Văn Học & Nghệ Thuật

‘Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ’ hay lịch sử bị chối bỏ?

Quyển sách ‘Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ’ ra đời như một công trình nghiên cứu có bề dày hơn 50 năm của tác giả, học giả Nguyễn Đình Đầu.

Hình ông Petrus Ký trên bìa sách 'Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ', tác giả Nguyễn Đình Đầu.
Hình ông Petrus Ký trên bìa sách ‘Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ’, tác giả Nguyễn Đình Đầu.

Giới học thuật, trí thức Việt Nam trong những ngày qua xôn xao về chuyện việc ra mắt cuốn sách nghiên cứu về nhân vật Trương Vĩnh Ký bị “lệnh miệng” đình lại.

Bị cấm ra mắt

Quyển sách ‘Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ’ ra đời như một công trình nghiên cứu có bề dày hơn 50 năm của tác giả, học giả Nguyễn Đình Đầu. Ông cho biết sách đã được Cục Xuất Bản chấp thuận và cấp phép lưu chiểu trong mấy tháng qua.

Thế nhưng, theo tin từ trang vanviet.info và sau đó được cộng đồng mạng chia sẽ rất nhiều, ngày 4/1/2017, một “lệnh miệng” được ban xuống yêu cầu hủy bỏ buổi ra mắt sách.

Chính học giả Nguyễn Đình Đầu cũng hoàn toàn không được biết trước

“Tôi mới được tin ngày hôm qua. Công ty Nhã Nam và NXB Tri Thức cũng không có văn bản, chỉ có chỉ thị bằng lời nói. Chính tôi cũng không biết là vì sao?”

Theo tôi được biết thì tác giả, cụ Nguyễn Đình Đầu, không đồng ý sửa chữa bất cứ nội dung nào đã viết trong sách. Cụ là một nhà nghiên cứu chuyên nghiệp, cẩn trọng và có bản lĩnh.
- Giáo sư Chu Hảo

Khi được hỏi về khả năng những ấn bản đang được phát hành mấy tháng qua có bị thu hồi hết và buộc phải sửa chữa nội dung gốc theo yêu cầu của Cục Xuất Bản hay không, Giáo sư Chu Hảo, giám đốc NXB Tri Thức cho biết:

“Theo tôi được biết thì tác giả, cụ Nguyễn Đình Đầu, không đồng ý sửa chữa bất cứ nội dung nào đã viết trong sách. Cụ là một nhà nghiên cứu chuyên nghiệp, cẩn trọng và có bản lĩnh. Xung quanh câu chuyện đánh giá một cách khoa học, khách quan về cuộc đời và sự nghiệp của Trương Vĩnh Ký vấn còn có ý kiến khác nhau. Thậm chí, mặc dầu nhà nước đã chính thức thừa nhận công lao của Trương Vĩnh Ký bằng việc lấy tên của ông đặt cho các đường phố và trừơng học, mà vẫn có người chửi bới ông ấy như là một ” học giả Việt gian” cơ mà. Vì vậy tiếp tục trao đổi, tranh luận công khai những quan điểm của tác giả cuốn sách là cần thiết. Và giá cứ để cuộc giới thiệu sách diễn ra như đã định và tiếp tục phát hành bình thường thì có hay hơn chăng?”

Nhiều ý kiến cho rằng phải chăng do tên gọi của quyển sách là “Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ” mà tác phẩm này đã không được ra mắt như đã định?

Tác giả quyển sách cho biết công trình của ông khảo cứu tất cả những người nói về Trương Vĩnh Ký, phê bình Trương Vĩnh Ký khi còn sống và sau khi qua đời.

“Trong tất cả giai đoạn thăng trầm lịch sử của Việt Nam, có những người khen Trương Vĩnh Ký, có người chê Trương Vĩnh Ký nhưng đều không dựa vào tài liệu chính thức. Vì thế tôi thấy muốn hoà hợp dân tộc, đại đoàn kết dân tộc, thì tôi nghĩ đối với nhân vật lịch sử đặc biệt như Trương Vĩnh Ký, thì nên làm một hồ sơ về Trương Vĩnh Ký.”

Như thế, nếu chỉ là “Hồ sơ Trương Vĩnh Ký” thì sao? Giáo sư Chu Hảo cho biết:

“Đúng, có lẽ cái tựa sách ấy đã làm cho một số người kiên trì bài bác đến mức thóa mạ Trương Vĩnh ký phật ý và phản ứng mạnh mẽ. Phản ứng ấy khi được công bố công khai rộng rãi cũng mang lại it nhiều bổ ích cho nền học thuật nước nhà.”

Tiến sĩ sử học Nguyễn Nhã thì nhận định rằng “nếu nói về nỗi oan, thì có thể dưới một góc độ về chính trị, thì cho ông Trương Vĩnh Ký là người thân Pháp hay gì đó thì không đúng vì một người học thuật như ông thì ở bất cứ ở đâu và thời gian nào họ cũng thể hiện tính cách và công trình của họ có giá trị muôn đời.

Một công trình hơn 50 năm

truognpetrusky-1972.jpg
Trường Trung học Petrus Ký ở Saigon chụp năm 1972. Sau 1975 bị đổi tên thành trường Lê Hồng Phong. Photo by Caroline Thanh Huong

Ngay từ bài mở đầu của cuốn sách, Giáo sư Phan Huy Lê đã gọi đây là “một công trình như một hồ sơ Trương Vĩnh Ký mang tên “Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ.”

