai nhà nước, bao gồm việc thành lập một Nhà nước Palestine độc lập theo đường biên giới trước ngày 4-6-1967 với Đông Jerusalem là thủ đô.

Trong tuyên bố do đại diện thường trực của Saudi Arabia tại Liên hợp quốc Abdulaziz Alwasil, thay mặt Nhóm các nước Ả Rập đưa ra, Riyadh tái khẳng định lập trường phản đối việc mở rộng các khu định cư, tịch thu đất đai, cưỡng bức di dời người dân và các hành động nhằm vào thường dân Palestine.

Tuyên bố cũng nhấn mạnh mọi nỗ lực áp đặt chủ quyền của Israel đối với các vùng lãnh thổ Palestine bị chiếm đóng hoặc thay đổi quy chế pháp lý, lịch sử của thành phố Jerusalem và các địa điểm linh thiêng tại đây đều không phù hợp với luật pháp quốc tế.

Ứng viên cực hữu Abelardo de la Espriella đắc cử Tổng thống Colombia

Ngày 21-6, Cơ quan bầu cử quốc gia Colombia công bố kết quả kiểm phiếu sơ bộ với hơn 98% số phiếu được kiểm đếm, theo đó luật sư theo đường lối cực hữu Abelardo de la Espriella đã giành chiến thắng trong cuộc bầu cử tổng thống vòng hai tại Colombia,

Ông De la Espriella giành 49,7% số phiếu bầu, vượt qua đối thủ Iván Cepeda của liên minh cầm quyền cảnh tả với 48,6%. Chênh lệch giữa hai ứng cử viên chỉ hơn 300.000 phiếu, khiến đây trở thành một trong những cuộc bầu cử tổng thống sít sao nhất trong lịch sử Colombia.

Ông De la Espriella, 49 tuổi, là luật sư nổi tiếng nhưng chưa từng đảm nhiệm chức vụ dân cử. Trong chiến dịch tranh cử, ông cam kết thu hẹp quy mô bộ máy nhà nước, thúc đẩy tự do hóa kinh tế và xây dựng các "siêu nhà tù" nhằm đối phó với làn sóng bạo lực gia tăng do các băng nhóm tội phạm và lực lượng vũ trang bất hợp pháp gây ra.

Chiến thắng của ông đồng nghĩa với thất bại của Thượng nghị sĩ Iván Cepeda, đồng minh thân cận của Tổng thống mãn nhiệm Gustavo Petro. Ông Petro, người nhậm chức năm 2022, là tổng thống cánh tả đầu tiên trong lịch sử Colombia hiện đại và đã thúc đẩy nhiều chương trình cải cách xã hội, lao động và môi trường. 

Tuy nhiên, khó có thể hình dung là giữa 2 đồng minh này hoàn toàn không còn sự đồng điệu. Những lợi ích quân sự chung của Mỹ và Israel vẫn rất quan trọng, cho dù công luận đã cảm nhận được những thay đổi về lập trường chiến lược, được làm rõ nét hơn qua cuộc chiến tại Trung Đông. Hoa Kỳ cũng vẫn là đối tác số một của Israel trong lĩnh vực quốc phòng.

Từ Jerusalem, thông tín viên Frédérique Misslin gửi về bài tường trình :

« Các khoản tài trợ mà Mỹ dành cho Israel là rất lớn : 3,2 tỷ euro mỗi năm. Nguồn tài chính hỗ trợ cho hệ thống phòng thủ chống tên lửa cũng rất lớn. Sau cuộc tấn công khủng bố ngày 07/10, Israel còn nhận được từ Washington một khoản tài trợ bổ sung đặc biệt. Hiện nay, toàn bộ các khoản tài trợ này chiếm khoảng 8% ngân sách quốc phòng của Israel.

Sự lệ thuộc này của Israel làm dấy lên nhiều câu hỏi. Cách nay 6 tháng, thủ tướng Benjamin Netanyahu đã gây chấn động khi tuyên bố trong một cuộc trả lời phỏng vấn báo The Economist rằng ông muốn từng bước giảm sự lệ thuộc nói trên. Thủ tướng Israel muốn đa dạng hóa các nguồn cung cấp và phát triển ngành công nghiệp quốc phòng trong nước.

Tuyên bố được đưa ra trong bối cảnh tại Mỹ ngày càng có nhiều người lên án sự hỗ trợ của Washington dành cho Israel, bởi vì các loại vũ khí của Mỹ được sử dụng tại Gaza, vùng Cisjordanie mà Israel đang chiếm đóng và tại Liban. Thỏa thuận hiện hành giữa Israel và Hoa Kỳ sẽ hết hiệu lực sau 2 năm nữa.

Một mối liên kết khác giữa hai đồng minh Mỹ và Israel là nguyên tắc duy trì ưu thế quân sự vượt trội về chất lượng. Washington cho rằng Israel phải luôn đi trước các nước láng giềng một bước dài về trang bị quân sự ».

Mời một phái đoàn Taliban trở thành vấn đề gây tranh cãi trong nội bộ Liên Âu và nước chủ nhà Bỉ, theo giải thích ngày 21/06 của thông tín viên Duy An tại Liège :

Bối cảnh ngoại giao của các cuộc thảo luận này rất đặc biệt, bởi vì Liên Hiệp Châu Âu không công nhận chế độ Taliban kể từ khi lực lượng này trở lại nắm quyền ở Afghanistan năm 2021. Ủy Ban Châu Âu nhiều lần nhấn mạnh rằng cuộc gặp này sẽ diễn ra ở « cấp độ kỹ thuật » , không mang tính chính trị và việc mời Taliban « không đồng nghĩa với việc công nhận chính thức » chế độ này.

