Văn Học & Nghệ Thuật

‘Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ’ hay lịch sử bị chối bỏ?

Quyển sách ‘Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ’ ra đời như một công trình nghiên cứu có bề dày hơn 50 năm của tác giả, học giả Nguyễn Đình Đầu.

Hình ông Petrus Ký trên bìa sách 'Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ', tác giả Nguyễn Đình Đầu.
Hình ông Petrus Ký trên bìa sách ‘Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ’, tác giả Nguyễn Đình Đầu.

Giới học thuật, trí thức Việt Nam trong những ngày qua xôn xao về chuyện việc ra mắt cuốn sách nghiên cứu về nhân vật Trương Vĩnh Ký bị “lệnh miệng” đình lại.

Bị cấm ra mắt

Quyển sách ‘Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ’ ra đời như một công trình nghiên cứu có bề dày hơn 50 năm của tác giả, học giả Nguyễn Đình Đầu. Ông cho biết sách đã được Cục Xuất Bản chấp thuận và cấp phép lưu chiểu trong mấy tháng qua.

Thế nhưng, theo tin từ trang vanviet.info và sau đó được cộng đồng mạng chia sẽ rất nhiều, ngày 4/1/2017, một “lệnh miệng” được ban xuống yêu cầu hủy bỏ buổi ra mắt sách.

Chính học giả Nguyễn Đình Đầu cũng hoàn toàn không được biết trước

“Tôi mới được tin ngày hôm qua. Công ty Nhã Nam và NXB Tri Thức cũng không có văn bản, chỉ có chỉ thị bằng lời nói. Chính tôi cũng không biết là vì sao?”

Theo tôi được biết thì tác giả, cụ Nguyễn Đình Đầu, không đồng ý sửa chữa bất cứ nội dung nào đã viết trong sách. Cụ là một nhà nghiên cứu chuyên nghiệp, cẩn trọng và có bản lĩnh.
- Giáo sư Chu Hảo

Khi được hỏi về khả năng những ấn bản đang được phát hành mấy tháng qua có bị thu hồi hết và buộc phải sửa chữa nội dung gốc theo yêu cầu của Cục Xuất Bản hay không, Giáo sư Chu Hảo, giám đốc NXB Tri Thức cho biết:

“Theo tôi được biết thì tác giả, cụ Nguyễn Đình Đầu, không đồng ý sửa chữa bất cứ nội dung nào đã viết trong sách. Cụ là một nhà nghiên cứu chuyên nghiệp, cẩn trọng và có bản lĩnh. Xung quanh câu chuyện đánh giá một cách khoa học, khách quan về cuộc đời và sự nghiệp của Trương Vĩnh Ký vấn còn có ý kiến khác nhau. Thậm chí, mặc dầu nhà nước đã chính thức thừa nhận công lao của Trương Vĩnh Ký bằng việc lấy tên của ông đặt cho các đường phố và trừơng học, mà vẫn có người chửi bới ông ấy như là một ” học giả Việt gian” cơ mà. Vì vậy tiếp tục trao đổi, tranh luận công khai những quan điểm của tác giả cuốn sách là cần thiết. Và giá cứ để cuộc giới thiệu sách diễn ra như đã định và tiếp tục phát hành bình thường thì có hay hơn chăng?”

Nhiều ý kiến cho rằng phải chăng do tên gọi của quyển sách là “Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ” mà tác phẩm này đã không được ra mắt như đã định?

Tác giả quyển sách cho biết công trình của ông khảo cứu tất cả những người nói về Trương Vĩnh Ký, phê bình Trương Vĩnh Ký khi còn sống và sau khi qua đời.

“Trong tất cả giai đoạn thăng trầm lịch sử của Việt Nam, có những người khen Trương Vĩnh Ký, có người chê Trương Vĩnh Ký nhưng đều không dựa vào tài liệu chính thức. Vì thế tôi thấy muốn hoà hợp dân tộc, đại đoàn kết dân tộc, thì tôi nghĩ đối với nhân vật lịch sử đặc biệt như Trương Vĩnh Ký, thì nên làm một hồ sơ về Trương Vĩnh Ký.”

Như thế, nếu chỉ là “Hồ sơ Trương Vĩnh Ký” thì sao? Giáo sư Chu Hảo cho biết:

“Đúng, có lẽ cái tựa sách ấy đã làm cho một số người kiên trì bài bác đến mức thóa mạ Trương Vĩnh ký phật ý và phản ứng mạnh mẽ. Phản ứng ấy khi được công bố công khai rộng rãi cũng mang lại it nhiều bổ ích cho nền học thuật nước nhà.”