“Tôi coi đây là một công trình tổng hợp có giá trị về Trương Vĩnh Ký, cung cấp một hệ thống tư liệu khá đầy đủ và khách quan với nhiều góc nhìn khác nhau, cho tất cả các nhà khoa học trên mọi lĩnh vực muốn nghiên cứu sâu về nhà bác học Trương Vĩnh Ký.”

Tiến sĩ sử học Nguyễn Nhã, người đã nhận được thư mời đến buổi ra mắt sách (nhưng đã không xảy ra) dùng hai từ “đặc biệt” để nói về Trương Vĩnh Ký, một người ông rất kính trọng.

“Theo tôi, một nhân vật như Trương Vĩnh Ký là một nhân vật rất đặc biệt, mà tôi vẫn cho là tiêu biểu cho thân phận của người Việt Nam. Ông sống ở thời kỳ Pháp thuộc, nơi đó lại là Nam kỳ, thuộc Pháp. Mà khi mình sống thời kỳ Pháp thuộc, mình sống như thế nào trong giới học thuật đó, mà để mãi với thời gian thì đó là một vấn đề rất quan trọng. Ông Trương Vĩnh Ký đã làm được điều đó. Những công trình nghiên cứu và con người, nhân cách của ông là muôn đời.”

Để gọi là một công trình như cách nói của Giáo sư  Phan Huy Lê và Tiến sĩ sử học Nguyễn Nhã, nhà nghiên cứu, học giả Nguyễn Đình Đầu đã bỏ ra hơn 50 năm để sưu tầm những tài liệu có giá trị thực tiễn, bắt đầu từ năm 1960, khi ông là hội viên hội nghiên cứu Đông Dương.

Petrus Ký cũng trải qua nhiều sóng gió của khen – chê, tôn vinh – phê phán, nhưng cuối cùng xu thế khách quan, trung thực vẫn chi phối.
- Giáo sư Phan Huy Lê

“Lúc đầu tôi chỉ chú ý đến tờ báo Gia Định báo thời Trương Vĩnh Ký làm chủ bút. Tôi đọc những bài Trương Vĩnh Ký viết về chương trình học của trường Thông Ngôn. Tôi thấy rất đặc biệt vì trường Thông Ngôn vừa dạy cho người Pháp vừa dạy cho người Việt (bằng chữ Hán). Sau đó tôi tình cờ thấy trong thư viện có 1 hồ sơ để ở chỗ khá đặc biệt, của Đại tá Hải quân Pháp coi cái đạo quân chiếm đóng Sài Gòn 1960. Trong hồ sơ đó, tôi thấy có hai cái thư của vị đại tá gửi cho thống đốc nói về Trương Vĩnh Ký. Ông thống đốc muốn kiếm 1 người thông ngôn, nói rõ người đó là Petrus Ký.”

Từ đó, ông đã tìm những sách mà Trương Vĩnh Ký viết về Gia Định ngày xưa, về Nam Bộ hoặc những bài mà Trương Vĩnh Ký sưu tầm lại về Gia Định cổ, Gia Định thất thủ, Gia Định mới, lịch sử Nam Bộ, địa lý Nam Bộ bằng tiếng Pháp…và xem như đây là “một khám giá mới về sự hợp tác của Trương Vĩnh Ký với Pháp, sự nghiệp văn hoá của ông dựa trên tinh thần dân tộc chứ không phải theo thực dân.”

“Đến 1991, tôi có dịp đi Pháp tôi nghiên cứu về Trương Vĩnh Ký, những tài liệu mà ở Pháp có mà nơi khác không có.”

Tại đây ông cho biết đã tìm được những tài liệu về thân thế của Trương Vĩnh Ký và cả những thơ văn của Trương Vĩnh Ký viết bằng tay nói về tình hình  Sài Gòn những năm 1860. Ông cất công tìm gặp cả người thầy của Trương Vĩnh Ký từ năm 1849, 1850 là ông Cố Long, vừa là một linh mục, vừa là nhà bác học.

Từ chối lịch sử

054_ne020434-400.jpg
Một chiếc xe kéo chở khách trên một con đường ở Hải Phòng thời Pháp, khoảng năm 1900. AFP photo

Nhà ngôn ngữ học Cao Xuân Hạo khi còn tại thế từng thốt lên rằng “Cho đến bây giờ chưa ai vượt được Trương Vĩnh Ký về pháp ngữ tiếng Việt viết bằng tiếng Pháp.”

Theo học giả Nguyễn Đình Đầu, các tài liệu của Trương Vĩnh Ký bằng tiếng Việt hoặc tiếng Pháp đều căn cứ trên di sản văn hoá chính thức của Việt Nam.

“Trương Vĩnh Ký luôn chủ trương người Việt phải dùng chữ Việt. Người Việt Nam phải dùng tiếng Việt để nói tiếng Việt; và muốn được sâu sát nữa về phương diện triết học, sử học và di sản văn hoá dân tộc thì phải biết chữ Hán nữa.”

“Tuy hợp tác với Pháp nhưng vẫn là giữ tinh thần quốc gia, tức tinh thần yêu nước, lúc đó là trung thân với ái quốc. Vì thấm nhuần tinh thần Thiên chúa giáo và tây phương nên thấm nhuần tinh thần dân chủ, nhưng vẫn giữ được các cốt cách của Việt Nam.”