Tại Bỉ, ngoại trưởng Maxime Prévot công khai bày tỏ « không đồng tình với việc mời đại diện của chế độ Taliban đến Bruxelles » và « sẽ không chấp nhận việc chính phủ Bỉ chủ động mời Taliban vào lãnh thổ ». Tuy nhiên, ông cũng giải thích rằng Bỉ, với tư cách là nước chủ nhà của nhiều định chế châu Âu và quốc tế, không thể từ chối việc cấp thị thực nếu lời mời đến từ các tổ chức này. Do đó, quá trình xét duyệt visa sẽ không dựa trên quan điểm chính trị của Bỉ đối với Taliban, mà dựa trên nghĩa vụ nước chủ nhà.

Một số tổ chức phi chính phủ phẫn nộ yêu cầu Bỉ không cấp visa cho Taliban

Quyết định của Liên Âu đã gây tranh cãi và phẫn nộ từ giới hoạt động nhân quyền và những người Afghanistan đã phải chạy trốn khỏi đất nước. Nhiều tổ chức phi chính phủ (Tổ chức Ân xá Quốc tế Amnesty International, CNCD 11-11-1, Liên đoàn Nhân quyền Quốc tế…) đã biểu tình tại Quảng trường Trône ở Bruxelles để lên án chuyến thăm này. Họ lo ngại rằng các cuộc đàm phán giữa Liên Hiệp Châu Âu và Taliban sẽ dẫn đến việc thúc đẩy chính sách trục xuất người tị nạn Afghanistan về lại nơi mà họ có nguy cơ bị đàn áp hoặc bị đe dọa đến tính mạng.

Ông Alexis Deswaef, chủ tịch Liên đoàn Nhân quyền Quốc tế, lên án « chính sách thực dụng về vấn đề di cư (…) Để hồi hương một vài người Afghanistan bị từ chối tị nạn, họ sẵn sàng đàm phán trực tiếp với chế độ Taliban. Đó là sự ô nhục đối với Liên Hiệp Châu Âu và chính phủ Bỉ ». Đối với nhà hoạt động nhân quyền này, ngoại trưởng Maxime Prévot « không có nghĩa vụ phải cấp thị thực » bởi vì « luật pháp châu Âu không bắt buộc Bỉ phải cấp thị thực cho những tên khủng bố Taliban » và Bỉ « vẫn có thể nói không ».

Theo kênh truyền hình Zvezda, cựu Thủ tướng Ba Lan Leszek Miller ngày 21/6 đã yêu cầu Tổng thống Ukraine Zelensky trả lại các máy bay và vũ khí mà Warsaw đã viện trợ cho Kiev thay vì chỉ hoàn trả Huân chương Đại bàng trắng.

"Nếu họ muốn trả lại những gì đã nhận được đến thế, vậy thì hãy trả lại các tiêm kích MiG, xe tăng và vũ khí mà chúng tôi đã viện trợ. Chúng tôi sẽ coi đó là cử chỉ thiện chí", ông Miller cho biết.

Cựu Thủ tướng Ba Lan nhấn mạnh nếu ông Zelensky cảm thấy không đáp ứng đủ các tiêu chuẩn để được trao tặng huân chương, ông ấy nên từ chối ngay từ đầu.

Trước đó, Tổng thống Zelensky đã đăng tải lên mạng xã hội X các hình ảnh xác nhận việc ông trả lại huân chương danh dự cho phía Ba Lan. "Tôi không muốn tranh cãi về quyết định của Warsaw, nhưng tôi cho rằng Ukraine xứng đáng nhận được sự tôn trọng lớn hơn từ quốc gia láng giềng", ông Zelensky viết.

Huân chương Đại bàng trắng là phần thưởng cấp nhà nước cao quý nhất của Ba Lan. Warsaw trao tặng huân chương này cho Tổng thống Zelensky vào năm 2023 để ghi nhận đóng góp của ông đối với quan hệ song phương, dân chủ, hòa bình và an ninh của châu Âu.

Sau quyết định của ông Zelensky, nhiều quan chức Ukraine khác cũng đã chủ động từ bỏ các phần thưởng do Ba Lan trao tặng. Chánh văn phòng Tổng thống Ukraine Kyrylo Budanov cho biết sẽ trả lại Huân chương Công trạng nhận được năm 2025. Ba cựu tổng thống Ukraine gồm Leonid Kuchma, Viktor Yushchenko và Petro Poroshenko cũng thông báo từ bỏ Huân chương Đại bàng trắng từng được Warsaw trao tặng trong nhiệm kỳ của họ.

Tranh cãi giữa Ukraine và Ba Lan nổ ra sau khi Kiev quyết định đặt tên một đơn vị đặc nhiệm của nước này là "Quân nổi dậy Ukraine" (UPA). Đối với nhiều người Ukraine, UPA được xem là biểu tượng của cuộc đấu tranh giành độc lập trong Thế chiến II. Tuy nhiên, tại Ba Lan, tổ chức này gắn liền với ký ức về các vụ thảm sát ở Volhynia diễn ra từ năm 1943 - 1945, khiến khoảng 100.000 người thiệt mạng.