Tiến sĩ sử học Nguyễn Nhã thì nhận định rằng “nếu nói về nỗi oan, thì có thể dưới một góc độ về chính trị, thì cho ông Trương Vĩnh Ký là người thân Pháp hay gì đó thì không đúng vì một người học thuật như ông thì ở bất cứ ở đâu và thời gian nào họ cũng thể hiện tính cách và công trình của họ có giá trị muôn đời.

Một công trình hơn 50 năm

truognpetrusky-1972.jpg
Trường Trung học Petrus Ký ở Saigon chụp năm 1972. Sau 1975 bị đổi tên thành trường Lê Hồng Phong. Photo by Caroline Thanh Huong

Ngay từ bài mở đầu của cuốn sách, Giáo sư Phan Huy Lê đã gọi đây là “một công trình như một hồ sơ Trương Vĩnh Ký mang tên “Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ.”

“Tôi coi đây là một công trình tổng hợp có giá trị về Trương Vĩnh Ký, cung cấp một hệ thống tư liệu khá đầy đủ và khách quan với nhiều góc nhìn khác nhau, cho tất cả các nhà khoa học trên mọi lĩnh vực muốn nghiên cứu sâu về nhà bác học Trương Vĩnh Ký.”

Tiến sĩ sử học Nguyễn Nhã, người đã nhận được thư mời đến buổi ra mắt sách (nhưng đã không xảy ra) dùng hai từ “đặc biệt” để nói về Trương Vĩnh Ký, một người ông rất kính trọng.

“Theo tôi, một nhân vật như Trương Vĩnh Ký là một nhân vật rất đặc biệt, mà tôi vẫn cho là tiêu biểu cho thân phận của người Việt Nam. Ông sống ở thời kỳ Pháp thuộc, nơi đó lại là Nam kỳ, thuộc Pháp. Mà khi mình sống thời kỳ Pháp thuộc, mình sống như thế nào trong giới học thuật đó, mà để mãi với thời gian thì đó là một vấn đề rất quan trọng. Ông Trương Vĩnh Ký đã làm được điều đó. Những công trình nghiên cứu và con người, nhân cách của ông là muôn đời.”

Để gọi là một công trình như cách nói của Giáo sư  Phan Huy Lê và Tiến sĩ sử học Nguyễn Nhã, nhà nghiên cứu, học giả Nguyễn Đình Đầu đã bỏ ra hơn 50 năm để sưu tầm những tài liệu có giá trị thực tiễn, bắt đầu từ năm 1960, khi ông là hội viên hội nghiên cứu Đông Dương.

Petrus Ký cũng trải qua nhiều sóng gió của khen – chê, tôn vinh – phê phán, nhưng cuối cùng xu thế khách quan, trung thực vẫn chi phối.
- Giáo sư Phan Huy Lê

“Lúc đầu tôi chỉ chú ý đến tờ báo Gia Định báo thời Trương Vĩnh Ký làm chủ bút. Tôi đọc những bài Trương Vĩnh Ký viết về chương trình học của trường Thông Ngôn. Tôi thấy rất đặc biệt vì trường Thông Ngôn vừa dạy cho người Pháp vừa dạy cho người Việt (bằng chữ Hán). Sau đó tôi tình cờ thấy trong thư viện có 1 hồ sơ để ở chỗ khá đặc biệt, của Đại tá Hải quân Pháp coi cái đạo quân chiếm đóng Sài Gòn 1960. Trong hồ sơ đó, tôi thấy có hai cái thư của vị đại tá gửi cho thống đốc nói về Trương Vĩnh Ký. Ông thống đốc muốn kiếm 1 người thông ngôn, nói rõ người đó là Petrus Ký.”

Từ đó, ông đã tìm những sách mà Trương Vĩnh Ký viết về Gia Định ngày xưa, về Nam Bộ hoặc những bài mà Trương Vĩnh Ký sưu tầm lại về Gia Định cổ, Gia Định thất thủ, Gia Định mới, lịch sử Nam Bộ, địa lý Nam Bộ bằng tiếng Pháp…và xem như đây là “một khám giá mới về sự hợp tác của Trương Vĩnh Ký với Pháp, sự nghiệp văn hoá của ông dựa trên tinh thần dân tộc chứ không phải theo thực dân.”

“Đến 1991, tôi có dịp đi Pháp tôi nghiên cứu về Trương Vĩnh Ký, những tài liệu mà ở Pháp có mà nơi khác không có.”

Tại đây ông cho biết đã tìm được những tài liệu về thân thế của Trương Vĩnh Ký và cả những thơ văn của Trương Vĩnh Ký viết bằng tay nói về tình hình  Sài Gòn những năm 1860. Ông cất công tìm gặp cả người thầy của Trương Vĩnh Ký từ năm 1849, 1850 là ông Cố Long, vừa là một linh mục, vừa là nhà bác học.