Những phẩm chất, tinh thần văn hóa dân tộc của Trương Vĩnh Ký được học giả Nguyễn Đình Đầu và sự cộng tác của nhiều dịch giả khác đặt trọn trong Công trình “Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ”, như lời giới thiệu của giáo sư Phan Huy Lê:

Theo tôi, một nhân vật như Trương Vĩnh Ký là một nhân vật rất đặc biệt, mà tôi vẫn cho là tiêu biểu cho thân phận của người Việt Nam.
- Tiến sĩ Nguyễn Nhã

“Trong lịch sử Việt Nam, việc bình luận, đánh giá không ít nhân vật lịch sử thường bị chi phối bởi bối cảnh lịch sử như vậy. Nhưng xu hướng chung vẫn là sự thắng thế của kết quả nghiên cứu khoa học nghiêm túc, khách quan và thái độ công minh trước lịch sử. Petrus Ký cũng trải qua nhiều sóng gió của khen – chê, tôn vinh – phê phán, nhưng cuối cùng xu thế khách quan, trung thực vẫn chi phối.”

Thế nhưng, xu thế khách quan, trung thực về một nhân vật của lịch sử đã không được phép giới thiệu đến hậu thế, như luật sư Lê Luân đã viết trên trang nhà của mình:

“Nhưng nhân vật ấy cho đến lúc này, khi vừa mới có cơ hội được trở lại với lịch sử thì cũng ngay lập tức đã bị ngăn trở lại một cách dứt khoát và quyết liệt đến ngỡ ngàng trước những sự phẫn nộ của nhiều người dân mà đã biết sự thật về Ông.”

Có một ngôi trường từng được mang tên Petrus Ký.

Nhưng sau 1975 bị đổi tên. Cũng sau năm đó, bức tượng của ông được dựng gần Bưu điện Sài Gòn từ năm 1927 bị bứng đi mất.

Theo RFA


Bàn ra tán vào (0)

Comment




  • Input symbols

‘Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ’ hay lịch sử bị chối bỏ?

Quyển sách ‘Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ’ ra đời như một công trình nghiên cứu có bề dày hơn 50 năm của tác giả, học giả Nguyễn Đình Đầu.

Hình ông Petrus Ký trên bìa sách 'Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ', tác giả Nguyễn Đình Đầu.
Hình ông Petrus Ký trên bìa sách ‘Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ’, tác giả Nguyễn Đình Đầu.

Giới học thuật, trí thức Việt Nam trong những ngày qua xôn xao về chuyện việc ra mắt cuốn sách nghiên cứu về nhân vật Trương Vĩnh Ký bị “lệnh miệng” đình lại.

Bị cấm ra mắt

Quyển sách ‘Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ’ ra đời như một công trình nghiên cứu có bề dày hơn 50 năm của tác giả, học giả Nguyễn Đình Đầu. Ông cho biết sách đã được Cục Xuất Bản chấp thuận và cấp phép lưu chiểu trong mấy tháng qua.

Thế nhưng, theo tin từ trang vanviet.info và sau đó được cộng đồng mạng chia sẽ rất nhiều, ngày 4/1/2017, một “lệnh miệng” được ban xuống yêu cầu hủy bỏ buổi ra mắt sách.

Chính học giả Nguyễn Đình Đầu cũng hoàn toàn không được biết trước

“Tôi mới được tin ngày hôm qua. Công ty Nhã Nam và NXB Tri Thức cũng không có văn bản, chỉ có chỉ thị bằng lời nói. Chính tôi cũng không biết là vì sao?”

Theo tôi được biết thì tác giả, cụ Nguyễn Đình Đầu, không đồng ý sửa chữa bất cứ nội dung nào đã viết trong sách. Cụ là một nhà nghiên cứu chuyên nghiệp, cẩn trọng và có bản lĩnh.
- Giáo sư Chu Hảo

Khi được hỏi về khả năng những ấn bản đang được phát hành mấy tháng qua có bị thu hồi hết và buộc phải sửa chữa nội dung gốc theo yêu cầu của Cục Xuất Bản hay không, Giáo sư Chu Hảo, giám đốc NXB Tri Thức cho biết:

“Theo tôi được biết thì tác giả, cụ Nguyễn Đình Đầu, không đồng ý sửa chữa bất cứ nội dung nào đã viết trong sách. Cụ là một nhà nghiên cứu chuyên nghiệp, cẩn trọng và có bản lĩnh. Xung quanh câu chuyện đánh giá một cách khoa học, khách quan về cuộc đời và sự nghiệp của Trương Vĩnh Ký vấn còn có ý kiến khác nhau. Thậm chí, mặc dầu nhà nước đã chính thức thừa nhận công lao của Trương Vĩnh Ký bằng việc lấy tên của ông đặt cho các đường phố và trừơng học, mà vẫn có người chửi bới ông ấy như là một ” học giả Việt gian” cơ mà. Vì vậy tiếp tục trao đổi, tranh luận công khai những quan điểm của tác giả cuốn sách là cần thiết. Và giá cứ để cuộc giới thiệu sách diễn ra như đã định và tiếp tục phát hành bình thường thì có hay hơn chăng?”

Nhiều ý kiến cho rằng phải chăng do tên gọi của quyển sách là “Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ” mà tác phẩm này đã không được ra mắt như đã định?

Tác giả quyển sách cho biết công trình của ông khảo cứu tất cả những người nói về Trương Vĩnh Ký, phê bình Trương Vĩnh Ký khi còn sống và sau khi qua đời.

