Trả lời truyền hình Nhà nước Iran sáng nay, ngoại trưởng Araghchi tuyên bố : « Chúng tôi chưa bao giờ đóng lại cánh cửa ngoại giao hay đàm phán, thế nhưng chúng tôi cũng không bao giờ từ bỏ các quyền của mình ».

Phát biểu của lãnh đạo ngoại giao Iran được đưa ra sau khi tổng thống Mỹ Donald Trump bác bỏ kế hoạch Teheran đề xuất về việc mở cửa lại eo biển Hormuz trong bảy ngày. Ông Trump khẳng định rằng Iran đang « thua thảm hại ». Bộ trưởng Tài Chính Hoa Kỳ về phần mình, xác nhận rằng đã cử đặc phái viên đi khắp thế giới để đề nghị các nước đưa ra các biện pháp nhằm cô lập kinh tế Iran hơn nữa. Ông Scott Bessent cũng hoan nghênh việc một số nước đã tạm ngưng đường bay đến Iran.

Theo Wall Street Journal, Donald Trump được cho là đang dự trù mở lại các cuộc tấn công vào Iran ngay sau cuộc bầu cử giữa kỳ (03/11). Trước thông tin này, sáng nay, phát ngôn viên của quân đội Iran Mohammad ‌Akraminia cho biết Hoa Kỳ có thể phát động một cuộc tấn công mới vì « tình hình bất ổn của nước này », đồng thời tuyên bố Iran « sẵn sàng cho cuộc đối đầu này, và gây thiệt hại nhiều hơn nữa » cho Mỹ.

Sáng nay, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran cho biết đã tịch thu một drone Remus 600 dưới nước hiện đại của quân đội Hoa Kỳ. Teheran cáo buộc drone này hoạt động ở eo biển Hormuz với nhiệm vụ làm gián điệp, và hiện đang được các chuyên gia khôi phục dữ liệu.

Cuộc chiến ở Trung Đông đã khiến cuộc khủng hoảng năng lượng ngày càng nghiêm trọng hơn. Tại Đại Hội Đồng Liên Hiệp Quốc hôm qua, phó chủ tịch Trung Quốc Hàn Chính đưa ra những bình luận về khu vực này, cho rằng « chủ quyền và an ninh của các quốc gia ở Trung Đông, bao gồm cả vùng Vịnh, cần được tôn trọng. »

Ông Hàn Chính cũng gián tiếp chỉ trích Hoa Kỳ, thúc giục « nước liên quan » chấm dứt các đe dọa về vũ lực đối với Cuba, dỡ bỏ trừng phạt ngay lập tức đối với quốc đảo này.

Theo báo Kyiv Independent, thông báo được ông Fedorov đưa ra đồng thời trên mạng xã hội và trong một bài thuyết trình tại hội nghị công nghệ IT Arena ở thành phố Lviv ngày 26/9. Đây là động thái mới nhất của cựu Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine trong lĩnh vực công nghệ quốc phòng sau khi ông bị Tổng thống Volodymyr Zelensky miễn nhiệm hồi tháng 7 bằng một quyết định gây tranh cãi.

Theo ông Fedorov, sáng kiến này được xây dựng dựa trên thành công của dự án “Đội quân máy bay không người lái (UAV)” do ông khởi động năm 2022 khi còn giữ chức Bộ trưởng Chuyển đổi số Ukraine. Tuy nhiên, “đội quân robot” sẽ không phải là một công ty đơn lẻ mà là một “hệ sinh thái”.

Video mô phỏng sáng kiến đội quân robot. Video: Kyiv Independent

Ông Fedorov nói: “Chúng tôi sẽ đầu tư vào các công ty công nghệ quốc phòng, triển khai các dự án công nghệ của riêng mình, xây dựng năng lực nghiên cứu và phát triển (R&D), phối hợp với quân đội để thử nghiệm các giải pháp, đồng thời nhanh chóng mở rộng những công nghệ thực sự phát huy hiệu quả trên chiến trường”.