Từ chối lịch sử

054_ne020434-400.jpg
Một chiếc xe kéo chở khách trên một con đường ở Hải Phòng thời Pháp, khoảng năm 1900. AFP photo

Nhà ngôn ngữ học Cao Xuân Hạo khi còn tại thế từng thốt lên rằng “Cho đến bây giờ chưa ai vượt được Trương Vĩnh Ký về pháp ngữ tiếng Việt viết bằng tiếng Pháp.”

Theo học giả Nguyễn Đình Đầu, các tài liệu của Trương Vĩnh Ký bằng tiếng Việt hoặc tiếng Pháp đều căn cứ trên di sản văn hoá chính thức của Việt Nam.

“Trương Vĩnh Ký luôn chủ trương người Việt phải dùng chữ Việt. Người Việt Nam phải dùng tiếng Việt để nói tiếng Việt; và muốn được sâu sát nữa về phương diện triết học, sử học và di sản văn hoá dân tộc thì phải biết chữ Hán nữa.”

“Tuy hợp tác với Pháp nhưng vẫn là giữ tinh thần quốc gia, tức tinh thần yêu nước, lúc đó là trung thân với ái quốc. Vì thấm nhuần tinh thần Thiên chúa giáo và tây phương nên thấm nhuần tinh thần dân chủ, nhưng vẫn giữ được các cốt cách của Việt Nam.”

Những phẩm chất, tinh thần văn hóa dân tộc của Trương Vĩnh Ký được học giả Nguyễn Đình Đầu và sự cộng tác của nhiều dịch giả khác đặt trọn trong Công trình “Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ”, như lời giới thiệu của giáo sư Phan Huy Lê:

Theo tôi, một nhân vật như Trương Vĩnh Ký là một nhân vật rất đặc biệt, mà tôi vẫn cho là tiêu biểu cho thân phận của người Việt Nam.
- Tiến sĩ Nguyễn Nhã

“Trong lịch sử Việt Nam, việc bình luận, đánh giá không ít nhân vật lịch sử thường bị chi phối bởi bối cảnh lịch sử như vậy. Nhưng xu hướng chung vẫn là sự thắng thế của kết quả nghiên cứu khoa học nghiêm túc, khách quan và thái độ công minh trước lịch sử. Petrus Ký cũng trải qua nhiều sóng gió của khen – chê, tôn vinh – phê phán, nhưng cuối cùng xu thế khách quan, trung thực vẫn chi phối.”

Thế nhưng, xu thế khách quan, trung thực về một nhân vật của lịch sử đã không được phép giới thiệu đến hậu thế, như luật sư Lê Luân đã viết trên trang nhà của mình:

“Nhưng nhân vật ấy cho đến lúc này, khi vừa mới có cơ hội được trở lại với lịch sử thì cũng ngay lập tức đã bị ngăn trở lại một cách dứt khoát và quyết liệt đến ngỡ ngàng trước những sự phẫn nộ của nhiều người dân mà đã biết sự thật về Ông.”

Có một ngôi trường từng được mang tên Petrus Ký.

Nhưng sau 1975 bị đổi tên. Cũng sau năm đó, bức tượng của ông được dựng gần Bưu điện Sài Gòn từ năm 1927 bị bứng đi mất.

Theo RFA


Bàn ra tán vào (0)

Comment




  • Input symbols

‘Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ’ hay lịch sử bị chối bỏ?

Quyển sách ‘Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ’ ra đời như một công trình nghiên cứu có bề dày hơn 50 năm của tác giả, học giả Nguyễn Đình Đầu.

Hình ông Petrus Ký trên bìa sách 'Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ', tác giả Nguyễn Đình Đầu.
Hình ông Petrus Ký trên bìa sách ‘Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ’, tác giả Nguyễn Đình Đầu.

Giới học thuật, trí thức Việt Nam trong những ngày qua xôn xao về chuyện việc ra mắt cuốn sách nghiên cứu về nhân vật Trương Vĩnh Ký bị “lệnh miệng” đình lại.

Bị cấm ra mắt

Quyển sách ‘Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ’ ra đời như một công trình nghiên cứu có bề dày hơn 50 năm của tác giả, học giả Nguyễn Đình Đầu. Ông cho biết sách đã được Cục Xuất Bản chấp thuận và cấp phép lưu chiểu trong mấy tháng qua.

Thế nhưng, theo tin từ trang vanviet.info và sau đó được cộng đồng mạng chia sẽ rất nhiều, ngày 4/1/2017, một “lệnh miệng” được ban xuống yêu cầu hủy bỏ buổi ra mắt sách.