“Trong tất cả giai đoạn thăng trầm lịch sử của Việt Nam, có những người khen Trương Vĩnh Ký, có người chê Trương Vĩnh Ký nhưng đều không dựa vào tài liệu chính thức. Vì thế tôi thấy muốn hoà hợp dân tộc, đại đoàn kết dân tộc, thì tôi nghĩ đối với nhân vật lịch sử đặc biệt như Trương Vĩnh Ký, thì nên làm một hồ sơ về Trương Vĩnh Ký.”

Như thế, nếu chỉ là “Hồ sơ Trương Vĩnh Ký” thì sao? Giáo sư Chu Hảo cho biết:

“Đúng, có lẽ cái tựa sách ấy đã làm cho một số người kiên trì bài bác đến mức thóa mạ Trương Vĩnh ký phật ý và phản ứng mạnh mẽ. Phản ứng ấy khi được công bố công khai rộng rãi cũng mang lại it nhiều bổ ích cho nền học thuật nước nhà.”

Tiến sĩ sử học Nguyễn Nhã thì nhận định rằng “nếu nói về nỗi oan, thì có thể dưới một góc độ về chính trị, thì cho ông Trương Vĩnh Ký là người thân Pháp hay gì đó thì không đúng vì một người học thuật như ông thì ở bất cứ ở đâu và thời gian nào họ cũng thể hiện tính cách và công trình của họ có giá trị muôn đời.

Một công trình hơn 50 năm

truognpetrusky-1972.jpg
Trường Trung học Petrus Ký ở Saigon chụp năm 1972. Sau 1975 bị đổi tên thành trường Lê Hồng Phong. Photo by Caroline Thanh Huong

Ngay từ bài mở đầu của cuốn sách, Giáo sư Phan Huy Lê đã gọi đây là “một công trình như một hồ sơ Trương Vĩnh Ký mang tên “Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ.”

“Tôi coi đây là một công trình tổng hợp có giá trị về Trương Vĩnh Ký, cung cấp một hệ thống tư liệu khá đầy đủ và khách quan với nhiều góc nhìn khác nhau, cho tất cả các nhà khoa học trên mọi lĩnh vực muốn nghiên cứu sâu về nhà bác học Trương Vĩnh Ký.”

Tiến sĩ sử học Nguyễn Nhã, người đã nhận được thư mời đến buổi ra mắt sách (nhưng đã không xảy ra) dùng hai từ “đặc biệt” để nói về Trương Vĩnh Ký, một người ông rất kính trọng.

“Theo tôi, một nhân vật như Trương Vĩnh Ký là một nhân vật rất đặc biệt, mà tôi vẫn cho là tiêu biểu cho thân phận của người Việt Nam. Ông sống ở thời kỳ Pháp thuộc, nơi đó lại là Nam kỳ, thuộc Pháp. Mà khi mình sống thời kỳ Pháp thuộc, mình sống như thế nào trong giới học thuật đó, mà để mãi với thời gian thì đó là một vấn đề rất quan trọng. Ông Trương Vĩnh Ký đã làm được điều đó. Những công trình nghiên cứu và con người, nhân cách của ông là muôn đời.”

Để gọi là một công trình như cách nói của Giáo sư  Phan Huy Lê và Tiến sĩ sử học Nguyễn Nhã, nhà nghiên cứu, học giả Nguyễn Đình Đầu đã bỏ ra hơn 50 năm để sưu tầm những tài liệu có giá trị thực tiễn, bắt đầu từ năm 1960, khi ông là hội viên hội nghiên cứu Đông Dương.

Petrus Ký cũng trải qua nhiều sóng gió của khen – chê, tôn vinh – phê phán, nhưng cuối cùng xu thế khách quan, trung thực vẫn chi phối.
- Giáo sư Phan Huy Lê

“Lúc đầu tôi chỉ chú ý đến tờ báo Gia Định báo thời Trương Vĩnh Ký làm chủ bút. Tôi đọc những bài Trương Vĩnh Ký viết về chương trình học của trường Thông Ngôn. Tôi thấy rất đặc biệt vì trường Thông Ngôn vừa dạy cho người Pháp vừa dạy cho người Việt (bằng chữ Hán). Sau đó tôi tình cờ thấy trong thư viện có 1 hồ sơ để ở chỗ khá đặc biệt, của Đại tá Hải quân Pháp coi cái đạo quân chiếm đóng Sài Gòn 1960. Trong hồ sơ đó, tôi thấy có hai cái thư của vị đại tá gửi cho thống đốc nói về Trương Vĩnh Ký. Ông thống đốc muốn kiếm 1 người thông ngôn, nói rõ người đó là Petrus Ký.”

Từ đó, ông đã tìm những sách mà Trương Vĩnh Ký viết về Gia Định ngày xưa, về Nam Bộ hoặc những bài mà Trương Vĩnh Ký sưu tầm lại về Gia Định cổ, Gia Định thất thủ, Gia Định mới, lịch sử Nam Bộ, địa lý Nam Bộ bằng tiếng Pháp…và xem như đây là “một khám giá mới về sự hợp tác của Trương Vĩnh Ký với Pháp, sự nghiệp văn hoá của ông dựa trên tinh thần dân tộc chứ không phải theo thực dân.”

“Đến 1991, tôi có dịp đi Pháp tôi nghiên cứu về Trương Vĩnh Ký, những tài liệu mà ở Pháp có mà nơi khác không có.”