Sau khi bị miễn nhiệm chức Bộ trưởng Quốc phòng, ông Fedorov ban đầu không tiết lộ bước đi tiếp theo của bản thân. Trong thời gian đó, hàng nghìn người Ukraine đã xuống đường biểu tình trên khắp đất nước trong nhiều tuần, kêu gọi phục chức cho cho nhà cải cách có tư duy đổi mới về công nghệ này. 

Sau khi tạo ra một thách thức đáng kể đối với trật tự chính trị tại Ukraine bằng cách kêu gọi tổ chức bầu cử vào giữa tháng 8, ông Fedorov sau đó chuyển sự chú ý sang lĩnh vực công nghệ quốc phòng.

Ukraine đặt mục tiêu dùng robot hình người thay thế bộ binh 

Tầm nhìn của ông Fedorov đối với sáng kiến “đội quân robot” đặc biệt tập trung vào việc phát triển robot hình người nhằm thay thế bộ binh trong các chiến hào.

Theo truyền thông Ukraine, trong bài thuyết trình tại hội nghị IT Arena ở Lviv hôm 26/9, ông Fedorov nói mục tiêu của sáng kiến là trong vòng 6 tháng, robot hình người đầu tiên sẽ tiêu diệt một binh sĩ đối phương và trong vòng 12 tháng sẽ thực hiện cuộc tấn công thành công đầu tiên vào một vị trí của quân địch mà không có bộ binh tham gia.

Trên mạng xã hội, thông báo về sáng kiến được đăng kèm một video do AI tạo ra, mô tả những robot có nhiều hình dạng và kích thước khác nhau tham chiến trong các chiến hào và trên cánh đồng.

Video cho thấy các binh sĩ mặc quân phục và đeo phù hiệu của Ukraine, nhưng phần thuyết minh bằng tiếng Anh không đề cập đến Ukraine.

Tờ Wall Street Journal (WSJ) ngày 25/9 đưa tin Jonathan Burke, quan chức cấp cao của Bộ Tài chính Mỹ đã nói với các đối tác thương mại của Iran tại Trung Đông và châu Âu: “Các bạn chỉ có thể chọn giao thương với Mỹ hoặc với Iran”.

Kể từ khi triển khai chiến dịch mang tên "Cô lập kinh tế" chống Tehran hồi tháng 8, Washington đã áp đặt các biện pháp trừng phạt cứng rắn đối với Iran. Các đối tác trong khu vực, gồm cả Iraq, đã dừng các chuyến bay của Iran đến và đi từ nước mình sau khi Mỹ đe dọa trừng phạt bất kỳ sân bay nào phục vụ các hãng hàng không Iran.

Chiến dịch gây sức ép của Mỹ đối với Iran đặc biệt hiệu quả do sự mất lòng tin ngày càng gia tăng giữa Tehran và các quốc gia Ảrập ở Vùng Vịnh.

“Chúng tôi đang nhận thấy một sự khẩn trương mới từ các đối tác. Họ đang rất nghiêm túc về vấn đề này”, ông Burke nói với WSJ.

Ông Burke tới Oman trước tiên, bởi quốc gia này thường đóng vai trò trung gian giữa Tehran và phương Tây. Các quan chức Trung Đông nói với WSJ rằng các chuyến đi của ông Burke cho thấy Mỹ thực sự nghiêm túc trong việc thực thi các lệnh trừng phạt Iran và việc từ chối hợp tác có thể dẫn tới những hậu quả kinh tế.

Tổng cộng, ông Burke đã tới hơn 50 quốc gia ở Trung Đông và châu Âu, cảnh báo các nước này chấm dứt quan hệ với Iran.

Các chuyến bay từ Iran tới Trung Quốc và Nga vẫn được duy trì. Tuy nhiên, tại hai quốc gia này, các doanh nghiệp và đại lý có liên quan tới Iran vẫn phải đối mặt với các lệnh trừng phạt của Mỹ.

Trong bài phát biểu tại Đại hội đồng Liên Hợp Quốc hôm 23/9, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian thừa nhận các lệnh trừng phạt của Mỹ đang gây tác động đáng kể đối với quốc gia Hồi giáo. Tuy nhiên, ông Pezeshkian từ chối thừa nhận thất bại và chuyển hướng chỉ trích sang Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Trong 50 năm qua, Iran đã phải đối mặt với các lệnh trừng phạt ngày càng tăng của Mỹ. Tuy nhiên, các mối quan hệ ngân hàng và thương mại quan trọng của Tehran với các nước trong khu vực vẫn được duy trì.