Chính học giả Nguyễn Đình Đầu cũng hoàn toàn không được biết trước

“Tôi mới được tin ngày hôm qua. Công ty Nhã Nam và NXB Tri Thức cũng không có văn bản, chỉ có chỉ thị bằng lời nói. Chính tôi cũng không biết là vì sao?”

Theo tôi được biết thì tác giả, cụ Nguyễn Đình Đầu, không đồng ý sửa chữa bất cứ nội dung nào đã viết trong sách. Cụ là một nhà nghiên cứu chuyên nghiệp, cẩn trọng và có bản lĩnh.
- Giáo sư Chu Hảo

Khi được hỏi về khả năng những ấn bản đang được phát hành mấy tháng qua có bị thu hồi hết và buộc phải sửa chữa nội dung gốc theo yêu cầu của Cục Xuất Bản hay không, Giáo sư Chu Hảo, giám đốc NXB Tri Thức cho biết:

“Theo tôi được biết thì tác giả, cụ Nguyễn Đình Đầu, không đồng ý sửa chữa bất cứ nội dung nào đã viết trong sách. Cụ là một nhà nghiên cứu chuyên nghiệp, cẩn trọng và có bản lĩnh. Xung quanh câu chuyện đánh giá một cách khoa học, khách quan về cuộc đời và sự nghiệp của Trương Vĩnh Ký vấn còn có ý kiến khác nhau. Thậm chí, mặc dầu nhà nước đã chính thức thừa nhận công lao của Trương Vĩnh Ký bằng việc lấy tên của ông đặt cho các đường phố và trừơng học, mà vẫn có người chửi bới ông ấy như là một ” học giả Việt gian” cơ mà. Vì vậy tiếp tục trao đổi, tranh luận công khai những quan điểm của tác giả cuốn sách là cần thiết. Và giá cứ để cuộc giới thiệu sách diễn ra như đã định và tiếp tục phát hành bình thường thì có hay hơn chăng?”

Nhiều ý kiến cho rằng phải chăng do tên gọi của quyển sách là “Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ” mà tác phẩm này đã không được ra mắt như đã định?

Tác giả quyển sách cho biết công trình của ông khảo cứu tất cả những người nói về Trương Vĩnh Ký, phê bình Trương Vĩnh Ký khi còn sống và sau khi qua đời.

“Trong tất cả giai đoạn thăng trầm lịch sử của Việt Nam, có những người khen Trương Vĩnh Ký, có người chê Trương Vĩnh Ký nhưng đều không dựa vào tài liệu chính thức. Vì thế tôi thấy muốn hoà hợp dân tộc, đại đoàn kết dân tộc, thì tôi nghĩ đối với nhân vật lịch sử đặc biệt như Trương Vĩnh Ký, thì nên làm một hồ sơ về Trương Vĩnh Ký.”

Như thế, nếu chỉ là “Hồ sơ Trương Vĩnh Ký” thì sao? Giáo sư Chu Hảo cho biết:

“Đúng, có lẽ cái tựa sách ấy đã làm cho một số người kiên trì bài bác đến mức thóa mạ Trương Vĩnh ký phật ý và phản ứng mạnh mẽ. Phản ứng ấy khi được công bố công khai rộng rãi cũng mang lại it nhiều bổ ích cho nền học thuật nước nhà.”

Tiến sĩ sử học Nguyễn Nhã thì nhận định rằng “nếu nói về nỗi oan, thì có thể dưới một góc độ về chính trị, thì cho ông Trương Vĩnh Ký là người thân Pháp hay gì đó thì không đúng vì một người học thuật như ông thì ở bất cứ ở đâu và thời gian nào họ cũng thể hiện tính cách và công trình của họ có giá trị muôn đời.

Một công trình hơn 50 năm

truognpetrusky-1972.jpg
Trường Trung học Petrus Ký ở Saigon chụp năm 1972. Sau 1975 bị đổi tên thành trường Lê Hồng Phong. Photo by Caroline Thanh Huong

Ngay từ bài mở đầu của cuốn sách, Giáo sư Phan Huy Lê đã gọi đây là “một công trình như một hồ sơ Trương Vĩnh Ký mang tên “Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ.”

“Tôi coi đây là một công trình tổng hợp có giá trị về Trương Vĩnh Ký, cung cấp một hệ thống tư liệu khá đầy đủ và khách quan với nhiều góc nhìn khác nhau, cho tất cả các nhà khoa học trên mọi lĩnh vực muốn nghiên cứu sâu về nhà bác học Trương Vĩnh Ký.”

Tiến sĩ sử học Nguyễn Nhã, người đã nhận được thư mời đến buổi ra mắt sách (nhưng đã không xảy ra) dùng hai từ “đặc biệt” để nói về Trương Vĩnh Ký, một người ông rất kính trọng.