Tại đây ông cho biết đã tìm được những tài liệu về thân thế của Trương Vĩnh Ký và cả những thơ văn của Trương Vĩnh Ký viết bằng tay nói về tình hình  Sài Gòn những năm 1860. Ông cất công tìm gặp cả người thầy của Trương Vĩnh Ký từ năm 1849, 1850 là ông Cố Long, vừa là một linh mục, vừa là nhà bác học.

Từ chối lịch sử

054_ne020434-400.jpg
Một chiếc xe kéo chở khách trên một con đường ở Hải Phòng thời Pháp, khoảng năm 1900. AFP photo

Nhà ngôn ngữ học Cao Xuân Hạo khi còn tại thế từng thốt lên rằng “Cho đến bây giờ chưa ai vượt được Trương Vĩnh Ký về pháp ngữ tiếng Việt viết bằng tiếng Pháp.”

Theo học giả Nguyễn Đình Đầu, các tài liệu của Trương Vĩnh Ký bằng tiếng Việt hoặc tiếng Pháp đều căn cứ trên di sản văn hoá chính thức của Việt Nam.

“Trương Vĩnh Ký luôn chủ trương người Việt phải dùng chữ Việt. Người Việt Nam phải dùng tiếng Việt để nói tiếng Việt; và muốn được sâu sát nữa về phương diện triết học, sử học và di sản văn hoá dân tộc thì phải biết chữ Hán nữa.”

“Tuy hợp tác với Pháp nhưng vẫn là giữ tinh thần quốc gia, tức tinh thần yêu nước, lúc đó là trung thân với ái quốc. Vì thấm nhuần tinh thần Thiên chúa giáo và tây phương nên thấm nhuần tinh thần dân chủ, nhưng vẫn giữ được các cốt cách của Việt Nam.”

Những phẩm chất, tinh thần văn hóa dân tộc của Trương Vĩnh Ký được học giả Nguyễn Đình Đầu và sự cộng tác của nhiều dịch giả khác đặt trọn trong Công trình “Petrus Ký – Nỗi oan thế kỷ”, như lời giới thiệu của giáo sư Phan Huy Lê:

Theo tôi, một nhân vật như Trương Vĩnh Ký là một nhân vật rất đặc biệt, mà tôi vẫn cho là tiêu biểu cho thân phận của người Việt Nam.
- Tiến sĩ Nguyễn Nhã

“Trong lịch sử Việt Nam, việc bình luận, đánh giá không ít nhân vật lịch sử thường bị chi phối bởi bối cảnh lịch sử như vậy. Nhưng xu hướng chung vẫn là sự thắng thế của kết quả nghiên cứu khoa học nghiêm túc, khách quan và thái độ công minh trước lịch sử. Petrus Ký cũng trải qua nhiều sóng gió của khen – chê, tôn vinh – phê phán, nhưng cuối cùng xu thế khách quan, trung thực vẫn chi phối.”

Thế nhưng, xu thế khách quan, trung thực về một nhân vật của lịch sử đã không được phép giới thiệu đến hậu thế, như luật sư Lê Luân đã viết trên trang nhà của mình:

“Nhưng nhân vật ấy cho đến lúc này, khi vừa mới có cơ hội được trở lại với lịch sử thì cũng ngay lập tức đã bị ngăn trở lại một cách dứt khoát và quyết liệt đến ngỡ ngàng trước những sự phẫn nộ của nhiều người dân mà đã biết sự thật về Ông.”

Có một ngôi trường từng được mang tên Petrus Ký.

Nhưng sau 1975 bị đổi tên. Cũng sau năm đó, bức tượng của ông được dựng gần Bưu điện Sài Gòn từ năm 1927 bị bứng đi mất.

Theo RFA


BẢN TIN MỚI NHẤT

Trump quản trị nước Mỹ thế nào sau 3 tháng ( Tác giả là 1 tên Vẹm khát máu, vợ bé Hồng Beo đang ở SanJose )

Tổng thống Trump đã điều hành nước Mỹ trong ba tháng qua như thế nào? Thanh Niên trân trọng giới thiệu bạn đọc bài nhận định của Thượng tướng Nguyễn Văn Hưởng, nguyên Ủy viên Trung ương Đảng, nguyên Thứ trưởng Bộ Công an.

Xem Thêm

Sex & sức khỏe – Cuộc hội luận với các em gái tuổi teen

“Sex có giết người không?”, “Friend with benefits (Làm bạn chỉ với mục đích quan hệ tình dục thôi), có xấu không?” v..v… là những câu hỏi các em gái tuổi từ 13 đến 19 đã đặt ra trong cuộc hội luận

Xem Thêm

Biển Việt Nam có còn cá để đánh bắt?

Hầu hết vùng gần bờ không có cá tôm, các loài hải sản đều vắng ở những vùng gần bờ. Trong khi đó, hiện tượng cá chết đã bắt đầu xuất hiện cách bờ từ 15 đến 20 hải lý. Đặc biệt là hầu như cả vùng biển Việt Nam từ Nam chí Bắc đều không còn cá để đán

Xem Thêm

Tản mạn bên bát Phở

Sinh năm 1956 tại Hà Nội, quê Nghệ An, Trần Thu Dung theo học Văn học Pháp, Khoa Ngôn ngữ và văn học nước ngoài tại đại học Tổng hợp Bucarest (Romania) giai đoạn 1974-1979. Từng giảng dạy tại Đại học Sư phạm 1 và trường Viết văn Nguyễn Du

Xem Thêm

Giải thưởng của Mỹ ‘động viên tinh thần’ người Việt

Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ hôm 29/3 tôn vinh “sự dũng cảm” của blogger Mẹ Nấm với giải thưởng mà Việt Nam từng nói là “sai trái”, nhưng lại được giới hoạt động người Việt, nhất là nữ giới, coi là “một sự động viên tinh thần”.