Cuộc xung đột trong năm nay đã làm suy yếu các mối quan hệ tại Vùng Vịnh khi Iran nhắm vào cơ sở hạ tầng năng lượng tại những nước khác trong khu vực, tấn công tàu thuyền ở eo biển Hormuz, đồng thời để lực lượng Houthi được Tehran hậu thuẫn ở Yemen tiến hành các hoạt động tương tự tại eo biển Bab al-Mandab.

Trước nguy cơ bị Mỹ trừng phạt vì duy trì quan hệ với Iran, nhiều đối tác thương mại của Tehran đã cắt đứt quan hệ.

Theo các hãng tin RT và BBC, người đứng đầu Mỹ cho rằng các điều khoản do Iran đưa ra “không thể chấp nhận được” và lập luận rằng Tehran đưa ra đề xuất này do đang chịu sức ép kinh tế ngày càng lớn.

Tehran đã chuyển cho Washington điều được Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi mô tả là “kế hoạch cụ thể trong 7 ngày” nhằm mở lại eo biển Hormuz. Theo đề xuất, Tehran sẽ mở lại tuyến hàng hải chiến lược và nối lại đàm phán về chương trình hạt nhân nếu Mỹ dỡ bỏ phong tỏa hải quân, nới lỏng các hạn chế đối với hoạt động xuất khẩu dầu của Iran, giải phóng các tài sản của Iran đang bị đóng băng và tuân thủ lệnh ngừng bắn, trong đó bao gồm việc Israel chấm dứt các hoạt động quân sự tại Lebanon.

“Tôi đã bác bỏ đề xuất của họ. Họ muốn đạt được một thỏa thuận để mở eo biển ngay lập tức vì họ đang thua. Iran muốn đạt được một thỏa thuận và tôi nghĩ điều đó cũng tốt. Tôi cũng thích đạt thỏa thuận nhưng thỏa thuận đó không thể chấp nhận được”, ông Trump nói với các phóng viên bên ngoài Nhà Trắng hôm 26/9. Tổng thống Mỹ không nêu cụ thể điều kiện nào của Tehran mà ông phản đối.

Ngoại trưởng Araghchi cho biết Tehran đã biết việc ông Trump công khai bác bỏ đề xuất, nhưng vẫn đang chờ phản hồi chính thức từ phía Mỹ. “Nếu các điều kiện cần thiết được đáp ứng, eo biển có thể được mở lại và hoạt động lưu thông hàng hải bình thường được khôi phục trong vòng 7 ngày... Giờ đây lựa chọn nằm ở phía Mỹ”, nhà ngoại giao hàng đầu của Iran cho hay.

Ông Trump cho rằng Iran đã “tự làm khó mình” khi hạn chế lưu thông qua eo biển Hormuz, đồng thời khẳng định lệnh phong tỏa sau đó của Mỹ đã khiến Tehran mất nguồn thu từ dầu mỏ. Ông nhiều lần tuyên bố Washington đang hoàn toàn kiểm soát eo biển Hormuz và có vị thế đàm phán mạnh hơn.

Tại Đại hội đồng Liên Hợp Quốc hôm 22/9, Tổng thống Mỹ tuyên bố ông phải đối mặt với một quyết định lớn về việc có nên “tiêu diệt” Cộng hòa Hồi giáo Iran nếu các cuộc đàm phán thất bại hay không.

Việc ông Trump công khai bác bỏ đề xuất của Iran đã xác nhận thông tin do tờ Wall Street Journal đăng tải trước đó. Theo tờ báo Mỹ, ông Trump đã từ chối đề xuất này và nói với các trợ lý rằng ông dự kiến sẽ để các lực lượng Washington nối lại không kích Iran sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11.

Tuy nhiên, các quan chức Mỹ cho biết các cuộc đàm phán thông qua các bên trung gian trong khu vực vẫn đang tiếp diễn.