“Theo tôi, một nhân vật như Trương Vĩnh Ký là một nhân vật rất đặc biệt, mà tôi vẫn cho là tiêu biểu cho thân phận của người Việt Nam. Ông sống ở thời kỳ Pháp thuộc, nơi đó lại là Nam kỳ, thuộc Pháp. Mà khi mình sống thời kỳ Pháp thuộc, mình sống như thế nào trong giới học thuật đó, mà để mãi với thời gian thì đó là một vấn đề rất quan trọng. Ông Trương Vĩnh Ký đã làm được điều đó. Những công trình nghiên cứu và con người, nhân cách của ông là muôn đời.”

Để gọi là một công trình như cách nói của Giáo sư  Phan Huy Lê và Tiến sĩ sử học Nguyễn Nhã, nhà nghiên cứu, học giả Nguyễn Đình Đầu đã bỏ ra hơn 50 năm để sưu tầm những tài liệu có giá trị thực tiễn, bắt đầu từ năm 1960, khi ông là hội viên hội nghiên cứu Đông Dương.

Petrus Ký cũng trải qua nhiều sóng gió của khen – chê, tôn vinh – phê phán, nhưng cuối cùng xu thế khách quan, trung thực vẫn chi phối.
- Giáo sư Phan Huy Lê

“Lúc đầu tôi chỉ chú ý đến tờ báo Gia Định báo thời Trương Vĩnh Ký làm chủ bút. Tôi đọc những bài Trương Vĩnh Ký viết về chương trình học của trường Thông Ngôn. Tôi thấy rất đặc biệt vì trường Thông Ngôn vừa dạy cho người Pháp vừa dạy cho người Việt (bằng chữ Hán). Sau đó tôi tình cờ thấy trong thư viện có 1 hồ sơ để ở chỗ khá đặc biệt, của Đại tá Hải quân Pháp coi cái đạo quân chiếm đóng Sài Gòn 1960. Trong hồ sơ đó, tôi thấy có hai cái thư của vị đại tá gửi cho thống đốc nói về Trương Vĩnh Ký. Ông thống đốc muốn kiếm 1 người thông ngôn, nói rõ người đó là Petrus Ký.”

Từ đó, ông đã tìm những sách mà Trương Vĩnh Ký viết về Gia Định ngày xưa, về Nam Bộ hoặc những bài mà Trương Vĩnh Ký sưu tầm lại về Gia Định cổ, Gia Định thất thủ, Gia Định mới, lịch sử Nam Bộ, địa lý Nam Bộ bằng tiếng Pháp…và xem như đây là “một khám giá mới về sự hợp tác của Trương Vĩnh Ký với Pháp, sự nghiệp văn hoá của ông dựa trên tinh thần dân tộc chứ không phải theo thực dân.”

“Đến 1991, tôi có dịp đi Pháp tôi nghiên cứu về Trương Vĩnh Ký, những tài liệu mà ở Pháp có mà nơi khác không có.”

Tại đây ông cho biết đã tìm được những tài liệu về thân thế của Trương Vĩnh Ký và cả những thơ văn của Trương Vĩnh Ký viết bằng tay nói về tình hình  Sài Gòn những năm 1860. Ông cất công tìm gặp cả người thầy của Trương Vĩnh Ký từ năm 1849, 1850 là ông Cố Long, vừa là một linh mục, vừa là nhà bác học.

Từ chối lịch sử

054_ne020434-400.jpg
Một chiếc xe kéo chở khách trên một con đường ở Hải Phòng thời Pháp, khoảng năm 1900. AFP photo

Nhà ngôn ngữ học Cao Xuân Hạo khi còn tại thế từng thốt lên rằng “Cho đến bây giờ chưa ai vượt được Trương Vĩnh Ký về pháp ngữ tiếng Việt viết bằng tiếng Pháp.”

Theo học giả Nguyễn Đình Đầu, các tài liệu của Trương Vĩnh Ký bằng tiếng Việt hoặc tiếng Pháp đều căn cứ trên di sản văn hoá chính thức của Việt Nam.

“Trương Vĩnh Ký luôn chủ trương người Việt phải dùng chữ Việt. Người Việt Nam phải dùng tiếng Việt để nói tiếng Việt; và muốn được sâu sát nữa về phương diện triết học, sử học và di sản văn hoá dân tộc thì phải biết chữ Hán nữa.”

“Tuy hợp tác với Pháp nhưng vẫn là giữ tinh thần quốc gia, tức tinh thần yêu nước, lúc đó là trung thân với ái quốc. Vì thấm nhuần tinh thần Thiên chúa giáo và tây phương nên thấm nhuần tinh thần dân chủ, nhưng vẫn giữ được các cốt cách của Việt Nam.”