Xem Thêm

Đập heo đất của vợ, tôi chết điếng khi nhìn số tiền vàng trong đó

Mới hơn 30 tuổi nhưng công việc của tôi thăng tiến rất nhanh. Hiện tại tôi đang nắm giữ chức vụ phó giám đốc nhân sự của công ty may mặc. Tuy nhiên đường tình duyên của tôi lại hoàn toà

Xem Thêm

BÀN RA TÁN VÀO

Đề bài :Giáo Hội Công Giáo Mexico: Hợp tác xây tường biên giới là phản quốc

Xin dung NHAN DANH de lam nhung viec ky cuc nay.The thi khi chinh phu cua MEXICO lam hang rao bien gioi ngan chia bien gioi MEXICO voi nuoc lang gieng,qui vi co nhan danh Thien chua de bao ho dung lam khong?Hay nhan danh Thien chua bang cach lam guong truoc cho chinh dan toc,dat nuoc cua quy vi.Nhung ke Nhan danh bat xung de lam dieu sai trai,thi khac gi...hay buoc cuc da vao co ma quang xuong bien.

Xem Thêm

Đề bài :Từ Jane Fonda Tới Thích Nhất Hạnh. Những Kẻ Phản Bội Không Sám Hối.- Sơn Tùng.

Phai chang cau noi cua Mao xech xang:Tri thuc khong bang cuc phan la DUNG?Tiec rang,nhieu tri thuc da khong thuc nhung la NGU.Vay thi chinh quyen tren dau sung theo Mao cung dung thoi.Chung ta khong the mai vinh danh,vo nguc:Nhan Quyen-Nhan vi...gi gi do voi nhung dua GIA MU SA MUA,nhung dua gia khung,gia DIEN.Chung ta da quen cau ngan ngu:DI VOI BUT,MAC AO CA SA.DI VOI MA MAC AO GIAY???Thi du,Dao luat di tru do Bill Clinton ky tu nam 1996,ky nhung khong thi hanh,den Obama cung khong thi hanh,lai con bao che de kiem phieu,that bai the tham,lai xui duc xuong duong chong doi,Qui vi truyen thong lam on cap nhat hoa dum bao nhieu phan tram nhung nguoi xuong duong chong doi la huong tro cap voi ly do nay hay ly do khac.Bao nhieu phan tram vi ly do nhan dao?Bay gio,Mr.Trump thi hanh sac luat da duoc DAN CHU ky va da thanh luat,lai DO THUA LA CONG HOA KY THI,DO THUA LA TAI TRUMP.Chung ta khong the NHAN DANH nay no de nuoi song nhung con SAU BO,canh cay nao da bi duc rong,hay chat bo no de giu gin nhung canh cay khac,vi co gi ma chung ta lai cu gan co len neu chat no di thi se xau...?Trong binh phap co cau : VO DOC BAT THANH TRUONG PHU.Trong chinh chien,minh khong giet no,no se giet minh,lieu rang co ai do dam can dam sang Trung Dong de do cao khau hieu,TOI KHONG TIN MOHAMET? Hoa binh den ngay cap ky,dua nguoi len gap MOHAMET ngay lap tuc,khoi loi thoi tran troi.CHUNG ta,xu dung le phai voi nhung nguoi phai,khong the xu dung le phai voi nhung ke pha hoai-sai trai ma khong biet phuc thien.Vay thi ap dung chinh chu thuyet cua ke da noi ra cau noi : TRi thuc khong bang cuc phan va suc manh tren dau sung cua Mao xech xang,Con duong chinh tri day nhung gian doi luu manh,quan tu nhu TT DIEM la khong xong.Hinh nhu cac nuoc A CHAU che doc tai nhung ai ai cung thich doc tai,vi chi co doc tai moi tri duoc nhung hang nguoi cung dau,cung co,vo thien,vo dia.

Xem Thêm

Đề bài :Danh sách 168 quan chức Việt Nam bị đề nghị Hoa Kỳ chế tài theo Luật Magnitsky

CHA TRUYỀN CON NHIỄM * Điếm bút đĩ văn Tô Huy Rứa Tô Lâm đức dục Tô Linh Hương Kiều Chinh loạn Đoàn Thị Hương Nguyễn Trường Tô Viết bom Vươn Sầm Đức Xương * Tử thần Ai Đợi nhà thương Biên Hòa Chợ Quán vô thường quỷ dạ xoa Hồ Thu Xuân Thảo nhận quà Cách giang Hồ Thị Kim Thoa phết trước tòa Hậu Đình Hoa hậu kê toa thiên tai nhân họa bất hòa hợp dân quân * Lệnh Hồ Xung trận Nhạc Bất Quần Áo LOL đồ lót huyết hải nhân Mậu Thân thúc tết thơ Tố Hữu Trần gian ma cảnh Dân Tiên Trần * Sơn Trà đá Tuyết Tào Cần Nữ Oa Tào Tháo dạ thần Tăng Tuyết Minh Bành Lệ Viện tăng cửa mình Thanh Hà Tăng sư Ngọc Trinh rinh Hoàng Kiều Mút Cu Minh ốm tuyệt chiêu bú buồi Minh béo Dĩnh Siêu Đặng Tiểu Bình * TÂM THANH