Những phẩm chất, tinh thần văn hóa dân tộc của Trương Vĩnh Ký được học giả Nguyễn Đình Đầu và sự cộng tác của nhiều dịch giả khác đặt trọn trong Công trình “Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ”, như lời giới thiệu của giáo sư Phan Huy Lê:

Theo tôi, một nhân vật như Trương Vĩnh Ký là một nhân vật rất đặc biệt, mà tôi vẫn cho là tiêu biểu cho thân phận của người Việt Nam.
- Tiến sĩ Nguyễn Nhã

“Trong lịch sử Việt Nam, việc bình luận, đánh giá không ít nhân vật lịch sử thường bị chi phối bởi bối cảnh lịch sử như vậy. Nhưng xu hướng chung vẫn là sự thắng thế của kết quả nghiên cứu khoa học nghiêm túc, khách quan và thái độ công minh trước lịch sử. Petrus Ký cũng trải qua nhiều sóng gió của khen – chê, tôn vinh – phê phán, nhưng cuối cùng xu thế khách quan, trung thực vẫn chi phối.”

Thế nhưng, xu thế khách quan, trung thực về một nhân vật của lịch sử đã không được phép giới thiệu đến hậu thế, như luật sư Lê Luân đã viết trên trang nhà của mình:

“Nhưng nhân vật ấy cho đến lúc này, khi vừa mới có cơ hội được trở lại với lịch sử thì cũng ngay lập tức đã bị ngăn trở lại một cách dứt khoát và quyết liệt đến ngỡ ngàng trước những sự phẫn nộ của nhiều người dân mà đã biết sự thật về Ông.”

Có một ngôi trường từng được mang tên Petrus Ký.

Nhưng sau 1975 bị đổi tên. Cũng sau năm đó, bức tượng của ông được dựng gần Bưu điện Sài Gòn từ năm 1927 bị bứng đi mất.

Theo RFA


BẢN TIN MỚI NHẤT

Không Quên những người Chiến Sĩ Quân Lực Việt Nam Cộng Hòa

(HNPD) nhân vật chính trị, truyền thông tại sao không biết những điều này khi nói về Quân Ðội VNam Cộng Hòa ? Chẳng lẽ nào họ …không đủ khả năng, trình độ để hiểu biết, hay mang đầy ác ý trong đầu.

Xem Thêm

Bệnh viện cho đại gia và Cán lớn ở việt Nam và bệnh viện “Siêu Sao” phục vụ nhân dân Việt Nam

Do tình trạng quá tải ở các bệnh viện, nhiều bệnh nhân phải nằm lăn lóc ở gầm cầu thang, có bệnh nhi phải nằm sát bên thùng rác dọc hành lang.

Xem Thêm

NGÀY QUÂN LỰC 19/6 - CAO MỴ NHÂN

(HNPD) Tuổi xuân cứ thế, tình chan chứa Giờ thấy mênh mông nhớ chiến hào

Xem Thêm

Hồ Chí Minh tát vào mặt Bác Hồ - Nguyễn Bá Chổi

( HNPD ) “Sự cố” Hồ Chí Minh bắt 140 người yêu nước của thành phố khi họ xuống đường biểu tình

Xem Thêm

Trump muốn dân 'thẳng lưng lắng nghe' lãnh đạo như người Triều Tiên?

Tổng thống Trump nói rằng ông muốn người dân Mỹ chăm chú lắng nghe ông giống như cách người Triều Tiên chú ý đến nhà lãnh đạo của họ, nhưng đó nói lại là ông chỉ đùa thôi.

Xem Thêm

Mỹ lên danh sách 47 yêu cầu phi hạt nhân hóa với Triều Tiên

Mỹ đã lên một danh sách gồm 47 yêu cầu mà Triều Tiên phải thực hiện nhằm đạt mục tiêu tiêu hủy hoàn toàn kho vũ khí hạt nhân...

Xem Thêm

BÀN RA TÁN VÀO

Đề bài :Dù Quốc hội chua bấm nút thành luật, Vân Đồn vẫn thay đổi đến “kỳ lạ” dưới bàn tay của doanh nghiệp Trung Quốc & Trận Vân Đồn

Làm luật chỉ để hợp thức hóa việc mua bán đã xảy ra từ trước rồi. Đã nhận tiền của tàu cộng rồi thì nó cứ việc xúc tiến xây dựng căn cứ của chúng chớ, có thằng khỉ Ba Đình nào dám cản ?

Xem Thêm

Đề bài :Cố vấn Tầu chỉ huy côn an đánh dân.

ngu qúa không biết đọc thì lấy xuống cho rồi, chỉ lòe được dân thất học

Xem Thêm

Đề bài :THƠ XƯỚNG HOẠ: NGÔ ĐÌNH CHƯƠNG - CAO MỴ NHÂN

QUÉT SẠCH TAY SAI Hãy xuống đường đi Việt tộc ơi Phen này chấm dứt lũ ma người. Ba vùng kinh tế, đảng yên ghế ‘’Chín chín năm’’ dài, giặc quá lời Lực lượng vũ trang giương sẵn súng Hội đoàn các giới tiếp hà hơi Cơ trời đã điểm ta vùng dậy Quét sạch tay sai dẫu xác phơi!! Camthành, Jun 8, 2018 Tha Nhân góp họa với quí vị

Xem Thêm

Đề bài :Cố vấn Tầu chỉ huy côn an đánh dân.

Đây là áo vận động viên của 1 trường cấp 3 gần Osaka Nhật. Sao ngu quá nói của tàu ??

Xem Thêm

Đề bài :Lãnh tụ Bắc Hàn tới Singapore bằng máy bay của Trung Quốc ( HNPD.COM đang trục trặc KHÂU POST BÀI )

Thằng Ủn ngu thế. Đi máy bay Tàu nó muốn giết thì chỉ cho nổ là xong đời.

Xem Thêm

Đề bài :GIẢI PHÁP CHỐNG ĐẶC KHU 99 NĂM CỦA VIỆT CỘNG

Biểu tinh như những ngày qua chắc chắn sẽ thua to trong lần tới. Lý do là những tướng tá cầm đầu chưa bị đánh chỉ có bọn lính bị đòn với dân. Tôi xin giúp ý kiến nều muốn thắng thì phải chuẩn bị tấn cộng những thằng cầm đầu. Muốn tấn cộng nhưng thằng cầm đầu thì phải đánh chúng tai nhà của chúng .Hảy dung bom xăng và gậy đá bao quanh nhà chúng nếu côn an tấn công thi đốt nhà chúng bắt được thằng cầm đầu thì chúng sẻ không dám tấn công người biểu tình. Lần sau cứ tiến thẳng đế nhà tỉnh ủy hay nhà thằng trương côn an tỉnh bao vây thì sẻ không sợ bị mấy thằng tai sai đánh bạn. Chúc thành công.

Xem Thêm

Đề bài :GIẢI PHÁP CHỐNG ĐẶC KHU 99 NĂM CỦA VIỆT CỘNG

Người dân Việt vẫn còn ngây thơ .CS bán nước công khai không được chúng sẻ bán ngầm như mật ước Thành Đô. Còn làm bom xăng thì pha thêm bột vào lắc chay cho đều khi nem xăng có bột sẻ vừa lan ra và dính lại trên chổ chay bể và cháy sẻ khó chửa hơn. Biểu tinh như những ngày qua chắc chắn sẽ thua to trong lần tới. Lý do là những tướng tá cầm đầu chưa bị đánh chỉ có bọn lính bị đòn với dân. Tôi xin giúp ý kiến nều muốn thắng thì phải chuẩn bị tấn cộng những thằng cầm đầu. Muốn tấn cộng nhưng thằng cầm đầu thì phải đánh chúng tai nhà của chúng .Hảy dung bom xăng và gậy đá bao quanh nhà chúng nếu côn an tấn công thi đốt nhà chúng bắt được thằng cầm đầu thì chúng sẻ không dám tấn công người biểu tình. Lần sau cứ tiến thẳng đế nhà tỉnh ủy hay nhà thằng trương côn an tỉnh bao vây thì sẻ không sợ bị mấy thằng tai sai đánh bạn. Chúc thành công.

Xem Thêm

Đề bài :NAM CALI PHẢN ĐỐI LUẬT ‘TIỂU BANG AN TOÀN CHO DI DÂN’

Nguoi My dat cho California cai nick la Socialist Republic of California. UC Berkely la dau nao thien ta thien Cong San cua nuoc My giong nhu dai hoc Van Hanh. Hoi chien tranh VN, dai hoc Berkeley vinh danh Ho Chi Minh, dat ten cong vien Ho Chi Minh. Chi co khac la sinh vien UC Berkeley khong mang sung AK47 mang bang do tren tay ao, chao don quan Cong san giai phong nam 1975 nhu sinh vien Van Hanh.