Xem Thêm

Đề bài :Gã dê xồm Minh Béo đã bị đứt dây thần kinh xấu hổ

Minh Râu,Minh Béo nổi cơn........Có cùng triệu chứng : ÔM HÔN NHI ĐỒNG

Xem Thêm

Đề bài :Con Bò Việt Nam. - Topa

THẬP DIỆN ĐỎ XANH * Đinh Hùng Trần Dạ Từ Hàn Mặc Tử Tháng tư đen nửa thế kỷ trầm tư Trầm Tử Thiêng Hoàng Hải Thủy Việt Kông trừ Mường Mán chẳng thối hư trong Cốc Pó * Khỉ hang đầu chó má mì Trương Nhân Tuấn tú Ôn Ké bánh mỳ Côn an ngáo đá Trà My Côn đồ thẩm vấn trong đồn Nguyễn Sinh Cu-ông Nguyễn Sinh Sắc dục tiên bu-ồng hôn làng thánh bế thuồng luồng Bật Mã Ôn * Ngụy Văn Thà chịu chết Vương Văn Thà bại liệt Trịnh Xuân Chiến Quyết lết dân Trần Vũ Quỳnh Anh Đỗ Mười thập diện đỏ xanh Lê Đức Anh chị tranh giành Lê Khả Phiêu * Rủ nhau tới bến Ninh Kiều bí thơ tổng Trọng Hoàng Kiều hối Ngọc Trinh Tú bà Bành Lệ Viện tình Trung Hoa dân cuốc chim rinh tu hú rình Lò Tôn Nữ Thị Ninh tinh Quốc Hoàn Trần Tập Cận Bình Hoàng Văn Hoan * TÂM THANH

Xem Thêm

Đề bài :Hé lộ kẻ lừa Đoàn Thị Hương tham gia vụ giết hại Kim Jong-nam

MÙA LÁ ĐỎ * Đoàn Ngọc Hải dưới lòng đường bạo động Đoàn Thị Hương phản tĩnh Đoàn Văn Vươn Lê Hồng Phong Lê Văn Luyện miệt vườn Võ Thị Sáu khẩn trương Đoàn Diên Khánh * Lệnh Hồ Xung thạch sùng Hoa Xuân Oánh đánh Bình Minh Hồng Hà gánh Quang Hồ Tập Cận Bình bắt cọp Võ Tòng thô Hồ quốc tặc độc cô cầu ba cẳng Thích Chân Quang giò chưng thằng củ lẳng Trần Đại Quang chàng hãng đại hán gian * Bắc Kinh khoe Liêu Ninh hạm không hàng Lò Tôn Nữ Thi Ninh hầm Phú Trọng Nguyễn Tấn Dũng bi thương hòn Dzái phỏng Tháng tư đen hèn Ai Đợi tắt đèn * Chí Phèo làng Vũ Đai phổi không quen Chị Dậu vén phứa lên xòe váy đụp Bầy thái thú Ba Đình cắt cùm cụp Formosa chim cánh cụt xẽo chim Mã Lai lừa la khủng bố Mỹ Kim Duterte dọa Like Trym phim Hương Cảng * TÂM THANH

Xem Thêm

Đề bài :Từ kiến thức đến nhân cách

Tửơng rằng "SĨ VỊ CHI TIÊN'.........Thực ra khoa bảng nhiều tên gian hèn.........Rắp tâm luồn cúi bạo quyền......Tiếp tay đày đọa dân đen bạo tàn

Xem Thêm

Đề bài :Trung Quốc chối không ‘quân sự hóa’ Biển Đông

Bon Tau Phu:GAI DI GIA MOM.Lien hiep quoc dau? lap ngay ra mot phai doan thanh tra cap ky va bat ngo,Qua Tang xay dung:HET CHOI.Ngay xua BAT QUOC PHAN THAY,ngay nay THAP BAT QUOC PHAN THAY nhu da phan thay Lien Bang Xo Viet,Tuyet ngoi-Tuyet giong,Neu Lien hiep quoc khong lam duoc ,thi Trump nhan xet rat dung ve nhiem vu va trach nhiem cua to chuc nay

Xem Thêm

Đề bài :Gã dê xồm Minh Béo đã bị đứt dây thần kinh xấu hổ

Khong co gi la ngac nhien ve ten Minh beo nay,Y duoc day do-dao tao-truong thanh-tu cai noi Xa nghia,Y lam gi biet hoi han ve nhung toi loi da pham o My,nguoc lai,sau nhung thang tu giam da nhu mot tam bang khen bao dam cho nep song o xa hoi Xa nghia.Cu nhin bon chop bu xa nghia,co thang nao ra hon?DAM CHA-CHEM CHU-LUA DAO-GIAN MANH khong con danh tu nao xung dang hon:BON CHO DE.Thay da vay,tro ra sao?TRAM NAM TRONG NGUOI da ra ket qua som hon mong doi.CAC BAN TRE:THOI CO DA DEN,CAC BAN MUON MAT NUOC?LAM TOI MOI CHO NGOAI BANG?HAY CAN DAM DUNG LEN,LAT DO BAO QUYEN CONG SAN-TRU DI TAM TOC BON CHO DE DO-Nguyen thaiHoc da noi:DUONG DI KHO KHONG KHO VI NGAN SONG CACH NUI,MA KHO VI LONG NGUOI NGAI NUI E SONG. Tu Do khong phai tu tren troi roi xuong,khong ai cho minh nhung khong bao gio,cha ong chung ta da pha bo gong cum no le phap thuoc-da vung len danh tan quan nguyen danh lai dat nuoc tu tay quan giac,nhin Trung Trieu phan lieu yeu dao to,chang le giong giong nay bay gio hen yeu den muc nay?Nao dau cac su sai-hoa thuong-tang ni?nao dau cac vi xuong duong chong tham nhung,cac NGAI dau het roi?To Quoc dang can cac ngai,hay can dam dung len chuoc lai lam loi cu,mong lam thay.

Xem Thêm

Đề bài :Những người công khai chống lại biểu tình hãy tự hỏi lương tâm mình...- Mai Tú Ân

MÊ KÔNG NGÁO ĐÁ SƠN TRÀ * Giáng Long thập bát chưởng Hàm Rồng Giang Long Trương dương chỉ Việt Kông Hàm Luông thái thú Tô Huy Rứa Đinh Thế Huynh đệ muội Nhà Rồng * Đồ long đao trãm Thăng Long Đoàn Ngọc Hải dưới chém lòng đường Mê Kông Sơn Trà ngáo đá Việt Kông Sầm Đức Xương nhục Hồng Kông Nguyễn Tất Thành H'Mông Ái Quốc tàu nhanh Hán gian hạm chậm Bá Thanh bách tánh giành * Tập Cận Bình ruồi Lệ Viện Bành Chơi xong dông lại đánh tiết canh Thành đô hội nghị Hoa Xuân Oánh Nguyễn Xuân Fuck niễng cánh CAM đành * Tô lâm tướng cướp Việt Tân Trịnh Văn Chiến Quyết cởi Trần Vũ Quỳnh Anh Đi theo đảng Lê Đức Anh M.C Ngọc Ngoạn ngọc hành Trần Đại Quang Thúy Nga cảm Tạ Bích Loan Tạ Phong Tần Nguyễn Thị Doan Vũ Ngọc Hoàng * TÂM THANH

Xem Thêm

TIN MỚI

Cần phải đập tan những luận điệu của các thế lực phản động - Nguyễn Dư

( HNPĐ ) Mỗi ngày người ta có thể lướt lên mạng, đọc hàng trăm tin tức từ những tờ báo chính thống trong nước cho đến các diễn đàn báo chí của người Việt hải ngoại; rồi YouTube, Facebook..

Xem Thêm

Câu chuyện những bài hát bị cấm *

Chống cộng, phản động, và đồi trụy là những từ ngữ mà cơ quan văn hóa của nhà nước cộng sản hay dùng để chỉ những ý tưởng đối nghịch với họ,

Xem Thêm

Đức Giám mục Nguyễn Thái Hợp Viếng Đền Thờ Đức Thánh Trần và Kêu Gọi Bảo Toàn Lãnh Thổ Việt Nam

Đức Giám Mục Chính Tòa Giáo Phận Vinh Phaolô Nguyễn Thái Hợp,dâng hương tại Đền thờ Đức Thánh Trần.

Xem Thêm

“Về để chết nơi quê hương” Giao Chỉ

Các ông không biết sao, tôi như con chim ấy, hay con chuồn chuồn ấy. Khi vui nó đậu khi buồn nó bay.

Xem Thêm

Ukraine là lý do Nga can thiệp vào bầu cử Mỹ?

Donald Trump vừa chính thức nhậm chức Tổng thống Mỹ, nhưng những nghi vấn về sự can thiệp của Nga vào cuộc bầu cử thì vẫn còn đó.

Xem Thêm

Một dự luật tồi đến độ kinh hoàng Paul Krugman

Đã quá rõ ràng từ lâu, đối với bất cứ ai theo dõi chính sách y tế đều biết là đảng Cộng hòa sẽ không bao giờ làm được một đạo luật khả thi thay thế cho Obamacare (ACA)

Xem Thêm

TRÊN CẦU VỒNG - CAO MỴ NHÂN

(HNPD) Bao lâu rồi cách xa Tiếng chim kêu cuối biển Anh cũng giống người ta Hẹn nhưng quên không đến,

Xem Thêm

Đừng gọi anh bằng... Giải Phóng - Nguyễn Bá Chổi

( HNPĐ ) “Đã gần 42 năm rồi, trắng đen đã rõ, Vàng / Đỏ nay đã tỏ tường. Đừng gọi anh bằng... Giải Phóng nữa. Đó là mệnh lệnh của lương tri”.

Xem Thêm

Tại sao đảng CSVN sợ đa nguyên, đa đảng?- Phạm Nhật Bình

Bản chất ấy thể hiện qua hai hình thức: về mặt tổ chức là một đảng độc quyền, không chấp nhận có tổ chức chính trị đối lập nào khác.

Xem Thêm

Dân Tàu đột nhiên ùa sang cửa khẩu Móng Cái và vịnh Hạ Long như một hiện tượng lạ.

Du khách chen chúc xếp hàng dài cả km đợi làm thủ tục xuất nhập cảnh tại cặp cửa khẩu Móng Cái – Đông Hưng,

Xem Thêm