Xem Thêm

Đề bài :Hội nghị Trump-Kim: Cuộc gặp lịch sử nhưng cam kết mơ hồ

Dung tin nhung gi Cong San noi. CS Bac Han bat chuoc CS Bac Viet trong HD Paris 1973. My bi CSVN gat ky hiep dinh Paris, chi 1 nam sau la CSVN xua quan chiem An Loc, Tong Le Chan, Phuoc Long. Den khi Nixon phai tu chuc thi CS xua quan chiem het Dong Duong. Bac Han ky ban van nhung chi thi hanh mot phan, vai nam sau lai xoa bo tiep tuc chuong trinh vu khi roi chiem Nam Han. Chien thuat CS Bac Han lui mot buoc tien hai buoc y het nhu chien thuat cua CS VN nam 1973.

Xem Thêm

Đề bài :Thấy gì từ chiến lược 'xuất khẩu' đặc khu kinh tế của Trung Quốc

TQ thanh cong khi ho de cho Hong Kong tu tri va lap cac dac khu kinh te o Quang Dong tu nam 1997. Dang le sau chien thang nam 1975, CSVN phai de cho mien Nam duoc tu tri kinh te thi ho lai chu truong vo san hoa mien Nam. Mai den khi Nga Xo sup do ho moi tinh ngo va doi moi. Bay gio lai bat chuoc TC lap dac khu kinh te. Tai sao khong thi hanh dac khu kinh te cho mien Nam ngay sau khi thong nhat nam 1975? VN bi thut lui 30 nam khi cong san hoa mien Nam chi vi lanh dao ngu dot.

Xem Thêm

TIN MỚI

Không Quên những người Chiến Sĩ Quân Lực Việt Nam Cộng Hòa

(HNPD) nhân vật chính trị, truyền thông tại sao không biết những điều này khi nói về Quân Ðội VNam Cộng Hòa ? Chẳng lẽ nào họ …không đủ khả năng, trình độ để hiểu biết, hay mang đầy ác ý trong đầu.

Xem Thêm

Bệnh viện cho đại gia và Cán lớn ở việt Nam và bệnh viện “Siêu Sao” phục vụ nhân dân Việt Nam

Do tình trạng quá tải ở các bệnh viện, nhiều bệnh nhân phải nằm lăn lóc ở gầm cầu thang, có bệnh nhi phải nằm sát bên thùng rác dọc hành lang.

Xem Thêm

NGÀY QUÂN LỰC 19/6 - CAO MỴ NHÂN

(HNPD) Tuổi xuân cứ thế, tình chan chứa Giờ thấy mênh mông nhớ chiến hào

Xem Thêm

Hồ Chí Minh tát vào mặt Bác Hồ - Nguyễn Bá Chổi

( HNPD ) “Sự cố” Hồ Chí Minh bắt 140 người yêu nước của thành phố khi họ xuống đường biểu tình

Xem Thêm

Trump muốn dân 'thẳng lưng lắng nghe' lãnh đạo như người Triều Tiên?

Tổng thống Trump nói rằng ông muốn người dân Mỹ chăm chú lắng nghe ông giống như cách người Triều Tiên chú ý đến nhà lãnh đạo của họ, nhưng đó nói lại là ông chỉ đùa thôi.

Xem Thêm

Mỹ lên danh sách 47 yêu cầu phi hạt nhân hóa với Triều Tiên

Mỹ đã lên một danh sách gồm 47 yêu cầu mà Triều Tiên phải thực hiện nhằm đạt mục tiêu tiêu hủy hoàn toàn kho vũ khí hạt nhân...

Xem Thêm

Sự đe dọa nguyên tử từ Bắc Hàn vẫn còn với Nhật và Nam Hàn

Bất chấp những gì Tổng thống Mỹ tuyên bố, chính quyền Bình Nhưỡng vẫn còn nguy hiểm hơn bao giờ hết.

Xem Thêm

SINH NHẬT ANH 19/6 - CAO MỴ NHÂN

(HNPD) Nhưng âm hưởng một thời đã nhắc nhở nhau rằng chúng ta chưa hoàn thành nhiệm vụ tổ quốc thiêng liêng giao phó.

Xem Thêm

Tổng thống Trump đe dọa chiến tranh thương mại toàn diện với Trung Quốc, áp thuế 200 tỷ USD

Tổng thống Trump đã chỉ thị phòng Đại diện Thương mại Mỹ bắt đầu lập một danh sách trị giá 200 tỷ USD hàng hóa Trung Quốc sẽ bị áp thuế 10%

Xem Thêm

CHI PHIẾU TRẮNG - TÂM SỰ NGƯỜI LÍNH CHIẾN - Vĩnh Chánh

Tôi đặt hành lý vào hộc ở trên đầu ngồi rồi ngồi xuống ghế. Đây là chuyến bay dài làm tôi ước gì mình có một quyển sách hay để đọc trên phi trình. Có lẽ tôi cũng cần chợp mắt một chút.

Xem Thêm